तस्मिन् क्षेत्रवरे पुण्ये वैष्णवे पुरुषोत्तमे किं तत्र प्रतिमा पूर्वं न स्थिता वैष्णवी प्रभो ॥
tasmin kṣetravare puṇye vaiṣṇave puruṣottame kiṃ tatra pratimā pūrvaṃ na sthitā vaiṣṇavī prabho //
येनासौ नृपतिस् तत्र गत्वा सबलवाहनः स्थापयाम् आस कृष्णं च रामं भद्रां शुभप्रदाम् ॥
yenāsau nṛpatis tatra gatvā sabalavāhanaḥ sthāpayām āsa kṛṣṇaṃ ca rāmaṃ bhadrāṃ śubhapradām //
संशयो नो महान् अत्र विस्मयश् च जगत्पते श्रोतुम् इच्छामहे सर्वं ब्रूहि तत्कारणं च नः ॥
saṃśayo no mahān atra vismayaś ca jagatpate śrotum icchāmahe sarvaṃ brūhi tatkāraṇaṃ ca naḥ //
शृणुध्वं पूर्वसंवृत्तां कथां पापप्रणाशिनीम् प्रवक्ष्यामि समासेन श्रिया पृष्टः पुरा हरिः ॥
śṛṇudhvaṃ pūrvasaṃvṛttāṃ kathāṃ pāpapraṇāśinīm pravakṣyāmi samāsena śriyā pṛṣṭaḥ purā hariḥ //
सुमेरोः काञ्चने शृङ्गे सर्वाश्चर्यसमन्विते सिद्धविद्याधरैर् यक्षैः किंनरैर् उपशोभिते ॥
sumeroḥ kāñcane śṛṅge sarvāścaryasamanvite siddhavidyādharair yakṣaiḥ kiṃnarair upaśobhite //
देवदानवगन्धर्वैर् नागैर् अप्सरसां गणैः मुनिभिर् गुह्यकैः सिद्धैः सौपर्णैः समरुद्गणैः ॥
devadānavagandharvair nāgair apsarasāṃ gaṇaiḥ munibhir guhyakaiḥ siddhaiḥ sauparṇaiḥ samarudgaṇaiḥ //
अन्यैर् देवालयैः साध्यैः कश्यपाद्यैः प्रजेश्वरैः वालखिल्यादिभिश् चैव शोभिते सुमनोहरे ॥
anyair devālayaiḥ sādhyaiḥ kaśyapādyaiḥ prajeśvaraiḥ vālakhilyādibhiś caiva śobhite sumanohare //
कर्णिकारवनैर् दिव्यैः सर्वर्तुकुसुमोत्करैः जातरूपप्रतीकाशैर् भूषिते सूर्यसंनिभैः ॥
karṇikāravanair divyaiḥ sarvartukusumotkaraiḥ jātarūpapratīkāśair bhūṣite sūryasaṃnibhaiḥ //
अन्यैश् च बहुभिर् वृक्षैः शालतालादिभिर् वनैः पुंनागाशोकसरलन्यग्रोधाम्रातकार्जुनैः ॥
anyaiś ca bahubhir vṛkṣaiḥ śālatālādibhir vanaiḥ puṃnāgāśokasaralanyagrodhāmrātakārjunaiḥ //
पारिजाताम्रखदिरनीपबिल्वकदम्बकैः धवखादिरपालाशशीर्षामलकतिन्दुकैः ॥
pārijātāmrakhadiranīpabilvakadambakaiḥ dhavakhādirapālāśaśīrṣāmalakatindukaiḥ //
नारिङ्गकोलबकुललोध्रदाडिमदारुकैः सर्जैश् च कर्णैस् तगरैः शिशिभूर्जवनिम्बकैः ॥
nāriṅgakolabakulalodhradāḍimadārukaiḥ sarjaiś ca karṇais tagaraiḥ śiśibhūrjavanimbakaiḥ //
अन्यैश् च काञ्चनैश् चैव फलभारैश् च नामितैः नानाकुसुमगन्धाढ्यैर् भूषिते पुष्पपादपैः ॥
