ईशानकल्पवृत्तान्तम् अधिकृत्य महात्मना ब्रह्मणा कल्पितं पूर्वं पुराणं लैङ्गम् उत्तमम्
īśānakalpavṛttāntam adhikṛtya mahātmanā brahmaṇā kalpitaṃ pūrvaṃ purāṇaṃ laiṅgam uttamam
ग्रन्थकोटिप्रमाणं तु शतकोटिप्रविस्तरे चतुर्लक्षेण संक्षिप्ते व्यासैः सर्वान्तरेषु वै
granthakoṭipramāṇaṃ tu śatakoṭipravistare caturlakṣeṇa saṃkṣipte vyāsaiḥ sarvāntareṣu vai
व्यस्तेष्टा दशधा चैव ब्रह्मादौ द्वापरादिषु लिङ्गमेकादशं प्रोक्तं मया व्यासाच्छ्रुतं च तत्
vyasteṣṭā daśadhā caiva brahmādau dvāparādiṣu liṅgamekādaśaṃ proktaṃ mayā vyāsācchrutaṃ ca tat
अस्यैकादशसाहस्रे ग्रन्थमानमिह द्विजाः तस्मात्संक्षेपतो वक्ष्ये न श्रुतं विस्तरेण यत्
asyaikādaśasāhasre granthamānamiha dvijāḥ tasmātsaṃkṣepato vakṣye na śrutaṃ vistareṇa yat
चतुर्लक्षेण संक्षिप्ते कृष्णद्वैपायनेन तु अत्रैकादशसाहस्रैः कथितो लिङ्गसम्भवः
caturlakṣeṇa saṃkṣipte kṛṣṇadvaipāyanena tu atraikādaśasāhasraiḥ kathito liṅgasambhavaḥ
सर्गः प्राधानिकः पश्चात् प्राकृतो वैकृतानि च अण्डस्यास्य च सम्भूतिर् अण्डस्यावरणाष्टकम्
sargaḥ prādhānikaḥ paścāt prākṛto vaikṛtāni ca aṇḍasyāsya ca sambhūtir aṇḍasyāvaraṇāṣṭakam
अण्डोद्भवत्वं शर्वस्य रजोगुणसमाश्रयात् विष्णुत्वं कालरुद्रत्वं शयनं चाप्सु तस्य च
aṇḍodbhavatvaṃ śarvasya rajoguṇasamāśrayāt viṣṇutvaṃ kālarudratvaṃ śayanaṃ cāpsu tasya ca
प्रजापतीनां सर्गश् च पृथिव्युद्धरणं तथा ब्रह्मणश् च दिवारात्रम् आयुषो गणनं पुनः
prajāpatīnāṃ sargaś ca pṛthivyuddharaṇaṃ tathā brahmaṇaś ca divārātram āyuṣo gaṇanaṃ punaḥ
सवनं ब्रह्मणश्चैव युगकल्पश् च तस्य तु दिव्यं च मानुषं वर्षम् आर्षं वै ध्रौव्यमेव च
savanaṃ brahmaṇaścaiva yugakalpaś ca tasya tu divyaṃ ca mānuṣaṃ varṣam ārṣaṃ vai dhrauvyameva ca
पित्र्यं पितॄणां सम्भूतिर् धर्मश्चाश्रमिणां तथा अवृद्धिर्जगतो भूयो देव्याः शक्त्युद्भवस्तथा
pitryaṃ pitṝṇāṃ sambhūtir dharmaścāśramiṇāṃ tathā avṛddhirjagato bhūyo devyāḥ śaktyudbhavastathā
स्त्रीपुम्भावो विरिञ्चस्य सर्गो मिथुनसम्भवः आख्याष्टकं हि रुद्रस्य कथितं रोदनान्तरे
strīpumbhāvo viriñcasya sargo mithunasambhavaḥ ākhyāṣṭakaṃ hi rudrasya kathitaṃ rodanāntare
ब्रह्मविष्णुविवादश् च पुनर्लिङ्गस्य सम्भवः शिलादस्य तपश्चैव वृत्रारेर्दर्शनं तथा
brahmaviṣṇuvivādaś ca punarliṅgasya sambhavaḥ śilādasya tapaścaiva vṛtrārerdarśanaṃ tathā
प्रार्थना योनिजस्याथ दुर्लभत्वं सुतस्य तु शिलादशक्रसंवादः पद्मयोनित्वमेव च
prārthanā yonijasyātha durlabhatvaṃ sutasya tu śilādaśakrasaṃvādaḥ padmayonitvameva ca
भवस्य दर्शनं चैव तिष्येष्वाचार्यशिष्ययोः व्यासावताराश् च तथा कल्पमन्वन्तराणि च
bhavasya darśanaṃ caiva tiṣyeṣvācāryaśiṣyayoḥ vyāsāvatārāś ca tathā kalpamanvantarāṇi ca
