देवान् पितॄंस् तथा चान्यान् संतर्प्याचम्य वाग्यतः हस्तमात्रं चतुष्कोणं चतुर्द्वारं सुशोभनम् ॥
devān pitṝṃs tathā cānyān saṃtarpyācamya vāgyataḥ hastamātraṃ catuṣkoṇaṃ caturdvāraṃ suśobhanam //
पुरं विलिख्य भो विप्रास् तीरे तस्य महोदधेः मध्ये तत्र लिखेत् पद्मम् अष्टपत्त्रं सकर्णिकम् ॥
puraṃ vilikhya bho viprās tīre tasya mahodadheḥ madhye tatra likhet padmam aṣṭapattraṃ sakarṇikam //
एवं मण्डलम् आलिख्य पूजयेत् तत्र भो द्विजाः अष्टाक्षरविधानेन नारायणम् अजं विभुम् ॥
evaṃ maṇḍalam ālikhya pūjayet tatra bho dvijāḥ aṣṭākṣaravidhānena nārāyaṇam ajaṃ vibhum //
अतः परं प्रवक्ष्यामि कायशोधनम् उत्तमम् अकारं हृदये ध्यात्वा चक्ररेखासमन्वितम् ॥
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi kāyaśodhanam uttamam akāraṃ hṛdaye dhyātvā cakrarekhāsamanvitam //
ज्वलन्तं त्रिशिखं चैव दहन्तं पापनाशनम् चन्द्रमण्डलमध्यस्थं राकारं मूर्ध्नि चिन्तयेत् ॥
jvalantaṃ triśikhaṃ caiva dahantaṃ pāpanāśanam candramaṇḍalamadhyasthaṃ rākāraṃ mūrdhni cintayet //
शुक्लवर्णं प्रवर्षन्तम् अमृतं प्लावयन् महीम् एवं निर्धूतपापस् तु दिव्यदेहस् ततो भवेत् ॥
śuklavarṇaṃ pravarṣantam amṛtaṃ plāvayan mahīm evaṃ nirdhūtapāpas tu divyadehas tato bhavet //
अष्टाक्षरं ततो मन्त्रं न्यसेद् एवात्मनो बुधः वामपादं समारभ्य क्रमशश् चैव विन्यसेत् ॥
aṣṭākṣaraṃ tato mantraṃ nyased evātmano budhaḥ vāmapādaṃ samārabhya kramaśaś caiva vinyaset //
पञ्चाङ्गं वैष्णवं चैव चतुर्व्यूहं तथैव च करशुद्धिं प्रकुर्वीत मूलमन्त्रेण साधकः ॥
pañcāṅgaṃ vaiṣṇavaṃ caiva caturvyūhaṃ tathaiva ca karaśuddhiṃ prakurvīta mūlamantreṇa sādhakaḥ //
एकैकं चैव वर्णं तु अङ्गुलीषु पृथक् पृथक् ओंकारं पृथिवीं शुक्लां वामपादे तु विन्यसेत् ॥
ekaikaṃ caiva varṇaṃ tu aṅgulīṣu pṛthak pṛthak oṃkāraṃ pṛthivīṃ śuklāṃ vāmapāde tu vinyaset //
नकारः शांभवः श्यामो दक्षिणे तु व्यवस्थितः मोकारं कालम् एवाहुर् वामकट्यां निधापयेत् ॥
nakāraḥ śāṃbhavaḥ śyāmo dakṣiṇe tu vyavasthitaḥ mokāraṃ kālam evāhur vāmakaṭyāṃ nidhāpayet //
नाकारः सर्वबीजं तु दक्षिणस्यां व्यवस्थितः राकारस् तेज इत्य् आहुर् नाभिदेशे व्यवस्थितः ॥
nākāraḥ sarvabījaṃ tu dakṣiṇasyāṃ vyavasthitaḥ rākāras teja ity āhur nābhideśe vyavasthitaḥ //
वायव्यो ऽयं यकारस् तु वामस्कन्धे समाश्रितः णाकारः सर्वगो ज्ञेयो दक्षिणांसे व्यवस्थितः यकारो ऽयं शिरस्थश् च यत्र लोकाः प्रतिष्ठिताः ॥
vāyavyo 'yaṃ yakāras tu vāmaskandhe samāśritaḥ ṇākāraḥ sarvago jñeyo dakṣiṇāṃse vyavasthitaḥ yakāro 'yaṃ śirasthaś ca yatra lokāḥ pratiṣṭhitāḥ //
