= Dभ्P_7,33.56 ॥ इति देवीगीतायां तृतीयो ऽध्यायः - इति श्रीदेवीभागवते महापुराणे सप्तमस्कन्धे देवीगीतायां त्रयस्त्रिंशो ऽध्यायः अथ चतुर्थो ऽध्यायः - सप्तमः स्कन्धः अथ चतुस्त्रिंशो ऽध्यायः श्री देव्युवाच क्व यूयं मन्दभाग्या वै क्वेदं रूपं महाद्भुतम् । तथापि भक्तवात्सल्यादीदृशं दर्शितं मया
= DbhP_7,33.56 // iti devīgītāyāṃ tṛtīyo 'dhyāyaḥ - iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe saptamaskandhe devīgītāyāṃ trayastriṃśo 'dhyāyaḥ atha caturtho 'dhyāyaḥ - saptamaḥ skandhaḥ atha catustriṃśo 'dhyāyaḥ śrī devyuvāca kva yūyaṃ mandabhāgyā vai kvedaṃ rūpaṃ mahādbhutam / tathāpi bhaktavātsalyādīdṛśaṃ darśitaṃ mayā
= Dभ्P_7,34.1 ॥ न वेदाध्ययनैर्योगैर् न दानैस्तपसेज्यया । रूपं द्रष्टुम् इदं शक्यं केवलं मत्कृपां विना
= DbhP_7,34.1 // na vedādhyayanairyogair na dānaistapasejyayā / rūpaṃ draṣṭum idaṃ śakyaṃ kevalaṃ matkṛpāṃ vinā
= Dभ्P_7,34.2 ॥ प्रकृतं शृणु राजेन्द्र परमात्मात्र जीवताम् । उपाधियोगात् सम्प्राप्तः कर्तृत्वादिकम् अप्युत
= DbhP_7,34.2 // prakṛtaṃ śṛṇu rājendra paramātmātra jīvatām / upādhiyogāt samprāptaḥ kartṛtvādikam apyuta
= Dभ्P_7,34.3 ॥ क्रियाः करोति विविधा धर्माधर्मैक हेतवः । नाना योनीस्ततः प्राप्य सुखदुःखैश्च युज्यते
= DbhP_7,34.3 // kriyāḥ karoti vividhā dharmādharmaika hetavaḥ / nānā yonīstataḥ prāpya sukhaduḥkhaiśca yujyate
= Dभ्P_7,34.4 ॥ पुनस्तत्संस्कृतिवशान्नाना कर्मरतः सदा । नाना देहान् समाप्नोति सुखदुःखैश्च युज्यते
= DbhP_7,34.4 // punastatsaṃskṛtivaśānnānā karmarataḥ sadā / nānā dehān samāpnoti sukhaduḥkhaiśca yujyate
= Dभ्P_7,34.5 ॥ घटीयन्त्रवदेतस्य न विरामः कदापि हि । अज्ञानम् एव मूलं स्यात् ततः कामः क्रियास्ततः
= DbhP_7,34.5 // ghaṭīyantravadetasya na virāmaḥ kadāpi hi / ajñānam eva mūlaṃ syāt tataḥ kāmaḥ kriyāstataḥ
= Dभ्P_7,34.6 ॥ तस्माद् अज्ञाननाशाय यतेत नियतं नरः । एतद्धि जन्मसाफल्यं यदज्ञानस्य नाशनम्
= DbhP_7,34.6 // tasmād ajñānanāśāya yateta niyataṃ naraḥ / etaddhi janmasāphalyaṃ yadajñānasya nāśanam
= Dभ्P_7,34.7 ॥ पुरुषार्थसमाप्तिश्च जीवन्मुक्तदशापि च । अज्ञाननाशने शक्ता विद्यैव तु पटीयसी
= DbhP_7,34.7 // puruṣārthasamāptiśca jīvanmuktadaśāpi ca / ajñānanāśane śaktā vidyaiva tu paṭīyasī
= Dभ्P_7,34.8 ॥ न कर्म तज्जन्नोपास्तिर्विरोधाभावतो गिरे । प्रत्युताशाज्ञाननाशे कर्मणा नैव भाव्यताम्
= DbhP_7,34.8 // na karma tajjannopāstirvirodhābhāvato gire / pratyutāśājñānanāśe karmaṇā naiva bhāvyatām