कल्पत्वं चैव कल्पानाम् आख्याभेदेष्वनुक्रमात् कल्पेषु कल्पे वाराहे वाराहत्वं हरेस् तथा
kalpatvaṃ caiva kalpānām ākhyābhedeṣvanukramāt kalpeṣu kalpe vārāhe vārāhatvaṃ hares tathā
मेघवाहनकल्पस्य वृत्तान्तं रुद्रगौरवम् पुनर्लिङ्गोद्भवश्चैव ऋषिमध्ये पिनाकिनः
meghavāhanakalpasya vṛttāntaṃ rudragauravam punarliṅgodbhavaścaiva ṛṣimadhye pinākinaḥ
लिङ्गस्याराधनं स्नानविधानं शौचलक्षणम् वाराणस्याश् च माहात्म्यं क्षेत्रमाहात्म्यवर्णनम्
liṅgasyārādhanaṃ snānavidhānaṃ śaucalakṣaṇam vārāṇasyāś ca māhātmyaṃ kṣetramāhātmyavarṇanam
भुवि रुद्रालयानां तु संख्या विष्णोर्गृहस्य च अन्तरिक्षे तथाण्डे ऽस्मिन् देवायतनवर्णनम्
bhuvi rudrālayānāṃ tu saṃkhyā viṣṇorgṛhasya ca antarikṣe tathāṇḍe 'smin devāyatanavarṇanam
दक्षस्य पतनं भूमौ पुनः स्वारोचिषे ऽन्तरे दक्षशापश् च दक्षस्य शापमोक्षस्तथैव च
dakṣasya patanaṃ bhūmau punaḥ svārociṣe 'ntare dakṣaśāpaś ca dakṣasya śāpamokṣastathaiva ca
कैलासवर्णनं चैव योगः पाशुपतस् तथा चतुर्युगप्रमाणं च युगधर्मः सुविस्तरः
kailāsavarṇanaṃ caiva yogaḥ pāśupatas tathā caturyugapramāṇaṃ ca yugadharmaḥ suvistaraḥ
संध्यांशकप्रमाणं च संध्यावृत्तं भवस्य च श्मशाननिलयश्चैव चन्द्ररेखासमुद्भवः
saṃdhyāṃśakapramāṇaṃ ca saṃdhyāvṛttaṃ bhavasya ca śmaśānanilayaścaiva candrarekhāsamudbhavaḥ
उद्वाहः शंकरस्याथ पुत्रोत्पादनमेव च मैथुनातिप्रसङ्गेन विनाशो जगतां भयम्
udvāhaḥ śaṃkarasyātha putrotpādanameva ca maithunātiprasaṅgena vināśo jagatāṃ bhayam
शापः सत्या कृतो देवान्पुरा विष्णुं च पालितम् शुक्रोत्सर्गस्तु रुद्रस्य गाङ्गेयोद्भव एव च
śāpaḥ satyā kṛto devānpurā viṣṇuṃ ca pālitam śukrotsargastu rudrasya gāṅgeyodbhava eva ca
ग्रहणादिषु कालेषु स्नाप्य लिङ्गं फलं तथा क्षुब्धधी च विवादश् च दधीचोपेन्द्रयोस् तथा
grahaṇādiṣu kāleṣu snāpya liṅgaṃ phalaṃ tathā kṣubdhadhī ca vivādaś ca dadhīcopendrayos tathā
उत्पत्तिर्नन्दिनाम्ना तु देवदेवस्य शूलिनः पतिव्रतायाश्चाख्यानं पशुपाशविचारणा
utpattirnandināmnā tu devadevasya śūlinaḥ pativratāyāścākhyānaṃ paśupāśavicāraṇā
प्रवृत्तिलक्षणं ज्ञानं निवृत्त्यधिकृता तथा वसिष्ठतनयोत्पत्तिर् वासिष्ठानां महात्मनाम्
pravṛttilakṣaṇaṃ jñānaṃ nivṛttyadhikṛtā tathā vasiṣṭhatanayotpattir vāsiṣṭhānāṃ mahātmanām
मुनीनां वंशविस्तारो राज्ञां शक्तेर्विनाशनम् दौरात्म्यं कौशिकस्याथ सुरभेर्बन्धनं तथा
munīnāṃ vaṃśavistāro rājñāṃ śaktervināśanam daurātmyaṃ kauśikasyātha surabherbandhanaṃ tathā
सुतशोको वसिष्ठस्य अरुन्धत्याः प्रलापनम् स्नुषायाः प्रेषणं चैव गर्भस्थस्य वचस् तथा
sutaśoko vasiṣṭhasya arundhatyāḥ pralāpanam snuṣāyāḥ preṣaṇaṃ caiva garbhasthasya vacas tathā