ओं विष्णवे नमः शिरः ओं ज्वलनाय नमः शिखा । ओं विष्णवे नमः कवचम् ओं विष्णवे नमः स्फुरणं दिशोबन्धाय । ओं हुंफडस्त्रम् ओं शिरसि शुक्लो वासुदेव इति । ओं आं ललाटे रक्तः संकर्षणो गरुत्मान् वह्निस् तेज आदित्य इति । ओं आं ग्रीवायां पीतः प्रद्युम्नो वायुमेघ इति । ओं आं हृदये कृष्णो ऽनिरुद्धः सर्वशक्तिसमन्वित इति । एवं चतुर्व्यूहम् आत्मानं कृत्वा ततः कर्म समाचरेत् ॥
oṃ viṣṇave namaḥ śiraḥ oṃ jvalanāya namaḥ śikhā | oṃ viṣṇave namaḥ kavacam oṃ viṣṇave namaḥ sphuraṇaṃ diśobandhāya | oṃ huṃphaḍastram oṃ śirasi śuklo vāsudeva iti | oṃ āṃ lalāṭe raktaḥ saṃkarṣaṇo garutmān vahnis teja āditya iti | oṃ āṃ grīvāyāṃ pītaḥ pradyumno vāyumegha iti | oṃ āṃ hṛdaye kṛṣṇo 'niruddhaḥ sarvaśaktisamanvita iti | evaṃ caturvyūham ātmānaṃ kṛtvā tataḥ karma samācaret ||
ममाग्रे ऽवस्थितो विष्णुः पृष्ठतश् चापि केशवः गोविन्दो दक्षिणे पार्श्वे वामे तु मधुसूदनः ॥
mamāgre 'vasthito viṣṇuḥ pṛṣṭhataś cāpi keśavaḥ govindo dakṣiṇe pārśve vāme tu madhusūdanaḥ //
उपरिष्टात् तु वैकुण्ठो वाराहः पृथिवीतले अवान्तरदिशो यास् तु तासु सर्वासु माधवः ॥
upariṣṭāt tu vaikuṇṭho vārāhaḥ pṛthivītale avāntaradiśo yās tu tāsu sarvāsu mādhavaḥ //
गच्छतस् तिष्ठतो वापि जाग्रतः स्वपतो ऽपि वा नरसिंहकृता गुप्तिर् वासुदेवमयो ह्य् अहम् ॥
gacchatas tiṣṭhato vāpi jāgrataḥ svapato 'pi vā narasiṃhakṛtā guptir vāsudevamayo hy aham //
एवं विष्णुमयो भूत्वा ततः कर्म समारभेत् यथा देहे तथा देवे सर्वतत्त्वानि योजयेत् ॥
evaṃ viṣṇumayo bhūtvā tataḥ karma samārabhet yathā dehe tathā deve sarvatattvāni yojayet //
ततश् चैव प्रकुर्वीत प्रोक्षणं प्रणवेन तु फट्कारान्तं समुद्दिष्टं सर्वविघ्नहरं शुभम् ॥
tataś caiva prakurvīta prokṣaṇaṃ praṇavena tu phaṭkārāntaṃ samuddiṣṭaṃ sarvavighnaharaṃ śubham //
तत्रार्कचन्द्रवह्नीनां मण्डलानि विचिन्तयेत् पद्ममध्ये न्यसेद् विष्णुं पवनस्याम्बरस्य च ॥
tatrārkacandravahnīnāṃ maṇḍalāni vicintayet padmamadhye nyased viṣṇuṃ pavanasyāmbarasya ca //
ततो विचिन्त्य हृदय ओंकारं ज्योतीरूपिणम् कर्णिकायां समासीनं ज्योतीरूपं सनातनम् ॥
tato vicintya hṛdaya oṃkāraṃ jyotīrūpiṇam karṇikāyāṃ samāsīnaṃ jyotīrūpaṃ sanātanam //
अष्टाक्षरं ततो मन्त्रं विन्यसेच् च यथाक्रमम् तेन व्यस्तसमस्तेन पूजनं परमं स्मृतम् ॥
aṣṭākṣaraṃ tato mantraṃ vinyasec ca yathākramam tena vyastasamastena pūjanaṃ paramaṃ smṛtam //
द्वादशाक्षरमन्त्रेण यजेद् देवं सनातनम् ततो ऽवधार्य हृदये कर्णिकायां बहिर् न्यसेत् ॥
dvādaśākṣaramantreṇa yajed devaṃ sanātanam tato 'vadhārya hṛdaye karṇikāyāṃ bahir nyaset //