= Dभ्P_7,34.9 ॥ अनर्थदानि कर्माणि पुनः पुनरुशन्ति हि । ततो रागस्ततो दोषस्ततो ऽनर्थो महान्भवेत्
= DbhP_7,34.9 // anarthadāni karmāṇi punaḥ punaruśanti hi / tato rāgastato doṣastato 'nartho mahānbhavet
= Dभ्P_7,34.10 ॥ तस्मात् सर्व प्रयत्नेन ज्ञानं सम्पादयेन्नरः । कुर्वन्नेवेह कर्माणीत्यतः कर्माप्यवश्यकम्
= DbhP_7,34.10 // tasmāt sarva prayatnena jñānaṃ sampādayennaraḥ / kurvanneveha karmāṇītyataḥ karmāpyavaśyakam
= Dभ्P_7,34.11 ॥ ज्ञानादेव हि कैवल्यम् अतः स्यात् तत्समुच्चयः । सहायतां व्रजेत् कर्म ज्ञानस्य हितकारि च
= DbhP_7,34.11 // jñānādeva hi kaivalyam ataḥ syāt tatsamuccayaḥ / sahāyatāṃ vrajet karma jñānasya hitakāri ca
= Dभ्P_7,34.12 ॥ इति केचिद्वदन्त्यत्र तद्विरोधान्न सम्भवेत् । ज्ञानाधृद्ग्रन्थिभेदः स्याधृद्ग्रन्थौ कर्मसम्भवः
= DbhP_7,34.12 // iti kecidvadantyatra tadvirodhānna sambhavet / jñānādhṛdgranthibhedaḥ syādhṛdgranthau karmasambhavaḥ
= Dभ्P_7,34.13 ॥ यौगपद्यं न सम्भाव्यं विरोधात् तु ततस्तयोः । तमः प्रकाशयोर्यद्वद्यौगपद्यं न सम्भवि
= DbhP_7,34.13 // yaugapadyaṃ na sambhāvyaṃ virodhāt tu tatastayoḥ / tamaḥ prakāśayoryadvadyaugapadyaṃ na sambhavi
= Dभ्P_7,34.14 ॥ तस्मात् सर्वाणि कर्माणि वैदिकानि महामते । चित्तशुद्ध्यन्तम् एव स्युस्तानि कुर्यात् प्रयत्नतः
= DbhP_7,34.14 // tasmāt sarvāṇi karmāṇi vaidikāni mahāmate / cittaśuddhyantam eva syustāni kuryāt prayatnataḥ
= Dभ्P_7,34.15 ॥ शमो दमस्तितिक्षा च वैराग्यं सत्त्वसम्भवः । तावत् पर्यन्तम् एव स्युः कर्माणि न ततः परम्
= DbhP_7,34.15 // śamo damastitikṣā ca vairāgyaṃ sattvasambhavaḥ / tāvat paryantam eva syuḥ karmāṇi na tataḥ param
= Dभ्P_7,34.16 ॥ तदन्ते चैव संन्यस्य संश्रयेद्गुरुम् आत्मवान् । श्रोत्रियं ब्रह्मनिष्ठं च भक्त्या निर्व्याजया पुनः
= DbhP_7,34.16 // tadante caiva saṃnyasya saṃśrayedgurum ātmavān / śrotriyaṃ brahmaniṣṭhaṃ ca bhaktyā nirvyājayā punaḥ
= Dभ्P_7,34.17 ॥ वेदान्तश्रवणं कुर्यान्नित्यम् एवम् अतन्द्रितः । तत् त्वम् अस्यादि वाक्यस्य नित्यम् अर्थं विचारयेत्
= DbhP_7,34.17 // vedāntaśravaṇaṃ kuryānnityam evam atandritaḥ / tat tvam asyādi vākyasya nityam arthaṃ vicārayet
= Dभ्P_7,34.18 ॥ तत् त्वम् अस्यादि वाक्यं तु जीवब्रह्मैक्यबोधकम् । ऐक्ये ज्ञाते निर्भयस्तु मद्रूपो हि प्रजायते
= DbhP_7,34.18 // tat tvam asyādi vākyaṃ tu jīvabrahmaikyabodhakam / aikye jñāte nirbhayastu madrūpo hi prajāyate
