59 ॥ इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवच रिते पञ्चत्रिंशत्तमो ऽध्यायः ॥ 35॥ वसिष्ठ उवाच अवगत्य स वै सर्वं कारणं प्रीतमानसः । उवाच भार्गवं राममगस्त्यः कुंभसंभवः
59 // iti śrībrahmāṇḍe mahāpurāṇe vāyuprokte madhyamabhāge tṛtīya upoddhātapāde bhārgavaca rite pañcatriṃśattamo 'dhyāyaḥ // 35// vasiṣṭha uvāca avagatya sa vai sarvaṃ kāraṇaṃ prītamānasaḥ / uvāca bhārgavaṃ rāmamagastyaḥ kuṃbhasaṃbhavaḥ
1 ॥ अगस्त्य उवाच शृणु राम महाभाग कथयामि हितं तव । मन्त्रस्य सिद्धिं येन त्वं शीघ्रमेव समाप्नुयाः
1 // agastya uvāca śṛṇu rāma mahābhāga kathayāmi hitaṃ tava / mantrasya siddhiṃ yena tvaṃ śīghrameva samāpnuyāḥ
2 ॥ भक्तेस्तु लक्षणं ज्ञात्वा त्रिविधाया महामते । यो यतेत नरस्तस्य सिद्धिर्भवति सत्वरम्
2 // bhaktestu lakṣaṇaṃ jñātvā trividhāyā mahāmate / yo yateta narastasya siddhirbhavati satvaram
3 ॥ एकदाहमनुप्राप्तो ऽनन्तदर्शनकाङ्क्षया । पातालं नागराचैन्द्रैः शोभितं परया मुदा
3 // ekadāhamanuprāpto 'nantadarśanakāṅkṣayā / pātālaṃ nāgarācaindraiḥ śobhitaṃ parayā mudā
4 ॥ तत्र दृष्टा महाभाग मया सिद्धाः समन्ततः । सनकाद्या नारदश्च गौतमो जाजलिःक्रतुः
4 // tatra dṛṣṭā mahābhāga mayā siddhāḥ samantataḥ / sanakādyā nāradaśca gautamo jājaliḥkratuḥ
5 ॥ ऋभुर्हंसो ऽरुणिश्चैव वाल्मीकिः शक्तिरासुरिः । एते ऽन्ये च महासिद्धा वात्स्यायनमुखा द्विज
5 // ṛbhurhaṃso 'ruṇiścaiva vālmīkiḥ śaktirāsuriḥ / ete 'nye ca mahāsiddhā vātsyāyanamukhā dvija
6 ॥ उपासत ह्युपा सीना ज्ञानार्थं फणिनायकम् । तं नमस्कृत्य नागैन्द्रैः सह सिद्धैर्महात्मभिः
6 // upāsata hyupā sīnā jñānārthaṃ phaṇināyakam / taṃ namaskṛtya nāgaindraiḥ saha siddhairmahātmabhiḥ
7 ॥ उपविष्टः कथात्तत्र शृण्वानो वैष्णवीर्मुदा । येयं भूमिर्महाभाग भूतधात्री स्वरूपिणी
7 // upaviṣṭaḥ kathāttatra śṛṇvāno vaiṣṇavīrmudā / yeyaṃ bhūmirmahābhāga bhūtadhātrī svarūpiṇī
8 ॥ निविष्टा पुरतस्तस्य शृण्वन्ती ताः कथाः सदा । यद्यत्पृच्छति सा भूमिः शेषं साक्षान्महीधरम्
8 // niviṣṭā puratastasya śṛṇvantī tāḥ kathāḥ sadā / yadyatpṛcchati sā bhūmiḥ śeṣaṃ sākṣānmahīdharam
9 ॥ शृण्वन्ति ऋषयः सर्वे तत्रस्था तदनुग्रहात् । मया तत्र श्रुतं वत्स कृष्णप्रेमामृतं शुभम्
9 // śṛṇvanti ṛṣayaḥ sarve tatrasthā tadanugrahāt / mayā tatra śrutaṃ vatsa kṛṣṇapremāmṛtaṃ śubham
10 ॥ स्तोत्रं तत्ते प्रवक्ष्यामि यस्यार्थं त्वमिहागतः । वाराहाद्यवताराणां चरितं पापनाशनम्
10 // stotraṃ tatte pravakṣyāmi yasyārthaṃ tvamihāgataḥ / vārāhādyavatārāṇāṃ caritaṃ pāpanāśanam
11 ॥ सुखदं मोक्षदं चैव ज्ञानविज्ञान कारणम् । श्रुत्वा सर्वं धरा वत्स प्रत्दृष्टा तं धराधरम्