anyaiś ca kāñcanaiś caiva phalabhāraiś ca nāmitaiḥ nānākusumagandhāḍhyair bhūṣite puṣpapādapaiḥ //
मालतीयूथिकामल्लीकुन्दबाणकुरुण्टकैः पाटलागस्त्यकुटजमन्दारकुसुमादिभिः ॥
mālatīyūthikāmallīkundabāṇakuruṇṭakaiḥ pāṭalāgastyakuṭajamandārakusumādibhiḥ //
अन्यैश् च विविधैः पुष्पैर् मनसः प्रीतिदायकैः नानाविहगसंघैश् च कूजद्भिर् मधुरस्वरैः ॥
anyaiś ca vividhaiḥ puṣpair manasaḥ prītidāyakaiḥ nānāvihagasaṃghaiś ca kūjadbhir madhurasvaraiḥ //
पुंस्कोकिलरुतैर् दिव्यैर् मत्तबर्हिणनादितैः एवं नानाविधैर् वृक्षैः पुष्पैर् नानाविधैस् तथा ॥
puṃskokilarutair divyair mattabarhiṇanāditaiḥ evaṃ nānāvidhair vṛkṣaiḥ puṣpair nānāvidhais tathā //
खगैर् नानाविधैश् चैव शोभिते सुरसेविते तत्र स्थितं जगन्नाथं जगत्स्रष्टारम् अव्ययम् ॥
khagair nānāvidhaiś caiva śobhite surasevite tatra sthitaṃ jagannāthaṃ jagatsraṣṭāram avyayam //
सर्वलोकविधातारं वासुदेवाख्यम् अव्ययम् प्रणम्य शिरसा देवी लोकानां हितकाम्यया पप्रच्छेमं महाप्रश्नं पद्मजा तम् अनुत्तमम् ॥
sarvalokavidhātāraṃ vāsudevākhyam avyayam praṇamya śirasā devī lokānāṃ hitakāmyayā papracchemaṃ mahāpraśnaṃ padmajā tam anuttamam //
ब्रूहि त्वं सर्वलोकेश संशयं मे हृदि स्थितम् मर्त्यलोके महाश्चर्ये कर्मभूमौ सुदुर्लभे ॥
brūhi tvaṃ sarvalokeśa saṃśayaṃ me hṛdi sthitam martyaloke mahāścarye karmabhūmau sudurlabhe //
लोभमोहग्रहग्रस्ते कामक्रोधमहार्णवे येन मुच्येत देवेश अस्मात् संसारसागरात् ॥
lobhamohagrahagraste kāmakrodhamahārṇave yena mucyeta deveśa asmāt saṃsārasāgarāt //
आचक्ष्व सर्वदेवेश प्रणतां यदि मन्यसे त्वदृते नास्ति लोके ऽस्मिन् वक्ता संशयनिर्णये ॥
ācakṣva sarvadeveśa praṇatāṃ yadi manyase tvadṛte nāsti loke 'smin vaktā saṃśayanirṇaye //
श्रुत्वैवं वचनं तस्या देवदेवो जनार्दनः प्रोवाच परया प्रीत्या परं सारामृतोपमम् ॥
śrutvaivaṃ vacanaṃ tasyā devadevo janārdanaḥ provāca parayā prītyā paraṃ sārāmṛtopamam //
सुखोपास्यः सुसाध्यश् च ऽभिरामश् च सुसत्फलः आस्ते तीर्थवरे देवि विख्यातः पुरुषोत्तमः ॥
sukhopāsyaḥ susādhyaś ca 'bhirāmaś ca susatphalaḥ āste tīrthavare devi vikhyātaḥ puruṣottamaḥ //
न तेन सदृशः कश्चित् त्रिषु लोकेषु विद्यते कीर्तनाद् यस्य देवेशि मुच्यते सर्वपातकैः ॥