= Dभ्P_7,34.19 ॥ पदार्थावगतिः पूर्वं वाक्यार्थावगतिस्ततः । तत् पदस्य च वाक्यार्थो गिरे ऽहं परिकीर्तितः
= DbhP_7,34.19 // padārthāvagatiḥ pūrvaṃ vākyārthāvagatistataḥ / tat padasya ca vākyārtho gire 'haṃ parikīrtitaḥ
= Dभ्P_7,34.20 ॥ त्वं पदस्य च वाक्यार्थो जीव एव न संशयः । उभयोर् ऐक्यम् असिना पदेन प्रोच्यते बुधैः
= DbhP_7,34.20 // tvaṃ padasya ca vākyārtho jīva eva na saṃśayaḥ / ubhayor aikyam asinā padena procyate budhaiḥ
= Dभ्P_7,34.21 ॥ वाच्यार्थयोर्विरुद्धत्वात् ऐक्यं नैव घटेत ह । लक्षणातः प्रकर्तव्या तत्त्वमोः श्रुतिसंस्थयोः
= DbhP_7,34.21 // vācyārthayorviruddhatvāt aikyaṃ naiva ghaṭeta ha / lakṣaṇātaḥ prakartavyā tattvamoḥ śrutisaṃsthayoḥ
= Dभ्P_7,34.22 ॥ चिन्मात्रं तु तयोर्लक्ष्यं तयोरैक्यस्य सम्भवः । तयोरैक्यं तथा ज्ञात्वा स्वाभेदेनाद्वयो भवेत्
= DbhP_7,34.22 // cinmātraṃ tu tayorlakṣyaṃ tayoraikyasya sambhavaḥ / tayoraikyaṃ tathā jñātvā svābhedenādvayo bhavet
= Dभ्P_7,34.23 ॥ देवदत्तः स एवायम् इति वल्लक्षणा स्मृता । स्थूलादि देहरहितो ब्रह्म सम्पद्यते नरः
= DbhP_7,34.23 // devadattaḥ sa evāyam iti vallakṣaṇā smṛtā / sthūlādi deharahito brahma sampadyate naraḥ
= Dभ्P_7,34.24 ॥ पञ्चीकृतमहाभूतसम्भूतः स्थूलदेहकः । भोगालयो जराव्याधिसंयुतः सर्वकर्मणाम्
= DbhP_7,34.24 // pañcīkṛtamahābhūtasambhūtaḥ sthūladehakaḥ / bhogālayo jarāvyādhisaṃyutaḥ sarvakarmaṇām
= Dभ्P_7,34.25 ॥ मिथ्या भूतो ऽयम् आभाति स्फुटं मायामयत्वतः । सो ऽयं स्थूल उपाधिः स्यादात्मनो मे नगेश्वर
= DbhP_7,34.25 // mithyā bhūto 'yam ābhāti sphuṭaṃ māyāmayatvataḥ / so 'yaṃ sthūla upādhiḥ syādātmano me nageśvara
= Dभ्P_7,34.26 ॥ ज्ञानकर्मेन्द्रिययुतं प्राणपञ्चकसंयुतम् । मनोबुद्धियुतं चैतत् सूक्ष्मं तत्कवयो विदुः
= DbhP_7,34.26 // jñānakarmendriyayutaṃ prāṇapañcakasaṃyutam / manobuddhiyutaṃ caitat sūkṣmaṃ tatkavayo viduḥ
= Dभ्P_7,34.27 ॥ अपञ्चीकृतभूतोत्थं सूक्ष्मदेहो ऽयम् आत्मनः । द्वितीयो ऽयम् उपाधिः स्यात् सुखादेरवबोधकः
= DbhP_7,34.27 // apañcīkṛtabhūtotthaṃ sūkṣmadeho 'yam ātmanaḥ / dvitīyo 'yam upādhiḥ syāt sukhāderavabodhakaḥ
= Dभ्P_7,34.28 ॥ अनाद्यनिर्वाच्यम् इदम् अज्ञानं तु तृतीयकः । देहो ऽयम् आत्मनो भाति कारणात्मा नगेश्वर
= DbhP_7,34.28 // anādyanirvācyam idam ajñānaṃ tu tṛtīyakaḥ / deho 'yam ātmano bhāti kāraṇātmā nageśvara
= Dभ्P_7,34.29 ॥ उपाधिविलये जाते केवलात्मावशिष्यते । देहत्रये पञ्चकोशा अन्तःस्थाः सन्ति सर्वदा