पराशरस्यावतारो व्यासस्य च शुकस्य च विनाशो राक्षसानां च कृतो वै शक्तिसूनुना
parāśarasyāvatāro vyāsasya ca śukasya ca vināśo rākṣasānāṃ ca kṛto vai śaktisūnunā
देवतापरमार्थं तु विज्ञानं च प्रसादतः पुराणकरणं चैव पुलस्त्यस्याज्ञया गुरोः
devatāparamārthaṃ tu vijñānaṃ ca prasādataḥ purāṇakaraṇaṃ caiva pulastyasyājñayā guroḥ
भुवनानां प्रमाणं च ग्रहाणां ज्योतिषां गतिः जीवच्छ्राद्धविधानं च श्राद्धार्हाः श्राद्धमेव च
bhuvanānāṃ pramāṇaṃ ca grahāṇāṃ jyotiṣāṃ gatiḥ jīvacchrāddhavidhānaṃ ca śrāddhārhāḥ śrāddhameva ca
नान्दीश्राद्धविधानं च तथाध्ययनलक्षणम् पञ्चयज्ञप्रभावश् च पञ्चयज्ञविधिस् तथा
nāndīśrāddhavidhānaṃ ca tathādhyayanalakṣaṇam pañcayajñaprabhāvaś ca pañcayajñavidhis tathā
रजस्वलानां वृत्तिश् च वृत्त्या पुत्रविशिष्टता मैथुनस्य विधिश्चैव प्रतिवर्णमनुक्रमात्
rajasvalānāṃ vṛttiś ca vṛttyā putraviśiṣṭatā maithunasya vidhiścaiva prativarṇamanukramāt
भोज्याभोज्यविधानं च सर्वेषामेव वर्णिनाम् प्रायश्चित्तम् अशेषस्य प्रत्येकं चैव विस्तरात्
bhojyābhojyavidhānaṃ ca sarveṣāmeva varṇinām prāyaścittam aśeṣasya pratyekaṃ caiva vistarāt
नरकाणां स्वरूपं च दण्डः कर्मानुरूपतः स्वर्गिनारकिणां पुंसां चिह्नं जन्मान्तरेषु च
narakāṇāṃ svarūpaṃ ca daṇḍaḥ karmānurūpataḥ svarginārakiṇāṃ puṃsāṃ cihnaṃ janmāntareṣu ca
नानाविधानि दानानि प्रेतराजपुरं तथा कल्पं पञ्चाक्षरस्याथ रुद्रमाहात्म्यमेव च
nānāvidhāni dānāni pretarājapuraṃ tathā kalpaṃ pañcākṣarasyātha rudramāhātmyameva ca
वृत्रेन्द्रयोर्महायुद्धं विश्वरूपविमर्दनम् श्वेतस्य मृत्योः संवादः श्वेतार्थे कालनाशनम्
vṛtrendrayormahāyuddhaṃ viśvarūpavimardanam śvetasya mṛtyoḥ saṃvādaḥ śvetārthe kālanāśanam
देवदारुवने शम्भोः प्रवेशः शंकरस्य तु सुदर्शनस्य चाख्यानं क्रमसंन्यासलक्षणम्
devadāruvane śambhoḥ praveśaḥ śaṃkarasya tu sudarśanasya cākhyānaṃ kramasaṃnyāsalakṣaṇam
श्रद्धासाध्यो ऽथ रुद्रस्तु कथितं ब्रह्मणा तदा मधुना कैटभेनैव पुरा हृतगतेर्विभोः
śraddhāsādhyo 'tha rudrastu kathitaṃ brahmaṇā tadā madhunā kaiṭabhenaiva purā hṛtagatervibhoḥ
ब्रह्मणः परमं ज्ञानम् आदातुं मीनता हरेः सर्वावस्थासु विष्णोश् च जननं लीलयैव तु
brahmaṇaḥ paramaṃ jñānam ādātuṃ mīnatā hareḥ sarvāvasthāsu viṣṇoś ca jananaṃ līlayaiva tu
रुद्रप्रसादाद्विष्णोश् च जिष्णोश्चैव तु सम्भवः मन्थानधारणार्थाय हरेः कूर्मत्वमेवच
rudraprasādādviṣṇoś ca jiṣṇoścaiva tu sambhavaḥ manthānadhāraṇārthāya hareḥ kūrmatvamevaca
संकर्षणस्य चोत्पत्तिः कौशिक्याश् च पुनर्भवः यदूनां चैव सम्भूतिर् यादवत्वं हरेः स्वयम्
saṃkarṣaṇasya cotpattiḥ kauśikyāś ca punarbhavaḥ yadūnāṃ caiva sambhūtir yādavatvaṃ hareḥ svayam
