Chapter 69

ब्रह्मन् शृणु प्रवक्षामि स्नपनोत्सवविस्तरं

brahman śṛṇu pravakṣāmi snapanotsavavistaraṃ

प्रासादस्याग्रतः कुम्भान्मण्डपे मण्डले न्यसेत्

prāsādasyāgrataḥ kumbhānmaṇḍape maṇḍale nyaset

कुर्याद् ध्यानार्चनं होमं हरेरादौ च कर्मसु

kuryād dhyānārcanaṃ homaṃ harerādau ca karmasu

सहस्रं वा शतं वापि होमयेत् पूर्णया सह

sahasraṃ vā śataṃ vāpi homayet pūrṇayā saha

स्नानद्रव्याण्यथाहृत्य कलशांश्चापि विन्यसेत्

snānadravyāṇyathāhṛtya kalaśāṃścāpi vinyaset

अधिवास्य सूत्रकण्ठान् धारयेन्मण्डले घटान्

adhivāsya sūtrakaṇṭhān dhārayenmaṇḍale ghaṭān

चतुरस्रं पुरं कृत्वा रुद्रैस्तं प्रविभाज्येत्

caturasraṃ puraṃ kṛtvā rudraistaṃ pravibhājyet

मध्येन तु चरुं स्थाप्य पार्श्वे पङ्क्तिं प्रमार्जयेत्

madhyena tu caruṃ sthāpya pārśve paṅktiṃ pramārjayet

शालिचूर्णादिनापूर्य पूर्वादिनवकेषु च

śālicūrṇādināpūrya pūrvādinavakeṣu ca

कुम्भमुद्रां ततो बध्वा घटं तत्रानयेद् बुधः

kumbhamudrāṃ tato badhvā ghaṭaṃ tatrānayed budhaḥ

पुण्डरीकाक्षमन्त्रेण दर्भांस्तांस्तु विसर्जयेत्

puṇḍarīkākṣamantreṇa darbhāṃstāṃstu visarjayet

अद्भिः पूर्णं सर्वरत्नयुतं मध्ये न्यसेद् घटं

adbhiḥ pūrṇaṃ sarvaratnayutaṃ madhye nyased ghaṭaṃ

यवव्रीहितिलांश् चैव नीवरान् श्यामकान् क्रमात्

yavavrīhitilāṃś caiva nīvarān śyāmakān kramāt

कुलत्थमुद्गसिद्धार्थांस्तच्छुक्तानष्टदिक्षु च

kulatthamudgasiddhārthāṃstacchuktānaṣṭadikṣu ca

ऐन्द्रे तु नवके मध्ये घृतपूर्णं घटं न्यसेत्

aindre tu navake madhye ghṛtapūrṇaṃ ghaṭaṃ nyaset

पलाशाश्वत्थन्यग्रोधविल्वोदुम्बरशीर्षां

palāśāśvatthanyagrodhavilvodumbaraśīrṣāṃ

जम्बूशमीकपित्थानां त्वक्कषायैर् घटाष्टकं

jambūśamīkapitthānāṃ tvakkaṣāyair ghaṭāṣṭakaṃ

आग्नेयनवके मध्ये मधुपूर्णं घटं न्यसेत्

āgneyanavake madhye madhupūrṇaṃ ghaṭaṃ nyaset

गोशृङ्गनश्वगङ्गागजेन्द्रदशनेषु च

gośṛṅganaśvagaṅgāgajendradaśaneṣu ca

तीर्थक्षेत्रखलेष्वष्टौ मृत्तिकाः स्युर्घटाष्टके

tīrthakṣetrakhaleṣvaṣṭau mṛttikāḥ syurghaṭāṣṭake

याम्ये तु नवके मध्ये तिलतैलघटं न्यसेत्

yāmye tu navake madhye tilatailaghaṭaṃ nyaset

नारङ्गमथ जम्बीरं खर्जूरं मृद्विकां क्रमात्

nāraṅgamatha jambīraṃ kharjūraṃ mṛdvikāṃ kramāt

नारिकेलं न्यसेत् पूगं दाडिमं पनसं फलं