11 // sukhadaṃ mokṣadaṃ caiva jñānavijñāna kāraṇam / śrutvā sarvaṃ dharā vatsa pratdṛṣṭā taṃ dharādharam
12 ॥ उवाच प्रणता भूयो ज्ञातुं कृष्णविचेष्टितम् । धरण्युवाच अलङ्कृतं जन्म पुंसामपि नन्दव्रजौकसाम्
12 // uvāca praṇatā bhūyo jñātuṃ kṛṣṇaviceṣṭitam / dharaṇyuvāca alaṅkṛtaṃ janma puṃsāmapi nandavrajaukasām
13 ॥ तस्य देवस्य कृष्णस्य लीलाविग्रहधारिणः । जयोपाधिनियुक्तानि संति नामान्यनेकशः
13 // tasya devasya kṛṣṇasya līlāvigrahadhāriṇaḥ / jayopādhiniyuktāni saṃti nāmānyanekaśaḥ
14 ॥ तेषु नामानि मुख्यानि श्रोतुकामा चिरादहम् । तत्तानि ब्रूहि नामानि वासुदेवस्य वासुके
14 // teṣu nāmāni mukhyāni śrotukāmā cirādaham / tattāni brūhi nāmāni vāsudevasya vāsuke
15 ॥ नातः परतरं पुण्यं त्रिषु लोकेषु विद्यते । शेष उवाच वसुंधरे वरारोहे जनानामस्ति मुक्तिदम्
15 // nātaḥ parataraṃ puṇyaṃ triṣu lokeṣu vidyate / śeṣa uvāca vasuṃdhare varārohe janānāmasti muktidam
16 ॥ सर्वमङ्गलमूर्द्धन्यमणिमाद्यष्टसिद्धिदम् । महापातककोटिघ्न सर्वतीर्थफलप्रदम्
16 // sarvamaṅgalamūrddhanyamaṇimādyaṣṭasiddhidam / mahāpātakakoṭighna sarvatīrthaphalapradam
17 ॥ समस्तजपयज्ञानां फलदं पापनाशनम् । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि नाम्नामष्टोतरं शतम्
17 // samastajapayajñānāṃ phaladaṃ pāpanāśanam / śṛṇu devi pravakṣyāmi nāmnāmaṣṭotaraṃ śatam
18 ॥ महस्रनाम्नां पुण्यानां त्रिरावृत्त्या तु यत्फलम् । एकावृत्त्या तु कृष्णस्य नामैकं तत्प्रयच्छति
18 // mahasranāmnāṃ puṇyānāṃ trirāvṛttyā tu yatphalam / ekāvṛttyā tu kṛṣṇasya nāmaikaṃ tatprayacchati
19 ॥ तस्मात्पुण्यतरं चैतत्स्तोत्रं पातकनाशनम् । नाम्नामष्टोत्तरशतस्याहमेव ऋषिः प्रिये
19 // tasmātpuṇyataraṃ caitatstotraṃ pātakanāśanam / nāmnāmaṣṭottaraśatasyāhameva ṛṣiḥ priye
20 ॥ छन्दो ऽनुष्टुब्देवता तु योगः कृष्णप्रियावहः । श्रीकृष्णः कमलानाथो वासुदेवः सनातनः
20 // chando 'nuṣṭubdevatā tu yogaḥ kṛṣṇapriyāvahaḥ / śrīkṛṣṇaḥ kamalānātho vāsudevaḥ sanātanaḥ
21 ॥ वसुदेवात्मजः पुण्यो लीलामानुषविग्रहः । श्रीवत्सकौस्तभधरो यशोदावत्सलो हरिः
21 // vasudevātmajaḥ puṇyo līlāmānuṣavigrahaḥ / śrīvatsakaustabhadharo yaśodāvatsalo hariḥ
22 ॥ चतुर्भुजात्तचक्रासिगदाशङ्खाद्युदायुधः । देवकीनन्दनः श्रीशो नन्दगोपप्रियात्मजः
22 // caturbhujāttacakrāsigadāśaṅkhādyudāyudhaḥ / devakīnandanaḥ śrīśo nandagopapriyātmajaḥ
23 ॥ यमुनावेगसंहारी बलभद्रप्रियानुजः । पूतनाजीवितहरः शकटासुरभञ्जनः
23 // yamunāvegasaṃhārī balabhadrapriyānujaḥ / pūtanājīvitaharaḥ śakaṭāsurabhañjanaḥ
24 ॥ नन्दप्रजजनानन्दी सच्चिदानन्दविग्रहः । नवनीतविलिप्ताङ्गो नवनीतनटो ऽनघः