= DbhP_7,34.29 // upādhivilaye jāte kevalātmāvaśiṣyate / dehatraye pañcakośā antaḥsthāḥ santi sarvadā
= Dभ्P_7,34.30 ॥ पञ्चकोशपरित्यागे ब्रह्म पुच्छं हि लभ्यते । नेति नेति इति आदिवाक्यैर् मम रूपं यदुच्यते
= DbhP_7,34.30 // pañcakośaparityāge brahma pucchaṃ hi labhyate / neti neti iti ādivākyair mama rūpaṃ yaducyate
= Dभ्P_7,34.31 ॥ न जायते म्रियते तत् कदाचिन्नायं भूत्वा न बभूव कश्चित् । अजो नित्यः शाश्वतो ऽयं पुराणो न हन्यते हन्यमाने शरीरे
= DbhP_7,34.31 // na jāyate mriyate tat kadācinnāyaṃ bhūtvā na babhūva kaścit / ajo nityaḥ śāśvato 'yaṃ purāṇo na hanyate hanyamāne śarīre
= Dभ्P_7,34.32 ॥ हतं चेन्मन्यते हन्तुं हतश्चेन्मन्यते हतम् । उभौ तौ न विजानीतौ नायं हन्ति न हन्यते
= DbhP_7,34.32 // hataṃ cenmanyate hantuṃ hataścenmanyate hatam / ubhau tau na vijānītau nāyaṃ hanti na hanyate
= Dभ्P_7,34.33 ॥ अणोरणीयान् महतो महीयान् आत्मास्य जन्तोर्निहितो गुहायाम् । तम् अक्रतुः पश्यति वीतशोको धातुः प्रसादान् महिमानम् अस्य
= DbhP_7,34.33 // aṇoraṇīyān mahato mahīyān ātmāsya jantornihito guhāyām / tam akratuḥ paśyati vītaśoko dhātuḥ prasādān mahimānam asya
= Dभ्P_7,34.34 ॥ आत्मानं रथिनं विद्धि शरीरं रथम् एव तु । बुद्धिं तु सारथिं विद्धि मनः प्रग्रहम् एव च
= DbhP_7,34.34 // ātmānaṃ rathinaṃ viddhi śarīraṃ ratham eva tu / buddhiṃ tu sārathiṃ viddhi manaḥ pragraham eva ca
= Dभ्P_7,34.35 ॥ इन्द्रियाणि हयान् आहुर् विषयांस् तेषु गोचरान् । आत्मेन्द्रियमनोयुक्तं भोक्तेत्याहुर्मनीषिणः
= DbhP_7,34.35 // indriyāṇi hayān āhur viṣayāṃs teṣu gocarān / ātmendriyamanoyuktaṃ bhoktetyāhurmanīṣiṇaḥ
= Dभ्P_7,34.36 ॥ यस्त्वविद्वान् भवति चामनस्कश्च सदाशुचिः । न तत्पदम् अवाप्नोति संसारं चाधिगच्छति
= DbhP_7,34.36 // yastvavidvān bhavati cāmanaskaśca sadāśuciḥ / na tatpadam avāpnoti saṃsāraṃ cādhigacchati
= Dभ्P_7,34.37 ॥ यस्तु विज्ञानवान् भवति समनस्कः सदा शुचिः । स तु तत्पदम् आप्नोति यस्माद् भूयो न जायते
= DbhP_7,34.37 // yastu vijñānavān bhavati samanaskaḥ sadā śuciḥ / sa tu tatpadam āpnoti yasmād bhūyo na jāyate
= Dभ्P_7,34.38 ॥ विज्ञानसारथिर्यस्तु मनः प्रग्रहवान् नरः । सो ऽध्वनः पारम् आप्नोति मदीयं यत्परं पदम्
= DbhP_7,34.38 // vijñānasārathiryastu manaḥ pragrahavān naraḥ / so 'dhvanaḥ pāram āpnoti madīyaṃ yatparaṃ padam
= Dभ्P_7,34.39 ॥ इत्थं श्रुत्या च मत्या च निश्चित्यात्मानम् आत्मना । भावयेन्माम् आत्मरूपां निदिध्यासनतो ऽपि