nārikelaṃ nyaset pūgaṃ dāḍimaṃ panasaṃ phalaṃ

नैरृते नवके मध्ये क्षीरपूर्णं घटं न्यसेत्

nairṛte navake madhye kṣīrapūrṇaṃ ghaṭaṃ nyaset

कुङ्कुमं नागपुष्पञ्च चम्पकं मालतीं क्रमात्

kuṅkumaṃ nāgapuṣpañca campakaṃ mālatīṃ kramāt

मल्लिकामथ पुन्नागं करवीरं महोत्पलं

mallikāmatha punnāgaṃ karavīraṃ mahotpalaṃ

पुष्पाणि चाप्ये नवके मध्ये वै नारिकेलकम्

puṣpāṇi cāpye navake madhye vai nārikelakam

नादयेमथ सामुद्रं सारसं कौपमेव च

nādayematha sāmudraṃ sārasaṃ kaupameva ca

वर्षजं हिमतोयञ्च नैर्झरङ्गाङ्गमेव च

varṣajaṃ himatoyañca nairjharaṅgāṅgameva ca

उदकान्यथ वायव्ये नवके कदलीफलं

udakānyatha vāyavye navake kadalīphalaṃ

सहदेवीं कुमारीं च सिंहीं व्याघ्रीं तथामृतां

sahadevīṃ kumārīṃ ca siṃhīṃ vyāghrīṃ tathāmṛtāṃ

विष्णुपर्णीं शतशिवां वचां दिव्यौषधीर्न्यसेत्

viṣṇuparṇīṃ śataśivāṃ vacāṃ divyauṣadhīrnyaset

पूर्वादौ सौम्यनवके मध्ये दधिघटं न्यसेत्

pūrvādau saumyanavake madhye dadhighaṭaṃ nyaset

पत्रमेलां त्वचं कुष्ठं बालकं चन्दनद्वयं

patramelāṃ tvacaṃ kuṣṭhaṃ bālakaṃ candanadvayaṃ

लतां कस्तूरिकां चैव कृष्णागुरुमनुक्रमात्

latāṃ kastūrikāṃ caiva kṛṣṇāgurumanukramāt

सिद्धद्रव्याणि पूर्वादौ शान्तितोयमथैकतः

siddhadravyāṇi pūrvādau śāntitoyamathaikataḥ

चन्द्रतारं क्रमाच्छुक्लं गिरिसारं त्रपु न्यसेत्

candratāraṃ kramācchuklaṃ girisāraṃ trapu nyaset

घनसारं तथा शीर्षं पूर्वादौ रत्नमेव च

ghanasāraṃ tathā śīrṣaṃ pūrvādau ratnameva ca

घृतेनाभ्यर्ज्य चोद्वर्त्य स्नपयेन्मूलमन्त्रतः

ghṛtenābhyarjya codvartya snapayenmūlamantrataḥ

गन्धाद्यैः पूजयेद्वह्नौ हुत्वा पूर्णाहुतिं चरेत्

gandhādyaiḥ pūjayedvahnau hutvā pūrṇāhutiṃ caret

बलिञ्च सर्वभूतेभ्यो भोजयेद्दत्तदक्षिणः

baliñca sarvabhūtebhyo bhojayeddattadakṣiṇaḥ

देवैश् च मुनिभिर्भूपैर् देवं संस्थाप्य चेश्वराः

devaiś ca munibhirbhūpair devaṃ saṃsthāpya ceśvarāḥ

बभूवुः स्थापित्वेत्थं स्नपनोत्सवकं चरेत्

babhūvuḥ sthāpitvetthaṃ snapanotsavakaṃ caret

अष्टोत्तरसहस्रेण घटानां सर्वभाग् भवेत्

aṣṭottarasahasreṇa ghaṭānāṃ sarvabhāg bhavet

यज्ञावभृथस्नानेन पूर्णसंस्नापनं कृतम्

yajñāvabhṛthasnānena pūrṇasaṃsnāpanaṃ kṛtam

गौरीलक्ष्मीविवाहादि चोत्सवं स्नानपूर्वकम्

gaurīlakṣmīvivāhādi cotsavaṃ snānapūrvakam