24 // nandaprajajanānandī saccidānandavigrahaḥ / navanītaviliptāṅgo navanītanaṭo 'naghaḥ
25 ॥ नवनीतलवाहारी मुचुकुन्दप्रसादकृत् । षोडशस्त्रीसहस्रेशस्त्रिभङ्गी मधुराकृतिः
25 // navanītalavāhārī mucukundaprasādakṛt / ṣoḍaśastrīsahasreśastribhaṅgī madhurākṛtiḥ
26 ॥ शुकवागमृताब्धीन्दुर्गोविन्दो गोविदांपतिः । वत्सपालनसंचारी धेनुकासुरमर्द्दनः
26 // śukavāgamṛtābdhīndurgovindo govidāṃpatiḥ / vatsapālanasaṃcārī dhenukāsuramarddanaḥ
27 ॥ तृणीकृततृणावर्त्तो यमलार्जुनभञ्जनः । उत्तालतालभेत्ता च तमालश्यामला कृतिः
27 // tṛṇīkṛtatṛṇāvartto yamalārjunabhañjanaḥ / uttālatālabhettā ca tamālaśyāmalā kṛtiḥ
28 ॥ गोपगोपीश्वरो योगी सूर्यकोटिसमप्रभः । इलापतिः परञ्ज्योतिर्यादवेन्द्रो यदूद्वहः
28 // gopagopīśvaro yogī sūryakoṭisamaprabhaḥ / ilāpatiḥ parañjyotiryādavendro yadūdvahaḥ
29 ॥ वनमाली पीतवासाः पारिजातापहरकः । गोवर्द्धनाचलोद्धर्त्ता गोपालः सर्वपालकः
29 // vanamālī pītavāsāḥ pārijātāpaharakaḥ / govarddhanācaloddharttā gopālaḥ sarvapālakaḥ
30 ॥ अजो निरञ्जनः कामजनकः कञ्जलोचनः । मधुहा मथुरानाथो द्वारकानाथको बली
30 // ajo nirañjanaḥ kāmajanakaḥ kañjalocanaḥ / madhuhā mathurānātho dvārakānāthako balī
31 ॥ वृन्दावनान्तसंचारी तुलसीदामभूषणः । स्यमन्तकमणेर्हर्त्ता नरनारायणात्मकः
31 // vṛndāvanāntasaṃcārī tulasīdāmabhūṣaṇaḥ / syamantakamaṇerharttā naranārāyaṇātmakaḥ
32 ॥ कुब्जाकृष्टांबरधरो मायी परमपूरुषः । मुष्टिकासुरचाणूरमल्लयुद्धविशारदः
32 // kubjākṛṣṭāṃbaradharo māyī paramapūruṣaḥ / muṣṭikāsuracāṇūramallayuddhaviśāradaḥ
33 ॥ संसारवैरी कंसारिर्मुरारिर्नरकान्तकः । अनादि ब्रह्मचारी च कृष्णाव्यसनकर्षकः
33 // saṃsāravairī kaṃsārirmurārirnarakāntakaḥ / anādi brahmacārī ca kṛṣṇāvyasanakarṣakaḥ
34 ॥ शिशुपालशिरस्छेत्ता दुर्योधनकुलान्तकृत । विदुराक्रूरवरदो विश्वरूपप्रदर्शकः
34 // śiśupālaśiraschettā duryodhanakulāntakṛta / vidurākrūravarado viśvarūpapradarśakaḥ
35 ॥ सत्यवाक्सत्यसंकल्पः सत्यभामारतो जयी । सुभद्रापूर्वजो विष्णुर्भीष्ममुक्तिप्रदायकः
35 // satyavāksatyasaṃkalpaḥ satyabhāmārato jayī / subhadrāpūrvajo viṣṇurbhīṣmamuktipradāyakaḥ
36 ॥ जगद्गुरुर्जगन्नाथो वेणुवाद्य विशारदः । वृषभासुरविध्वंसी बकारिर्बाणबाहुकृत्
36 // jagadgururjagannātho veṇuvādya viśāradaḥ / vṛṣabhāsuravidhvaṃsī bakārirbāṇabāhukṛt
37 ॥ युधिष्टिरप्रतिष्ठाता बर्हिबर्हावतंसकः । पार्थसारथिरव्यक्तो गीतामृतमहोदधिः
37 // yudhiṣṭirapratiṣṭhātā barhibarhāvataṃsakaḥ / pārthasārathiravyakto gītāmṛtamahodadhiḥ
38 ॥ कालीयफणिमाणिक्यरञ्जितः श्रीपदांबुजः । दामोदरो यज्ञभोक्ता दानवैद्रविनाशनः
