गार्ग्यं गोष्ठे द्विजो श्यालः षण्ढ इत्य् उक्तवान् द्विजाः यदूनां संनिधौ सर्वे जहसुर् यादवास् तदा ॥
gārgyaṃ goṣṭhe dvijo śyālaḥ ṣaṇḍha ity uktavān dvijāḥ yadūnāṃ saṃnidhau sarve jahasur yādavās tadā //
ततः कोपसमाविष्टो दक्षिणापथम् एत्य सः सुतम् इच्छंस् तपस् तेपे यदुचक्रभयावहम् ॥
tataḥ kopasamāviṣṭo dakṣiṇāpatham etya saḥ sutam icchaṃs tapas tepe yaducakrabhayāvaham //
आराधयन् महादेवं सो ऽयश् चूर्णम् अभक्षयत् ददौ वरं च तुष्टो ऽसौ वर्षे द्वादशके हरः ॥
ārādhayan mahādevaṃ so 'yaś cūrṇam abhakṣayat dadau varaṃ ca tuṣṭo 'sau varṣe dvādaśake haraḥ //
संभावयाम् आस स तं यवनेशो ह्य् अनात्मजम् तद्योषित्संगमाच् चास्य पुत्रो ऽभूद् अलिसप्रभः ॥
saṃbhāvayām āsa sa taṃ yavaneśo hy anātmajam tadyoṣitsaṃgamāc cāsya putro 'bhūd alisaprabhaḥ //
तं कालयवनं नाम राज्ये स्वे यवनेश्वरः अभिषिच्य वनं यातो वज्राग्रकठिनोरसम् ॥
taṃ kālayavanaṃ nāma rājye sve yavaneśvaraḥ abhiṣicya vanaṃ yāto vajrāgrakaṭhinorasam //
स तु वीर्यमदोन्मत्तः पृथिव्यां बलिनो नृपान् पप्रच्छ नारदश् चास्मै कथयाम् आस यादवान् ॥
sa tu vīryamadonmattaḥ pṛthivyāṃ balino nṛpān papraccha nāradaś cāsmai kathayām āsa yādavān //
म्लेच्छकोटिसहस्राणां सहस्रैः सो ऽपि संवृतः गजाश्वरथसंपन्नैश् चकार परमोद्यमम् ॥
mlecchakoṭisahasrāṇāṃ sahasraiḥ so 'pi saṃvṛtaḥ gajāśvarathasaṃpannaiś cakāra paramodyamam //
प्रययौ चातवच्छिन्नैः प्रयाणैः स दिने दिने यादवान् प्रति सामर्षो मुनयो मथुरां पुरीम् ॥
prayayau cātavacchinnaiḥ prayāṇaiḥ sa dine dine yādavān prati sāmarṣo munayo mathurāṃ purīm //
कृष्णो ऽपि चिन्तयाम् आस क्षपितं यादवं बलम् यवनेन समालोक्य मागधः संप्रयास्यति ॥
kṛṣṇo 'pi cintayām āsa kṣapitaṃ yādavaṃ balam yavanena samālokya māgadhaḥ saṃprayāsyati //
मागधस्य बलं क्षीणं स कालयवनो बली हन्ता तद् इदम् आयातं यदूनां व्यसनं द्विधा ॥
māgadhasya balaṃ kṣīṇaṃ sa kālayavano balī hantā tad idam āyātaṃ yadūnāṃ vyasanaṃ dvidhā //
तस्माद् दुर्गं करिष्यामि यदूनाम् अतिदुर्जयम् स्त्रियो ऽपि यत्र युध्येयुः किं पुनर् वृष्णियादवाः ॥
tasmād durgaṃ kariṣyāmi yadūnām atidurjayam striyo 'pi yatra yudhyeyuḥ kiṃ punar vṛṣṇiyādavāḥ //
मयि मत्ते प्रमत्ते वा सुप्ते प्रवसिते ऽपि वा यादवाभिभवं दुष्टा मा कुर्वन् वैरिणो ऽधिकम् ॥