na tena sadṛśaḥ kaścit triṣu lokeṣu vidyate kīrtanād yasya deveśi mucyate sarvapātakaiḥ //
न विज्ञातो ऽमरैः सर्वैर् न दैत्यैर् न च दानवैः मरीच्याद्यैर् मुनिवरैर् गोपितं मे वरानने ॥
na vijñāto 'maraiḥ sarvair na daityair na ca dānavaiḥ marīcyādyair munivarair gopitaṃ me varānane //
तत् ते ऽहं संप्रवक्ष्यामि तीर्थराजं च सांप्रतम् भावेनैकेन सुश्रोणि शृणुष्व वरवर्णिनि ॥
tat te 'haṃ saṃpravakṣyāmi tīrtharājaṃ ca sāṃpratam bhāvenaikena suśroṇi śṛṇuṣva varavarṇini //
आसीत् कल्पे समुत्पन्ने नष्टे स्थावरजङ्गमे प्रलीना देवगन्धर्वदैत्यविद्याधरोरगाः ॥
āsīt kalpe samutpanne naṣṭe sthāvarajaṅgame pralīnā devagandharvadaityavidyādharoragāḥ //
तमोभूतम् इदं सर्वं न प्राज्ञायत किंचन तस्मिञ् जागर्ति भूतात्मा परमात्मा जगद्गुरुः ॥
tamobhūtam idaṃ sarvaṃ na prājñāyata kiṃcana tasmiñ jāgarti bhūtātmā paramātmā jagadguruḥ //
श्रीमांस् त्रिमूर्तिकृद् देवो जगत्कर्ता महेश्वरः वासुदेवेति विख्यातो योगात्मा हरिर् ईश्वरः ॥
śrīmāṃs trimūrtikṛd devo jagatkartā maheśvaraḥ vāsudeveti vikhyāto yogātmā harir īśvaraḥ //
सो ऽसृजद् योगनिद्रान्ते नाभ्यम्भोरुहमध्यगम् पद्मकेशरसंकाशं ब्रह्माणं भूतम् अव्ययम् ॥
so 'sṛjad yoganidrānte nābhyambhoruhamadhyagam padmakeśarasaṃkāśaṃ brahmāṇaṃ bhūtam avyayam //
तादृग्भूतस् ततो ब्रह्मा सर्वलोकमहेश्वरः पञ्चभूतसमायुक्तं सृजते च शनैः शनैः ॥
tādṛgbhūtas tato brahmā sarvalokamaheśvaraḥ pañcabhūtasamāyuktaṃ sṛjate ca śanaiḥ śanaiḥ //
मात्रायोनीनि भूतानि स्थूलसूक्ष्माणि यानि च चतुर्विधानि सर्वाणि स्थावराणि चराणि च ॥
mātrāyonīni bhūtāni sthūlasūkṣmāṇi yāni ca caturvidhāni sarvāṇi sthāvarāṇi carāṇi ca //
ततः प्रजापतिर् ब्रह्मा चक्रे सर्वं चराचरम् संचिन्त्य मनसात्मानं ससर्ज विविधाः प्रजाः ॥
tataḥ prajāpatir brahmā cakre sarvaṃ carācaram saṃcintya manasātmānaṃ sasarja vividhāḥ prajāḥ //
मरीच्यादीन् मुनीन् सर्वान् देवासुरपितॄन् अपि यक्षविद्याधरांश् चान्यान् गङ्गाद्याः सरितस् तथा ॥
marīcyādīn munīn sarvān devāsurapitṝn api yakṣavidyādharāṃś cānyān gaṅgādyāḥ saritas tathā //
नरवानरसिंहांश् च विविधांश् च विहंगमान् जरायून् अण्डजान् देवि स्वेदजोद्भेदजांस् तथा ॥
