शमीतीर्थम् इति ख्यातं सर्वपापोपशान्तिदम् तस्याख्यानं प्रवक्ष्यामि शृणु यत्नेन नारद ॥
śamītīrtham iti khyātaṃ sarvapāpopaśāntidam tasyākhyānaṃ pravakṣyāmi śṛṇu yatnena nārada //
आसीत् प्रियव्रतो नाम क्षत्रियो जयतां वरः गौतम्या दक्षिणे तीरे दीक्षां चक्रे पुरोधसा ॥
āsīt priyavrato nāma kṣatriyo jayatāṃ varaḥ gautamyā dakṣiṇe tīre dīkṣāṃ cakre purodhasā //
हयमेध उपक्रान्ते ऋत्विग्भिर् ऋषिभिर् वृते तस्य राज्ञो महाबाहोर् वसिष्ठस् तु पुरोहितः ॥
hayamedha upakrānte ṛtvigbhir ṛṣibhir vṛte tasya rājño mahābāhor vasiṣṭhas tu purohitaḥ //
तद्यज्ञवाटम् अगमद् दानवो ऽथ हिरण्यकः तं दानवम् अभिप्रेक्ष्य देवास् त्व् इन्द्रपुरोगमाः ॥
tadyajñavāṭam agamad dānavo 'tha hiraṇyakaḥ taṃ dānavam abhiprekṣya devās tv indrapurogamāḥ //
भीताः केचिद् दिवं जग्मुर् हव्यवाट् शमिम् आविशत् अश्वत्थं विष्णुर् अगमद् भानुर् अर्कं वटं शिवः ॥
bhītāḥ kecid divaṃ jagmur havyavāṭ śamim āviśat aśvatthaṃ viṣṇur agamad bhānur arkaṃ vaṭaṃ śivaḥ //
सोमः पलाशम् अगमद् गङ्गाम्भो हव्यवाहनः अश्विनौ तु हयं गृह्य वायसो ऽभूद् यमः स्वयम् ॥
somaḥ palāśam agamad gaṅgāmbho havyavāhanaḥ aśvinau tu hayaṃ gṛhya vāyaso 'bhūd yamaḥ svayam //
एतस्मिन्न् अन्तरे तत्र वसिष्ठो भगवान् ऋषिः यष्टिम् आदाय दैतेयान् न्यवारयद् अथाज्ञया ॥
etasminn antare tatra vasiṣṭho bhagavān ṛṣiḥ yaṣṭim ādāya daiteyān nyavārayad athājñayā //
ततः प्रवृत्तः पुनर् एव यज्ञो दैत्यो गतः स्वेन बलेन युक्तः इमानि तीर्थानि ततः शुभानि दशाश्वमेधस्य फलानि दद्युः
tataḥ pravṛttaḥ punar eva yajño daityo gataḥ svena balena yuktaḥ imāni tīrthāni tataḥ śubhāni daśāśvamedhasya phalāni dadyuḥ
प्रथमं तु शमीतीर्थं द्वितीयं वैष्णवं विदुः आर्कं शैवं च सौम्यं च वासिष्ठं सर्वकामदम् ॥
prathamaṃ tu śamītīrthaṃ dvitīyaṃ vaiṣṇavaṃ viduḥ ārkaṃ śaivaṃ ca saumyaṃ ca vāsiṣṭhaṃ sarvakāmadam //
देवाश् च ऋषयः सर्वे निवृत्ते मखविस्तरे तुष्टाः प्रोचुर् वसिष्ठं तं यजमानं प्रियव्रतम् ॥
devāś ca ṛṣayaḥ sarve nivṛtte makhavistare tuṣṭāḥ procur vasiṣṭhaṃ taṃ yajamānaṃ priyavratam //
तांश् च वृक्षांस् तां च गङ्गां मुदा युक्ताः पुनः पुनः हयमेधस्य निष्पत्त्यै एते याता इतस् ततः ॥
tāṃś ca vṛkṣāṃs tāṃ ca gaṅgāṃ mudā yuktāḥ punaḥ punaḥ hayamedhasya niṣpattyai ete yātā itas tataḥ //
हयमेधफलं दद्युस् तीर्थानीत्य् अवदन् सुराः तस्मात् स्नानेन दानेन तेषु तीर्थेषु नारद हयमेधफलं पुण्यं प्राप्नोति न मृषा वचः ॥
hayamedhaphalaṃ dadyus tīrthānīty avadan surāḥ tasmāt snānena dānena teṣu tīrtheṣu nārada hayamedhaphalaṃ puṇyaṃ prāpnoti na mṛṣā vacaḥ //