mayi matte pramatte vā supte pravasite 'pi vā yādavābhibhavaṃ duṣṭā mā kurvan vairiṇo 'dhikam //
इति संचिन्त्य गोविन्दो योजनानि महोदधिम् ययाचे द्वादश पुरीं द्वारकां तत्र निर्ममे ॥
iti saṃcintya govindo yojanāni mahodadhim yayāce dvādaśa purīṃ dvārakāṃ tatra nirmame //
महोद्यानां महावप्रां तडागशतशोभिताम् प्राकारशतसंबाधाम् इन्द्रस्येवामरावतीम् ॥
mahodyānāṃ mahāvaprāṃ taḍāgaśataśobhitām prākāraśatasaṃbādhām indrasyevāmarāvatīm //
मथुरावासिनं लोकं तत्रानीय जनार्दनः आसन्ने कालयवने मथुरां च स्वयं ययौ ॥
mathurāvāsinaṃ lokaṃ tatrānīya janārdanaḥ āsanne kālayavane mathurāṃ ca svayaṃ yayau //
बहिर् आवासिते सैन्ये मथुराया निरायुधः निर्जगाम स गोविन्दो ददर्श यवनश् च तम् ॥
bahir āvāsite sainye mathurāyā nirāyudhaḥ nirjagāma sa govindo dadarśa yavanaś ca tam //
स ज्ञात्वा वासुदेवं तं बाहुप्रहरणो नृपः अनुयातो महायोगिचेतोभिः प्राप्यते न यः ॥
sa jñātvā vāsudevaṃ taṃ bāhupraharaṇo nṛpaḥ anuyāto mahāyogicetobhiḥ prāpyate na yaḥ //
तेनानुयातः कृष्णो ऽपि प्रविवेश महागुहाम् यत्र शेते महावीर्यो मुचुकुन्दो नरेश्वरः ॥
tenānuyātaḥ kṛṣṇo 'pi praviveśa mahāguhām yatra śete mahāvīryo mucukundo nareśvaraḥ //
सो ऽपि प्रविष्टो यवनो दृष्ट्वा शय्यागतं नरम् पादेन ताडयाम् आस कृष्णं मत्वा स दुर्मतिः ॥
so 'pi praviṣṭo yavano dṛṣṭvā śayyāgataṃ naram pādena tāḍayām āsa kṛṣṇaṃ matvā sa durmatiḥ //
दृष्टमात्रश् च तेनासौ जज्वाल यवनो ऽग्निना तत्क्रोधजेन मुनयो भस्मीभूतश् च तत्क्षणात् ॥
dṛṣṭamātraś ca tenāsau jajvāla yavano 'gninā tatkrodhajena munayo bhasmībhūtaś ca tatkṣaṇāt //
स हि देवासुरे युद्धे गत्वा जित्वा महासुरान् निद्रार्तः सुमहाकालं निद्रां वव्रे वरं सुरान् ॥
sa hi devāsure yuddhe gatvā jitvā mahāsurān nidrārtaḥ sumahākālaṃ nidrāṃ vavre varaṃ surān //
प्रोक्तश् च देवैः संसुप्तं यस् त्वाम् उत्थापयिष्यति देहजेनाग्निना सद्यः स तु भस्मीभविष्यति ॥
proktaś ca devaiḥ saṃsuptaṃ yas tvām utthāpayiṣyati dehajenāgninā sadyaḥ sa tu bhasmībhaviṣyati //
एवं दग्ध्वा स तं पापं दृष्ट्वा च मधुसूदनम् कस् त्वम् इत्य् आह सो ऽप्य् आह जातो ऽहं शशिनः कुले ॥
evaṃ dagdhvā sa taṃ pāpaṃ dṛṣṭvā ca madhusūdanam kas tvam ity āha so 'py āha jāto 'haṃ śaśinaḥ kule //