naravānarasiṃhāṃś ca vividhāṃś ca vihaṃgamān jarāyūn aṇḍajān devi svedajodbhedajāṃs tathā //
ब्रह्म क्षत्रं तथा वैश्यं शूद्रं चैव चतुष्टयम् अन्त्यजातांश् च म्लेच्छांश् च ससर्ज विविधान् पृथक् ॥
brahma kṣatraṃ tathā vaiśyaṃ śūdraṃ caiva catuṣṭayam antyajātāṃś ca mlecchāṃś ca sasarja vividhān pṛthak //
यत् किंचिज् जीवसंज्ञं तु तृणगुल्मपिपीलिकम् ब्रह्मा भूत्वा जगत् सर्वं निर्ममे स चराचरम् ॥
yat kiṃcij jīvasaṃjñaṃ tu tṛṇagulmapipīlikam brahmā bhūtvā jagat sarvaṃ nirmame sa carācaram //
दक्षिणाङ्गे तथात्मानं संचिन्त्य पुरुषं स्वयम् वामे चैव तु नारीं स द्विधा भूतम् अकल्पयत् ॥
dakṣiṇāṅge tathātmānaṃ saṃcintya puruṣaṃ svayam vāme caiva tu nārīṃ sa dvidhā bhūtam akalpayat //
ततः प्रभृति लोके ऽस्मिन् प्रजा मैथुनसंभवाः अधमोत्तममध्याश् च मम क्षेत्राणि यानि च ॥
tataḥ prabhṛti loke 'smin prajā maithunasaṃbhavāḥ adhamottamamadhyāś ca mama kṣetrāṇi yāni ca //
एवं संचिन्त्य देवो ऽसौ पुरा सलिलयोनिजः जगाम ध्यानम् आस्थाय वासुदेवात्मिकां तनुम् ॥
evaṃ saṃcintya devo 'sau purā salilayonijaḥ jagāma dhyānam āsthāya vāsudevātmikāṃ tanum //
ध्यानमात्रेण देवेन स्वयम् एव जनार्दनः तस्मिन् क्षणे समुत्पन्नः सहस्राक्षः सहस्रपात् ॥
dhyānamātreṇa devena svayam eva janārdanaḥ tasmin kṣaṇe samutpannaḥ sahasrākṣaḥ sahasrapāt //
सहस्रशीर्षा पुरुषः पुण्डरीकनिभेक्षणः सलिलध्वान्तमेघाभः श्रीमाञ् श्रीवत्सलक्षणः ॥
sahasraśīrṣā puruṣaḥ puṇḍarīkanibhekṣaṇaḥ saliladhvāntameghābhaḥ śrīmāñ śrīvatsalakṣaṇaḥ //
अपश्यत् सहसा तं तु ब्रह्मा लोकपितामहः आसनैर् अर्घ्यपाद्यैश् च अक्षतैर् अभिनन्द्य च ॥
apaśyat sahasā taṃ tu brahmā lokapitāmahaḥ āsanair arghyapādyaiś ca akṣatair abhinandya ca //
तुष्टाव परमैः स्तोत्रैर् विरिञ्चिः सुसमाहितः ततो ऽहम् उक्तवान् देवं ब्रह्माणं कमलोद्भवम् कारणं वद मां तात मम ध्यानस्य सांप्रतम् ॥
tuṣṭāva paramaiḥ stotrair viriñciḥ susamāhitaḥ tato 'ham uktavān devaṃ brahmāṇaṃ kamalodbhavam kāraṇaṃ vada māṃ tāta mama dhyānasya sāṃpratam //
जगद्धिताय देवेश मर्त्यलोकैश् च दुर्लभम् स्वर्गद्वारस्य मार्गाणि यज्ञदानव्रतानि च ॥
jagaddhitāya deveśa martyalokaiś ca durlabham svargadvārasya mārgāṇi yajñadānavratāni ca //