चतुर्भुजं महासत्त्वं सूर्यकोटिसमप्रभम् चिन्तयित्वा महायोगं ज्योतीरूपं सनातनम् ततश् चावाहयेन् मन्त्रं क्रमेणाचिन्त्य मानसे ॥
caturbhujaṃ mahāsattvaṃ sūryakoṭisamaprabham cintayitvā mahāyogaṃ jyotīrūpaṃ sanātanam tataś cāvāhayen mantraṃ krameṇācintya mānase //
आवाहनमन्त्रः: मीनरूपो वराहश् च नरसिंहो ऽथ वामनः । आयातु देवो वरदो मम नारायणो ऽग्रतः ॥
āvāhanamantraḥ: mīnarūpo varāhaś ca narasiṃho 'tha vāmanaḥ | āyātu devo varado mama nārāyaṇo 'grataḥ ||
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
कर्णिकायां सुपीठे ऽत्र पद्मकल्पितम् आसनम् सर्वसत्त्वहितार्थाय तिष्ठ त्वं मधुसूदन ॥
karṇikāyāṃ supīṭhe 'tra padmakalpitam āsanam sarvasattvahitārthāya tiṣṭha tvaṃ madhusūdana //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
अर्घमन्त्रः: ओं त्रैलोक्यपतीनां पतये देवदेवाय हृषीकेशाय विष्णवे नमः । ओं नमो नारायणाय नमः ॥
arghamantraḥ: oṃ trailokyapatīnāṃ pataye devadevāya hṛṣīkeśāya viṣṇave namaḥ | oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
ओं पाद्यं पादयोर् देव पद्मनाभ सनातन विष्णो कमलपत्त्राक्ष गृहाण मधुसूदन ॥
oṃ pādyaṃ pādayor deva padmanābha sanātana viṣṇo kamalapattrākṣa gṛhāṇa madhusūdana //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
मधुपर्कं महादेव ब्रह्माद्यैः कल्पितं तव मया निवेदितं भक्त्या गृहाण पुरुषोत्तम ॥
madhuparkaṃ mahādeva brahmādyaiḥ kalpitaṃ tava mayā niveditaṃ bhaktyā gṛhāṇa puruṣottama //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
मन्दाकिन्याः सितं वारि सर्वपापहरं शिवम् गृहाणाचमनीयं त्वं मया भक्त्या निवेदितम् ॥
mandākinyāḥ sitaṃ vāri sarvapāpaharaṃ śivam gṛhāṇācamanīyaṃ tvaṃ mayā bhaktyā niveditam //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
त्वम् आपः पृथिवी चैव ज्योतिस् त्वं वायुर् एव च लोकेश वृत्तिमात्रेण वारिणा स्नापयाम्य् अहम् ॥
tvam āpaḥ pṛthivī caiva jyotis tvaṃ vāyur eva ca lokeśa vṛttimātreṇa vāriṇā snāpayāmy aham //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
देवतत्त्वसमायुक्त यज्ञवर्णसमन्वित स्वर्णवर्णप्रभे देव वाससी तव केशव ॥
devatattvasamāyukta yajñavarṇasamanvita svarṇavarṇaprabhe deva vāsasī tava keśava //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
शरीरं ते न जानामि चेष्टां चैव च केशव मया निवेदितो गन्धः प्रतिगृह्य विलिप्यताम् ॥
śarīraṃ te na jānāmi ceṣṭāṃ caiva ca keśava mayā nivedito gandhaḥ pratigṛhya vilipyatām //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
ऋग्यजुःसाममन्त्रेण त्रिवृतं पद्मयोनिना सावित्रीग्रन्थिसंयुक्तम् उपवीतं तवार्पये ॥