38 // kālīyaphaṇimāṇikyarañjitaḥ śrīpadāṃbujaḥ / dāmodaro yajñabhoktā dānavaidravināśanaḥ
39 ॥ नारायणः परं ब्रह्म पन्नगाशनवाहनः । जलक्रीडासमासक्तगोपीवस्त्रापहारकः
39 // nārāyaṇaḥ paraṃ brahma pannagāśanavāhanaḥ / jalakrīḍāsamāsaktagopīvastrāpahārakaḥ
40 ॥ पुण्यश्लोकस्तीर्थपादो वेदवेद्यो दयानिधिः । सर्वतीर्थान्मकः सर्वग्रहरूपी परात्परः
40 // puṇyaślokastīrthapādo vedavedyo dayānidhiḥ / sarvatīrthānmakaḥ sarvagraharūpī parātparaḥ
41 ॥ इत्येवं कृष्णदेवस्य नाम्नामष्टोत्तरं शतम् । कृष्णोन कृष्णभक्तेन श्रुत्वा गीतामृतं पुरा
41 // ityevaṃ kṛṣṇadevasya nāmnāmaṣṭottaraṃ śatam / kṛṣṇona kṛṣṇabhaktena śrutvā gītāmṛtaṃ purā
42 ॥ स्तोत्रं कृष्णप्रियकरं कृतं तस्मान्मया श्रुतम् । कृष्णप्रेमामृतं नाम परमानन्ददायकम्
42 // stotraṃ kṛṣṇapriyakaraṃ kṛtaṃ tasmānmayā śrutam / kṛṣṇapremāmṛtaṃ nāma paramānandadāyakam
43 ॥ अत्युपद्रवदुः खघ्नं परमायुष्य वर्द्धनम् । दानं व्रतं तपस्तीर्थं यत्कृतं त्विह जन्मनि
43 // atyupadravaduḥ khaghnaṃ paramāyuṣya varddhanam / dānaṃ vrataṃ tapastīrthaṃ yatkṛtaṃ tviha janmani
44 ॥ पठतां शृण्वतां चैव कोटिकोटिगुणं भवेत् । पुत्रप्रदमपुत्राणामगती नां गतिप्रदम्
44 // paṭhatāṃ śṛṇvatāṃ caiva koṭikoṭiguṇaṃ bhavet / putrapradamaputrāṇāmagatī nāṃ gatipradam
45 ॥ धनवाहं दरिद्राणां जयेच्छूनां जयावहम् । शिशूनां गोकुलानां च पुष्टिदं पुण्यवर्द्धनम्
45 // dhanavāhaṃ daridrāṇāṃ jayecchūnāṃ jayāvaham / śiśūnāṃ gokulānāṃ ca puṣṭidaṃ puṇyavarddhanam
46 ॥ बालरोगग्रहादीनां शमनं शान्तिकारकम् । अन्ते कृष्णस्मरणदं भवतापत्रयापहम्
46 // bālarogagrahādīnāṃ śamanaṃ śāntikārakam / ante kṛṣṇasmaraṇadaṃ bhavatāpatrayāpaham
47 ॥ असिद्धसाधकं भद्रे जपादिकरमात्मनाम् । कृष्णाय यादवेन्द्राय ज्ञानमुद्राय योगिने
47 // asiddhasādhakaṃ bhadre japādikaramātmanām / kṛṣṇāya yādavendrāya jñānamudrāya yogine
48 ॥ नाथाय रुक्मिणीशाय नमो वेदान्तवेदिने । इमं मन्त्रं महादेवि जपन्नेव दिवा निशम्
48 // nāthāya rukmiṇīśāya namo vedāntavedine / imaṃ mantraṃ mahādevi japanneva divā niśam
49 ॥ सर्वग्रहानुग्रहभाक्सर्वप्रियतमो भवेत् । पुत्रपौत्रैः परिवृतः सर्वसिद्धिसमृद्धिमान्
49 // sarvagrahānugrahabhāksarvapriyatamo bhavet / putrapautraiḥ parivṛtaḥ sarvasiddhisamṛddhimān
50 ॥ निषेव्य भोगानन्ते ऽपिकृष्णासायुज्यमाप्नुयात् । अगस्त्य उवाच एतावदुक्तो भागवाननन्तो मूर्त्तिस्तु संकर्षणसंज्ञिता विभो
50 // niṣevya bhogānante 'pikṛṣṇāsāyujyamāpnuyāt / agastya uvāca etāvadukto bhāgavānananto mūrttistu saṃkarṣaṇasaṃjñitā vibho