योगः सत्यं तपः श्रद्धा तीर्थानि विविधानि च विहाय सर्वम् एतेषां सुखं तत्साधनं वद ॥
yogaḥ satyaṃ tapaḥ śraddhā tīrthāni vividhāni ca vihāya sarvam eteṣāṃ sukhaṃ tatsādhanaṃ vada //
स्थानं जगत्पते मह्याम् उत्कृष्टं च यद् उच्यते सर्वेषाम् उत्तमं स्थानं ब्रूहि मे पुरुषोत्तम ॥
sthānaṃ jagatpate mahyām utkṛṣṭaṃ ca yad ucyate sarveṣām uttamaṃ sthānaṃ brūhi me puruṣottama //
विधातुर् वचनं श्रुत्वा ततो ऽहं प्रोक्तवान् प्रिये शृणु ब्रह्मन् प्रवक्ष्यामि निर्मलं भुवि दुर्लभम् ॥
vidhātur vacanaṃ śrutvā tato 'haṃ proktavān priye śṛṇu brahman pravakṣyāmi nirmalaṃ bhuvi durlabham //
उत्तमं सर्वक्षेत्राणां धन्यं संसारतारणम् गोब्राह्मणहितं पुण्यं चातुर्वर्ण्यसुखोदयम् ॥
uttamaṃ sarvakṣetrāṇāṃ dhanyaṃ saṃsāratāraṇam gobrāhmaṇahitaṃ puṇyaṃ cāturvarṇyasukhodayam //
भुक्तिमुक्तिप्रदं नॄणां क्षेत्रं परमदुर्लभम् महापुण्यं तु सर्वेषां सिद्धिदं वै पितामहे ॥
bhuktimuktipradaṃ nṝṇāṃ kṣetraṃ paramadurlabham mahāpuṇyaṃ tu sarveṣāṃ siddhidaṃ vai pitāmahe //
तस्माद् आसीत् समुत्पन्नं तीर्थराजं सनातनम् विख्यातं परमं क्षेत्रं चतुर्युगनिषेवितम् ॥
tasmād āsīt samutpannaṃ tīrtharājaṃ sanātanam vikhyātaṃ paramaṃ kṣetraṃ caturyuganiṣevitam //
सर्वेषाम् एव देवानाम् ऋषीणां ब्रह्मचारिणाम् दैत्यदानवसिद्धानां गन्धर्वोरगरक्षसाम् ॥
sarveṣām eva devānām ṛṣīṇāṃ brahmacāriṇām daityadānavasiddhānāṃ gandharvoragarakṣasām //
नागविद्याधराणां च स्थावरस्य चरस्य च उत्तमः पुरुषो यस्मात् तस्मात् स पुरुषोत्तमः ॥
nāgavidyādharāṇāṃ ca sthāvarasya carasya ca uttamaḥ puruṣo yasmāt tasmāt sa puruṣottamaḥ //
दक्षिणस्योदधेस् तीरे न्यग्रोधो यत्र तिष्ठति दशयोजनविस्तीर्णं क्षेत्रं परमदुर्लभम् ॥
dakṣiṇasyodadhes tīre nyagrodho yatra tiṣṭhati daśayojanavistīrṇaṃ kṣetraṃ paramadurlabham //
यस् तु कल्पे समुत्पन्ने महदुल्कानिबर्हणे विनाशं नैवम् अभ्येति स्वयं तत्रैवम् आस्थितः ॥
yas tu kalpe samutpanne mahadulkānibarhaṇe vināśaṃ naivam abhyeti svayaṃ tatraivam āsthitaḥ //
दृष्टमात्रे वटे तस्मिंश् छायाम् आक्रम्य चासकृत् ब्रह्महत्यात् प्रमुच्येत पापेष्व् अन्येषु का कथा ॥
dṛṣṭamātre vaṭe tasmiṃś chāyām ākramya cāsakṛt brahmahatyāt pramucyeta pāpeṣv anyeṣu kā kathā //