वसुदेवस्य तनयो यदुवंशसमुद्भवः मुचुकुन्दो ऽपि तच् छ्रुत्वा वृद्धगार्ग्यवचः स्मरन् ॥
vasudevasya tanayo yaduvaṃśasamudbhavaḥ mucukundo 'pi tac chrutvā vṛddhagārgyavacaḥ smaran //
संस्मृत्य प्रणिपत्यैनं सर्वं सर्वेश्वरं हरिम् प्राह ज्ञातो भवान् विष्णोर् अंशस् त्वं परमेश्वरः ॥
saṃsmṛtya praṇipatyainaṃ sarvaṃ sarveśvaraṃ harim prāha jñāto bhavān viṣṇor aṃśas tvaṃ parameśvaraḥ //
पुरा गार्ग्येण कथितम् अष्टाविंशतिमे युगे द्वापरान्ते हरेर् जन्म यदुवंशे भविष्यति ॥
purā gārgyeṇa kathitam aṣṭāviṃśatime yuge dvāparānte harer janma yaduvaṃśe bhaviṣyati //
स त्वं प्राप्तो न संदेहो मर्त्यानाम् उपकारकृत् तथा हि सुमहत् तेजो नालं सोढुम् अहं तव ॥
sa tvaṃ prāpto na saṃdeho martyānām upakārakṛt tathā hi sumahat tejo nālaṃ soḍhum ahaṃ tava //
तथा हि सुमहाम्भोदध्वनिधीरतरं ततः वाक्यं तम् इति होवाच युष्मत्पादसुलालितम् ॥
tathā hi sumahāmbhodadhvanidhīrataraṃ tataḥ vākyaṃ tam iti hovāca yuṣmatpādasulālitam //
देवासुरे महायुद्धे दैत्याश् च सुमहाभटाः न शेकुस् ते महत् तेजस् तत् तेजो न सहाम्य् अहम् ॥
devāsure mahāyuddhe daityāś ca sumahābhaṭāḥ na śekus te mahat tejas tat tejo na sahāmy aham //
संसारपतितस्यैको जन्तोस् त्वं शरणं परम् संप्रसीद प्रपन्नार्तिहर्ता हर ममाशुभम् ॥
saṃsārapatitasyaiko jantos tvaṃ śaraṇaṃ param saṃprasīda prapannārtihartā hara mamāśubham //
त्वं पयोनिधयः शैलाः सरितश् च वनानि च मेदिनी गगनं वायुर् आपो ऽग्निस् त्वं तथा पुमान् ॥
tvaṃ payonidhayaḥ śailāḥ saritaś ca vanāni ca medinī gaganaṃ vāyur āpo 'gnis tvaṃ tathā pumān //
पुंसः परतरं सर्वं व्याप्य जन्म विकल्पवत् शब्दादिहीनम् अजरं वृद्धिक्षयविवर्जितम् ॥
puṃsaḥ parataraṃ sarvaṃ vyāpya janma vikalpavat śabdādihīnam ajaraṃ vṛddhikṣayavivarjitam //
त्वत्तो ऽमरास् तु पितरो यक्षगन्धर्वराक्षसाः सिद्धाश् चाप्सरसस् त्वत्तो मनुष्याः पशवः खगाः ॥
tvatto 'marās tu pitaro yakṣagandharvarākṣasāḥ siddhāś cāpsarasas tvatto manuṣyāḥ paśavaḥ khagāḥ //
सरीसृपा मृगाः सर्वे त्वत्तश् चैव महीरुहाः यच् च भूतं भविष्यद् वा किंचिद् अत्र चराचरे ॥
sarīsṛpā mṛgāḥ sarve tvattaś caiva mahīruhāḥ yac ca bhūtaṃ bhaviṣyad vā kiṃcid atra carācare //