51 ॥ धराधरो ऽलं जगतां धरायै निर्दिश्य भूयो विरराम मानदः । ततस्तु सर्वे सनकादयो ये समास्थितास्तत्परितः कथादृताः । आनन्द पूर्ण्णंबुनिधौ निमग्नाः सभाजयामासुरहीश्वरं तम्
51 // dharādharo 'laṃ jagatāṃ dharāyai nirdiśya bhūyo virarāma mānadaḥ / tatastu sarve sanakādayo ye samāsthitāstatparitaḥ kathādṛtāḥ / ānanda pūrṇṇaṃbunidhau nimagnāḥ sabhājayāmāsurahīśvaraṃ tam
52 ॥ ऋषय ऊचुः नमो नमस्ते ऽखिलविश्वाभावन प्रपन्नभक्तार्त्तिहराव्ययात्मन् । धराधरायापि कृपार्णवाय शेषाय विश्वप्रभवे नमस्ते
52 // ṛṣaya ūcuḥ namo namaste 'khilaviśvābhāvana prapannabhaktārttiharāvyayātman / dharādharāyāpi kṛpārṇavāya śeṣāya viśvaprabhave namaste
53 ॥ कृष्णामृतं नः परिपायितं विभो विधूतपापा भवता कृता वयम् । भवादृशा दीनदयालवो विभो समुद्धरन्त्येव निजान्हि संनतान्
53 // kṛṣṇāmṛtaṃ naḥ paripāyitaṃ vibho vidhūtapāpā bhavatā kṛtā vayam / bhavādṛśā dīnadayālavo vibho samuddharantyeva nijānhi saṃnatān
54 ॥ एवं नमस्कृत्य फणीश पादयोर्मनो विधायाखिलकामपूरयोः । प्रदक्षिणीकृत्य धराधराधरं सर्वे वयं स्वावसथानुपागताः
54 // evaṃ namaskṛtya phaṇīśa pādayormano vidhāyākhilakāmapūrayoḥ / pradakṣiṇīkṛtya dharādharādharaṃ sarve vayaṃ svāvasathānupāgatāḥ
55 ॥ इति ते ऽभिहितं राम स्तोत्रं प्रेमामृताभिधम् । कृष्णस्य राधाकान्तस्य सिद्धिदम्
55 // iti te 'bhihitaṃ rāma stotraṃ premāmṛtābhidham / kṛṣṇasya rādhākāntasya siddhidam
56 ॥ इदं राम महाभाग स्तोत्रं परमदुर्लभम् । श्रुतं साक्षाद्भगवतः शेषात्कथयतः कथाः
56 // idaṃ rāma mahābhāga stotraṃ paramadurlabham / śrutaṃ sākṣādbhagavataḥ śeṣātkathayataḥ kathāḥ
57 ॥ यावन्ति मन्त्रजालानि स्तोत्राणि कवचानि च
57 // yāvanti mantrajālāni stotrāṇi kavacāni ca
58 ॥ त्रैलोक्ये तानि सर्वाणि सिद्ध्यन्त्येवास्य शीलनात् । वसिष्ठ उवाच एवमुक्त्वा महाराज कृष्णप्रेमामृतं स्तवम् । यावद्व्यरसींत्स मुनिस्तावत्स्वर्यानमागतम्
58 // trailokye tāni sarvāṇi siddhyantyevāsya śīlanāt / vasiṣṭha uvāca evamuktvā mahārāja kṛṣṇapremāmṛtaṃ stavam / yāvadvyarasīṃtsa munistāvatsvaryānamāgatam
59 ॥ चतुर्भिरद्भुतैः सिद्धैः कामरूपैर्मनोजवैः । अनुयातमथोत्प्लुत्य स्त्रीपुंसौ हरिणौ तदा । अगस्त्यचरणौ नत्वा समारुरुहतुर्मुदा
59 // caturbhiradbhutaiḥ siddhaiḥ kāmarūpairmanojavaiḥ / anuyātamathotplutya strīpuṃsau hariṇau tadā / agastyacaraṇau natvā samāruruhaturmudā
60 ॥ दिव्यदेहधरौ भूत्वा संखचक्रादिचिह्नितौ । गतौ च वैष्णवं लोकं सर्व देवन मस्कृतम् । पश्यतां सर्वभूतानां भार्गवागस्त्ययोस्तथा
60 // divyadehadharau bhūtvā saṃkhacakrādicihnitau / gatau ca vaiṣṇavaṃ lokaṃ sarva devana maskṛtam / paśyatāṃ sarvabhūtānāṃ bhārgavāgastyayostathā