प्रदक्षिणा कृता यैस् तु नमस्कारश् च जन्तुभिः सर्वे विधूतपाप्मानस् ते गताः केशवालयम् ॥
pradakṣiṇā kṛtā yais tu namaskāraś ca jantubhiḥ sarve vidhūtapāpmānas te gatāḥ keśavālayam //
न्यग्रोधस्योत्तरे किंचिद् दक्षिणे केशवस्य तु प्रासादस् तत्र तिष्ठेत् तु पदं धर्ममयं हि तत् ॥
nyagrodhasyottare kiṃcid dakṣiṇe keśavasya tu prāsādas tatra tiṣṭhet tu padaṃ dharmamayaṃ hi tat //
प्रतिमां तत्र वै दृष्ट्वा स्वयं देवेन निर्मिताम् अनायासेन वै यान्ति भुवनं मे ततो नराः ॥
pratimāṃ tatra vai dṛṣṭvā svayaṃ devena nirmitām anāyāsena vai yānti bhuvanaṃ me tato narāḥ //
गच्छमानांस् तु तान् प्रेक्ष्य एकदा धर्मराट् प्रिये मदन्तिकम् अनुप्राप्य प्रणम्य शिरसाब्रवीत् ॥
gacchamānāṃs tu tān prekṣya ekadā dharmarāṭ priye madantikam anuprāpya praṇamya śirasābravīt //
नमस् ते भगवन् देव लोकनाथ जगत्पते क्षीरोदवासिनं देवं शेषभोगानुशायिनम् ॥
namas te bhagavan deva lokanātha jagatpate kṣīrodavāsinaṃ devaṃ śeṣabhogānuśāyinam //
वरं वरेण्यं वरदं कर्तारम् अकृतं प्रभुम् विश्वेश्वरम् अजं विष्णुं सर्वज्ञम् अपराजितम् ॥
varaṃ vareṇyaṃ varadaṃ kartāram akṛtaṃ prabhum viśveśvaram ajaṃ viṣṇuṃ sarvajñam aparājitam //
नीलोत्पलदलश्यामं पुण्डरीकनिभेक्षणम् सर्वज्ञं निर्गुणं शान्तं जगद्धातारम् अव्ययम् ॥
nīlotpaladalaśyāmaṃ puṇḍarīkanibhekṣaṇam sarvajñaṃ nirguṇaṃ śāntaṃ jagaddhātāram avyayam //
सर्वलोकविधातारं सर्वलोकसुखावहम् पुराणं पुरुषं वेद्यं व्यक्ताव्यक्तं सनातनम् ॥
sarvalokavidhātāraṃ sarvalokasukhāvaham purāṇaṃ puruṣaṃ vedyaṃ vyaktāvyaktaṃ sanātanam //
परावराणां स्रष्टारं लोकनाथं जगद्गुरुम् श्रीवत्सोरस्कसंयुक्तं वनमालाविभूषितम् ॥
parāvarāṇāṃ sraṣṭāraṃ lokanāthaṃ jagadgurum śrīvatsoraskasaṃyuktaṃ vanamālāvibhūṣitam //
पीतवस्त्रं चतुर्बाहुं शङ्खचक्रगदाधरम् हारकेयूरसंयुक्तं मुकुटाङ्गदधारिणम् ॥
pītavastraṃ caturbāhuṃ śaṅkhacakragadādharam hārakeyūrasaṃyuktaṃ mukuṭāṅgadadhāriṇam //
सर्वलक्षणसंपूर्णं सर्वेन्द्रियविवर्जितम् कूटस्थम् अचलं सूक्ष्मं ज्योतीरूपं सनातनम् ॥
sarvalakṣaṇasaṃpūrṇaṃ sarvendriyavivarjitam kūṭastham acalaṃ sūkṣmaṃ jyotīrūpaṃ sanātanam //
भावाभावविनिर्मुक्तं व्यापिनं प्रकृतेः परम् नमस्यामि जगन्नाथम् ईश्वरं सुखदं प्रभुम् ॥