ṛgyajuḥsāmamantreṇa trivṛtaṃ padmayoninā sāvitrīgranthisaṃyuktam upavītaṃ tavārpaye //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
दिव्यरत्नसमायुक्त वह्निभानुसमप्रभ गात्राणि तव शोभन्तु सालंकाराणि माधव ॥
divyaratnasamāyukta vahnibhānusamaprabha gātrāṇi tava śobhantu sālaṃkārāṇi mādhava //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
ओं नम इति प्रत्यक्षरं समस्तेन मूलमन्त्रेण वा पूजयेत् ॥
oṃ nama iti pratyakṣaraṃ samastena mūlamantreṇa vā pūjayet ||
वनस्पतिरसो दिव्यो गन्धाढ्यः सुरभिश् च ते मया निवेदितो भक्त्या धूपो ऽयं प्रतिगृह्यताम् ॥
vanaspatiraso divyo gandhāḍhyaḥ surabhiś ca te mayā nivedito bhaktyā dhūpo 'yaṃ pratigṛhyatām //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
सूर्यचन्द्रसमो ज्योतिर् विद्युदग्न्योस् तथैव च त्वम् एव ज्योतिषां देव दीपो ऽयं प्रतिगृह्यताम् ॥
sūryacandrasamo jyotir vidyudagnyos tathaiva ca tvam eva jyotiṣāṃ deva dīpo 'yaṃ pratigṛhyatām //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
अन्नं चतुर्विधं चैव रसैः षड्भिः समन्वितम् मया निवेदितं भक्त्या नैवेद्यं तव केशव ॥
annaṃ caturvidhaṃ caiva rasaiḥ ṣaḍbhiḥ samanvitam mayā niveditaṃ bhaktyā naivedyaṃ tava keśava //
ओं नमो नारायणाय नमः ॥
oṃ namo nārāyaṇāya namaḥ ||
पूर्वे दले वासुदेवं याम्ये संकर्षणं न्यसेत् प्रद्युम्नं पश्चिमे कुर्याद् अनिरुद्धं तथोत्तरे ॥
pūrve dale vāsudevaṃ yāmye saṃkarṣaṇaṃ nyaset pradyumnaṃ paścime kuryād aniruddhaṃ tathottare //
वाराहं च तथाग्नेये नरसिंहं च नैरृते वायव्ये माधवं चैव तथैशाने त्रिविक्रमम् ॥
vārāhaṃ ca tathāgneye narasiṃhaṃ ca nairṛte vāyavye mādhavaṃ caiva tathaiśāne trivikramam //
तथाष्टाक्षरदेवस्य गरुडं पुरतो न्यसेत् वामपार्श्वे तथा चक्रं शङ्खं दक्षिणतो न्यसेत् ॥
tathāṣṭākṣaradevasya garuḍaṃ purato nyaset vāmapārśve tathā cakraṃ śaṅkhaṃ dakṣiṇato nyaset //
तथा महागदां चैव न्यसेद् देवस्य दक्षिणे ततः शार्ङ्गं धनुर् विद्वान् न्यसेद् देवस्य वामतः ॥
tathā mahāgadāṃ caiva nyased devasya dakṣiṇe tataḥ śārṅgaṃ dhanur vidvān nyased devasya vāmataḥ //
दक्षिणेनेषुधी दिव्ये खड्गं वामे च विन्यसेत् श्रियं दक्षिणतः स्थाप्य पुष्टिम् उत्तरतो न्यसेत् ॥
dakṣiṇeneṣudhī divye khaḍgaṃ vāme ca vinyaset śriyaṃ dakṣiṇataḥ sthāpya puṣṭim uttarato nyaset //
वनमालां च पुरतस् ततः श्रीवत्सकौस्तुभौ विन्यसेद् धृदयादीनि पूर्वादिषु चतुर्दिशम् ॥
vanamālāṃ ca puratas tataḥ śrīvatsakaustubhau vinyased dhṛdayādīni pūrvādiṣu caturdiśam //