अमूर्तं मूर्तम् अथवा स्थूलं सूक्ष्मतरं तथा तत् सर्वं त्वं जगत्कर्तर् नास्ति किंचित् त्वया विना ॥
amūrtaṃ mūrtam athavā sthūlaṃ sūkṣmataraṃ tathā tat sarvaṃ tvaṃ jagatkartar nāsti kiṃcit tvayā vinā //
मया संसारचक्रे ऽस्मिन् भ्रमता भगवन् सदा तापत्रयाभिभूतेन न प्राप्ता निर्वृतिः क्वचित् ॥
mayā saṃsāracakre 'smin bhramatā bhagavan sadā tāpatrayābhibhūtena na prāptā nirvṛtiḥ kvacit //
दुःखान्य् एव सुखानीति मृगतृष्णाजलाशयः मया नाथ गृहीतानि तानि तापाय मे ऽभवन् ॥
duḥkhāny eva sukhānīti mṛgatṛṣṇājalāśayaḥ mayā nātha gṛhītāni tāni tāpāya me 'bhavan //
राज्यम् उर्वी बलं कोशो मित्रपक्षस् तथात्मजाः भार्या भृत्यजना ये च शब्दाद्या विषयाः प्रभो ॥
rājyam urvī balaṃ kośo mitrapakṣas tathātmajāḥ bhāryā bhṛtyajanā ye ca śabdādyā viṣayāḥ prabho //
सुखबुद्ध्या मया सर्वं गृहीतम् इदम् अव्यय परिणामे च देवेश तापात्मकम् अभून् मम ॥
sukhabuddhyā mayā sarvaṃ gṛhītam idam avyaya pariṇāme ca deveśa tāpātmakam abhūn mama //
देवलोकगतिं प्राप्तो नाथ देवगणो ऽपि हि मत्तः साहाय्यकामो ऽभूच् छाश्वती कुत्र निर्वृतिः ॥
devalokagatiṃ prāpto nātha devagaṇo 'pi hi mattaḥ sāhāyyakāmo 'bhūc chāśvatī kutra nirvṛtiḥ //
त्वाम् अनाराध्य जगतां सर्वेषां प्रभवास्पदम् शाश्वती प्राप्यते केन परमेश्वर निर्वृतिः ॥
tvām anārādhya jagatāṃ sarveṣāṃ prabhavāspadam śāśvatī prāpyate kena parameśvara nirvṛtiḥ //
त्वन्मायामूढमनसो जन्ममृत्युजरादिकान् अवाप्य पापान् पश्यन्ति प्रेतराजानम् अन्तरा ॥
tvanmāyāmūḍhamanaso janmamṛtyujarādikān avāpya pāpān paśyanti pretarājānam antarā //
ततः पाशशतैर् बद्धा नरकेष्व् अतिदारुणम् प्राप्नुवन्ति महद् दुःखं विश्वरूपम् इदं तव ॥
tataḥ pāśaśatair baddhā narakeṣv atidāruṇam prāpnuvanti mahad duḥkhaṃ viśvarūpam idaṃ tava //
अहम् अत्यन्तविषयी मोहितस् तव मायया ममत्वागाधगर्तान्ते भ्रमामि परमेश्वर ॥
aham atyantaviṣayī mohitas tava māyayā mamatvāgādhagartānte bhramāmi parameśvara //
सो ऽहं त्वां शरणम् अपारम् ईशम् ईड्यं संप्राप्तः परमपदं यतो न किंचित् संसारश्रमपरितापतप्तचेता निर्विण्णे परिणतधाम्नि साभिलाषः
so 'haṃ tvāṃ śaraṇam apāram īśam īḍyaṃ saṃprāptaḥ paramapadaṃ yato na kiṃcit saṃsāraśramaparitāpataptacetā nirviṇṇe pariṇatadhāmni sābhilāṣaḥ