= DbhP_7,34.39 // itthaṃ śrutyā ca matyā ca niścityātmānam ātmanā / bhāvayenmām ātmarūpāṃ nididhyāsanato 'pi
= Dभ्P_7,34.40 ॥ योगवृत्तेः पुरा स्वस्मिन् भावयेदक्षरत्रयम् । देवीप्रणवसञ्ज्ञस्य ध्यानार्थं मन्त्रवाच्ययोः
= DbhP_7,34.40 // yogavṛtteḥ purā svasmin bhāvayedakṣaratrayam / devīpraṇavasañjñasya dhyānārthaṃ mantravācyayoḥ
= Dभ्P_7,34.41 ॥ हकारः स्थूलदेहः स्याद् रकारः सूक्ष्मदेहकः । ईकारः कारणात्मासौ ह्रीङ्कारो ऽहं तुरीयकम्
= DbhP_7,34.41 // hakāraḥ sthūladehaḥ syād rakāraḥ sūkṣmadehakaḥ / īkāraḥ kāraṇātmāsau hrīṅkāro 'haṃ turīyakam
= Dभ्P_7,34.42 ॥ एवं समष्टिदेहे ऽपि ज्ञात्वा बीजत्रयम् क्रमात् । समष्टिव्यष्ट्योरेकत्वं भावयेन्मतिमान् नरः
= DbhP_7,34.42 // evaṃ samaṣṭidehe 'pi jñātvā bījatrayam kramāt / samaṣṭivyaṣṭyorekatvaṃ bhāvayenmatimān naraḥ
= Dभ्P_7,34.43 ॥ समाधिकालात्पूर्वं तु भावयित्वैवम् आदृतः । ततो ध्यायेन्निलीनाक्षो देवीं मां जगदीश्वरीम्
= DbhP_7,34.43 // samādhikālātpūrvaṃ tu bhāvayitvaivam ādṛtaḥ / tato dhyāyennilīnākṣo devīṃ māṃ jagadīśvarīm
= Dभ्P_7,34.44 ॥ प्राणापानौ समौ कृत्वा नासाभ्यन्तरचारिणौ । निवृत्तविषयाकाङ्क्षो वीतदोषो विमत्सरः
= DbhP_7,34.44 // prāṇāpānau samau kṛtvā nāsābhyantaracāriṇau / nivṛttaviṣayākāṅkṣo vītadoṣo vimatsaraḥ
= Dभ्P_7,34.45 ॥ भक्त्या निर्व्याजया युक्तो गुहायां निःस्वने स्थले । हकारम् विश्वम् आत्मानं रकारे प्रविलापयेत्
= DbhP_7,34.45 // bhaktyā nirvyājayā yukto guhāyāṃ niḥsvane sthale / hakāram viśvam ātmānaṃ rakāre pravilāpayet
= Dभ्P_7,34.46 ॥ रकारं तैजसं देवम् ईकारे प्रविलापयेत् । ईकारं प्राज्ञम् आत्मानं ह्रीङ्कारे प्रविलापयेत्
= DbhP_7,34.46 // rakāraṃ taijasaṃ devam īkāre pravilāpayet / īkāraṃ prājñam ātmānaṃ hrīṅkāre pravilāpayet
= Dभ्P_7,34.47 ॥ वाच्यवाचकताहीनं द्वैतभावविवर्जितम् । अखण्डं सच्चिदानन्दं भावयेत् तच्छिखान्तरे
= DbhP_7,34.47 // vācyavācakatāhīnaṃ dvaitabhāvavivarjitam / akhaṇḍaṃ saccidānandaṃ bhāvayet tacchikhāntare
= Dभ्P_7,34.48 ॥ इति ध्यानेन मां राजन् साक्षात्कृत्य नरोत्तमः । मद्रूप एव भवति द्वयोरप्येकता यतः
= DbhP_7,34.48 // iti dhyānena māṃ rājan sākṣātkṛtya narottamaḥ / madrūpa eva bhavati dvayorapyekatā yataḥ
= Dभ्P_7,34.49 ॥ योगयुक्त्यानया दृष्ट्वा माम् आत्मानं परात्परम् । अज्ञानस्य सकार्यस्य तत् क्षणो नाशको भवेत्
= DbhP_7,34.49 // yogayuktyānayā dṛṣṭvā mām ātmānaṃ parātparam / ajñānasya sakāryasya tat kṣaṇo nāśako bhavet