भोजराजस्य दौरात्म्यं मातुलस्य हरेर्विभोः बालभावे हरेः क्रीडा पुत्रार्थं शंकरार्चनम्
bhojarājasya daurātmyaṃ mātulasya harervibhoḥ bālabhāve hareḥ krīḍā putrārthaṃ śaṃkarārcanam
नारस्य च तथोत्पत्तिः कपाले वैष्णवाद्धरात् भूभारनिग्रहार्थे तु रुद्रस्याराधनं हरेः
nārasya ca tathotpattiḥ kapāle vaiṣṇavāddharāt bhūbhāranigrahārthe tu rudrasyārādhanaṃ hareḥ
वैन्येन पृथुना भूमेः पुरा दोहप्रवर्तनम् देवासुरे पुरा लब्धो भृगुशापश् च विष्णुना
vainyena pṛthunā bhūmeḥ purā dohapravartanam devāsure purā labdho bhṛguśāpaś ca viṣṇunā
कृष्णत्वे द्वारकायां तु निलयो माधवस्य तु लब्धो हिताय शापस्तु दुर्वासस्याननाद्धरेः
kṛṣṇatve dvārakāyāṃ tu nilayo mādhavasya tu labdho hitāya śāpastu durvāsasyānanāddhareḥ
वृष्ण्यन्धकविनाशाय शापः पिण्डारवासिनाम् एरकस्य तथोत्पत्तिस् तोमरस्योद्भवस् तथा
vṛṣṇyandhakavināśāya śāpaḥ piṇḍāravāsinām erakasya tathotpattis tomarasyodbhavas tathā
एरकालाभतो ऽन्योन्यं विवादे वृष्णिविग्रहः लीलया चैव कृष्णेन स्वकुलस्य च संहृतिः
erakālābhato 'nyonyaṃ vivāde vṛṣṇivigrahaḥ līlayā caiva kṛṣṇena svakulasya ca saṃhṛtiḥ
एरकास्त्रबलेनैव गमनं स्वेच्छयैव तु ब्रह्मणश्चैव मोक्षस्य विज्ञानं तु सुविस्तरम्
erakāstrabalenaiva gamanaṃ svecchayaiva tu brahmaṇaścaiva mokṣasya vijñānaṃ tu suvistaram
पुरान्धकाग्निदक्षाणां शक्रेभमृगरूपिणाम् मदनस्यादिदेवस्य ब्रह्मणश् चामरारिणाम्
purāndhakāgnidakṣāṇāṃ śakrebhamṛgarūpiṇām madanasyādidevasya brahmaṇaś cāmarāriṇām
हलाहलस्य दैत्यस्य कृतावज्ञा पिनाकिना जालंधरवधश्चैव सुदर्शनसमुद्भवः
halāhalasya daityasya kṛtāvajñā pinākinā jālaṃdharavadhaścaiva sudarśanasamudbhavaḥ
विष्णोर्वरायुधावाप्तिस् तथा रुद्रस्य चेष्टितम् तथान्यानि च रुद्रस्य चरितानि सहस्रशः
viṣṇorvarāyudhāvāptis tathā rudrasya ceṣṭitam tathānyāni ca rudrasya caritāni sahasraśaḥ
हरेः पितामहस्याथ शक्रस्य च महात्मनः प्रभावानुभवश्चैव शिवलोकस्य वर्णनम्
hareḥ pitāmahasyātha śakrasya ca mahātmanaḥ prabhāvānubhavaścaiva śivalokasya varṇanam
भूमौ रुद्रस्य लोकं च पाताले हाटकेश्वरम् तपसां लक्षणं चैव द्विजानां वैभवं तथा
bhūmau rudrasya lokaṃ ca pātāle hāṭakeśvaram tapasāṃ lakṣaṇaṃ caiva dvijānāṃ vaibhavaṃ tathā
आधिक्यं सर्वमूर्तीनां लिङ्गमूर्तेर्विशेषतः लिङ्गे ऽस्मिन्नानुपूर्व्येण विस्तरेणानुकीर्त्यते
ādhikyaṃ sarvamūrtīnāṃ liṅgamūrterviśeṣataḥ liṅge 'sminnānupūrvyeṇa vistareṇānukīrtyate
एतज्ज्ञात्वा पुराणस्य संक्षेपं कीर्तयेत्तु यः सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोकं स गच्छति
etajjñātvā purāṇasya saṃkṣepaṃ kīrtayettu yaḥ sarvapāpavinirmukto brahmalokaṃ sa gacchati