ततो ऽस्त्रं देवदेवस्य कोणे चैव तु विन्यसेत् इन्द्रम् अग्निं यमं चैव नैरृतं वरुणं तथा ॥
tato 'straṃ devadevasya koṇe caiva tu vinyaset indram agniṃ yamaṃ caiva nairṛtaṃ varuṇaṃ tathā //
वायुं धनदम् ईशानम् अनन्तं ब्रह्मणा सह पूजयेत् तान्त्रिकैर् मन्त्रैर् अधश् चोर्ध्वं तथैव च ॥
vāyuṃ dhanadam īśānam anantaṃ brahmaṇā saha pūjayet tāntrikair mantrair adhaś cordhvaṃ tathaiva ca //
एवं संपूज्य देवेशं मण्डलस्थं जनार्दनम् लभेद् अभिमतान् कामान् नरो नास्त्य् अत्र संशयः ॥
evaṃ saṃpūjya deveśaṃ maṇḍalasthaṃ janārdanam labhed abhimatān kāmān naro nāsty atra saṃśayaḥ //
अनेनैव विधानेन मण्डलस्थं जनार्दनम् पूजितं यः संपश्येत स विशेद् विष्णुम् अव्ययम् ॥
anenaiva vidhānena maṇḍalasthaṃ janārdanam pūjitaṃ yaḥ saṃpaśyeta sa viśed viṣṇum avyayam //
सकृद् अप्य् अर्चितो येन विधिनानेन केशवः जन्ममृत्युजरां तीर्त्वा स विष्णोः पदम् आप्नुयात् ॥
sakṛd apy arcito yena vidhinānena keśavaḥ janmamṛtyujarāṃ tīrtvā sa viṣṇoḥ padam āpnuyāt //
यः स्मरेत् सततं भक्त्या नारायणम् अतन्द्रितः अन्वहं तस्य वासाय श्वेतद्वीपः प्रकल्पितः ॥
yaḥ smaret satataṃ bhaktyā nārāyaṇam atandritaḥ anvahaṃ tasya vāsāya śvetadvīpaḥ prakalpitaḥ //
ओंकारादिसमायुक्तं नमःकारान्तदीपितम् तन्नाम सर्वतत्त्वानां मन्त्र इत्य् अभिधीयते ॥
oṃkārādisamāyuktaṃ namaḥkārāntadīpitam tannāma sarvatattvānāṃ mantra ity abhidhīyate //
अनेनैव विधानेन गन्धपुष्पं निवेदयेत् एकैकस्य प्रकुर्वीत यथोद्दिष्टं क्रमेण तु ॥
anenaiva vidhānena gandhapuṣpaṃ nivedayet ekaikasya prakurvīta yathoddiṣṭaṃ krameṇa tu //
मुद्रास् ततो निबध्नीयाद् यथोक्तक्रमचोदिताः जपं चैव प्रकुर्वीत मूलमन्त्रेण मन्त्रवित् ॥
mudrās tato nibadhnīyād yathoktakramacoditāḥ japaṃ caiva prakurvīta mūlamantreṇa mantravit //
अष्टाविंशतिम् अष्टौ वा शतम् अष्टोत्तरं तथा कामेषु च यथाप्रोक्तं यथाशक्ति समाहितः ॥
aṣṭāviṃśatim aṣṭau vā śatam aṣṭottaraṃ tathā kāmeṣu ca yathāproktaṃ yathāśakti samāhitaḥ //
पद्मं शङ्खश् च श्रीवत्सो गदा गरुड एव च चक्रं खड्गश् च शार्ङ्गं च अष्टौ मुद्राः प्रकीर्तिताः ॥
padmaṃ śaṅkhaś ca śrīvatso gadā garuḍa eva ca cakraṃ khaḍgaś ca śārṅgaṃ ca aṣṭau mudrāḥ prakīrtitāḥ //
गच्छ गच्छ परं स्थानं पुराणपुरुषोत्तम यत्र ब्रह्मादयो देवा विन्दन्ति परमं पदम् ॥
gaccha gaccha paraṃ sthānaṃ purāṇapuruṣottama yatra brahmādayo devā vindanti paramaṃ padam //
अर्चनं ये न जानन्ति हरेर् मन्त्रैर् यथोदितम् ते तत्र मूलमन्त्रेण पूजयन्त्व् अच्युतं सदा ॥
arcanaṃ ye na jānanti harer mantrair yathoditam te tatra mūlamantreṇa pūjayantv acyutaṃ sadā //