bhāvābhāvavinirmuktaṃ vyāpinaṃ prakṛteḥ param namasyāmi jagannātham īśvaraṃ sukhadaṃ prabhum //
इत्य् एवं धर्मराजस् तु पुरा न्यग्रोधसंनिधौ स्तुत्वा नानाविधैः स्तोत्रैः प्रणामम् अकरोत् तदा ॥
ity evaṃ dharmarājas tu purā nyagrodhasaṃnidhau stutvā nānāvidhaiḥ stotraiḥ praṇāmam akarot tadā //
तं दृष्ट्वा तु महाभागे प्रणतं प्राञ्जलिस्थितम् स्तोत्रस्य कारणं देवि पृष्टवान् अहम् अन्तकम् ॥
taṃ dṛṣṭvā tu mahābhāge praṇataṃ prāñjalisthitam stotrasya kāraṇaṃ devi pṛṣṭavān aham antakam //
वैवस्वत महाबाहो सर्वदेवोत्तमो ह्य् असि किमर्थं स्तुतवान् मां त्वं संक्षेपात् तद् ब्रवीहि मे ॥
vaivasvata mahābāho sarvadevottamo hy asi kimarthaṃ stutavān māṃ tvaṃ saṃkṣepāt tad bravīhi me //
अस्मिन्न् आयतने पुण्ये विख्याते पुरुषोत्तमे इन्द्रनीलमयी श्रेष्ठा प्रतिमा सार्वकामिकी ॥
asminn āyatane puṇye vikhyāte puruṣottame indranīlamayī śreṣṭhā pratimā sārvakāmikī //
तां दृष्ट्वा पुण्डरीकाक्ष भावेनैकेन श्रद्धया श्वेताख्यं भवनं यान्ति निष्कामाश् चैव मानवाः ॥
tāṃ dṛṣṭvā puṇḍarīkākṣa bhāvenaikena śraddhayā śvetākhyaṃ bhavanaṃ yānti niṣkāmāś caiva mānavāḥ //
अतः कर्तुं न शक्नोमि व्यापारम् अरिसूदन प्रसीद सुमहादेव संहर प्रतिमां विभो ॥
ataḥ kartuṃ na śaknomi vyāpāram arisūdana prasīda sumahādeva saṃhara pratimāṃ vibho //
श्रुत्वा वैवस्वतस्यैतद् वाक्यम् एतद् उवाच ह यम तां गोपयिष्यामि सिकताभिः समन्ततः ॥
śrutvā vaivasvatasyaitad vākyam etad uvāca ha yama tāṃ gopayiṣyāmi sikatābhiḥ samantataḥ //
ततः सा प्रतिमा देवि वल्लिभिर् गोपिता मया यथा तत्र न पश्यन्ति मनुजाः स्वर्गकाङ्क्षिणः ॥
tataḥ sā pratimā devi vallibhir gopitā mayā yathā tatra na paśyanti manujāḥ svargakāṅkṣiṇaḥ //
प्रच्छाद्य वल्लिकैर् देवि जातरूपपरिच्छदैः यमं प्रस्थापयाम् आस स्वां पुरीं दक्षिणां दिशम् ॥
pracchādya vallikair devi jātarūpaparicchadaiḥ yamaṃ prasthāpayām āsa svāṃ purīṃ dakṣiṇāṃ diśam //
लुप्तायां प्रतिमायां तु इन्द्रनीलस्य भो द्विजाः तस्मिन् क्षेत्रवरे पुण्ये विख्याते पुरुषोत्तमे ॥
luptāyāṃ pratimāyāṃ tu indranīlasya bho dvijāḥ tasmin kṣetravare puṇye vikhyāte puruṣottame //
यो भूतस् तत्र वृत्तान्तो देवदेवो जनार्दनः तं सर्वं कथयाम् आस स तस्यै भगवान् पुरा ॥
yo bhūtas tatra vṛttānto devadevo janārdanaḥ taṃ sarvaṃ kathayām āsa sa tasyai bhagavān purā //
इन्द्रद्युम्नस्य गमनं क्षेत्रसंदर्शनं तथा क्षेत्रस्य वर्णनं चैव प्रासादकरणं तथा ॥
indradyumnasya gamanaṃ kṣetrasaṃdarśanaṃ tathā kṣetrasya varṇanaṃ caiva prāsādakaraṇaṃ tathā //
हयमेधस्य यजनं स्वप्नदर्शनम् एव च लवणस्योदधेस् तीरे काष्ठस्य दर्शनं तथा ॥
hayamedhasya yajanaṃ svapnadarśanam eva ca lavaṇasyodadhes tīre kāṣṭhasya darśanaṃ tathā //
दर्शनं वासुदेवस्य शिल्पिराजस्य च द्विजाः निर्माणं प्रतिमायास् तु यथावर्णं विशेषतः ॥
darśanaṃ vāsudevasya śilpirājasya ca dvijāḥ nirmāṇaṃ pratimāyās tu yathāvarṇaṃ viśeṣataḥ //
स्थापनं चैव सर्वेषां प्रासादे भुवनोत्तमे यात्राकाले च विप्रेन्द्राः कल्पसंकीर्तनं तथा ॥
sthāpanaṃ caiva sarveṣāṃ prāsāde bhuvanottame yātrākāle ca viprendrāḥ kalpasaṃkīrtanaṃ tathā //
मार्कण्डेयस्य चरितं स्थापनं शंकरस्य च पञ्चतीर्थस्य माहात्म्यं दर्शनं शूलपाणिनः ॥
mārkaṇḍeyasya caritaṃ sthāpanaṃ śaṃkarasya ca pañcatīrthasya māhātmyaṃ darśanaṃ śūlapāṇinaḥ //
वटस्य दर्शनं चैव व्युष्टिं तस्य च भो द्विजाः दर्शनं बलदेवस्य कृष्णस्य च विशेषतः ॥
vaṭasya darśanaṃ caiva vyuṣṭiṃ tasya ca bho dvijāḥ darśanaṃ baladevasya kṛṣṇasya ca viśeṣataḥ //
सुभद्रायाश् च तत्रैव माहात्म्यं चैव सर्वशः दर्शनं नरसिंहस्य व्युष्टिसंकीर्तनं तथा ॥
subhadrāyāś ca tatraiva māhātmyaṃ caiva sarvaśaḥ darśanaṃ narasiṃhasya vyuṣṭisaṃkīrtanaṃ tathā //
अनन्तवासुदेवस्य दर्शनं गुणकीर्तनम् श्वेतमाधवमाहात्म्यं स्वर्गद्वारस्य दर्शनम् ॥
anantavāsudevasya darśanaṃ guṇakīrtanam śvetamādhavamāhātmyaṃ svargadvārasya darśanam //
उदधेर् दर्शनं चैव स्नानं तर्पणम् एव च समुद्रस्नानमाहात्म्यम् इन्द्रद्युम्नस्य च द्विजाः ॥
udadher darśanaṃ caiva snānaṃ tarpaṇam eva ca samudrasnānamāhātmyam indradyumnasya ca dvijāḥ //
पञ्चतीर्थफलं चैव महाज्येष्ठं तथैव च स्थानं कृष्णस्य हलिनः पर्वयात्राफलं तथा ॥
pañcatīrthaphalaṃ caiva mahājyeṣṭhaṃ tathaiva ca sthānaṃ kṛṣṇasya halinaḥ parvayātrāphalaṃ tathā //
वर्णनं विष्णुलोकस्य क्षेत्रस्य च पुनः पुनः पूर्वं कथितवान् सर्वं तस्यै स पुरुषोत्तमः ॥
varṇanaṃ viṣṇulokasya kṣetrasya ca punaḥ punaḥ pūrvaṃ kathitavān sarvaṃ tasyai sa puruṣottamaḥ //