देवानां दानवानां च गन्धर्वोरगरक्षसाम् उत्पत्तिं ब्रूहि सूताद्य यथाक्रममनुत्तमम्
devānāṃ dānavānāṃ ca gandharvoragarakṣasām utpattiṃ brūhi sūtādya yathākramamanuttamam
संकल्पाद्दर्शनात्स्पर्शात् पूर्वेषां सृष्टिरुच्यते दक्षात्प्राचेतसादूर्ध्वं सृष्टिर्मैथुनसंभवा
saṃkalpāddarśanātsparśāt pūrveṣāṃ sṛṣṭirucyate dakṣātprācetasādūrdhvaṃ sṛṣṭirmaithunasaṃbhavā
यदा तु सृजतस्तस्य देवर्षिगणपन्नगान् न वृद्धिमगमल्लोकस् तदा मैथुनयोगतः
yadā tu sṛjatastasya devarṣigaṇapannagān na vṛddhimagamallokas tadā maithunayogataḥ
दक्षः पुत्रसहस्राणि पञ्च सूत्यामजीजनत् तांस्तु दृष्ट्वा महाभागान् सिसृक्षुर्विविधाः प्रजाः
dakṣaḥ putrasahasrāṇi pañca sūtyāmajījanat tāṃstu dṛṣṭvā mahābhāgān sisṛkṣurvividhāḥ prajāḥ
नारदः प्राह हर्यश्वान् दक्षपुत्रान् समागतान् भुवः प्रमाणं सर्वं तु ज्ञात्वोर्ध्वमध एव च
nāradaḥ prāha haryaśvān dakṣaputrān samāgatān bhuvaḥ pramāṇaṃ sarvaṃ tu jñātvordhvamadha eva ca
ततः सृष्टिं विशेषेण कुरुध्वं मुनिसत्तमाः ते तु तद्वचनं श्रुत्वा प्रयाताः सर्वतोदिशम्
tataḥ sṛṣṭiṃ viśeṣeṇa kurudhvaṃ munisattamāḥ te tu tadvacanaṃ śrutvā prayātāḥ sarvatodiśam
अद्यापि न निवर्तन्ते समुद्रादिव सिन्धवः हर्यश्वेषु च नष्टेषु पुनर्दक्षः प्रजापतिः
adyāpi na nivartante samudrādiva sindhavaḥ haryaśveṣu ca naṣṭeṣu punardakṣaḥ prajāpatiḥ
सूत्यामेव च पुत्राणां सहस्रमसृजत्प्रभुः शबला नाम ते विप्राः समेताः सृष्टिहेतवः
sūtyāmeva ca putrāṇāṃ sahasramasṛjatprabhuḥ śabalā nāma te viprāḥ sametāḥ sṛṣṭihetavaḥ
नारदो ऽनुगतान्प्राह पुनस्तान्सूर्यवर्चसः भुवः प्रमाणं सर्वं तु ज्ञात्वा भ्रातॄन् पुनः पुनः
nārado 'nugatānprāha punastānsūryavarcasaḥ bhuvaḥ pramāṇaṃ sarvaṃ tu jñātvā bhrātṝn punaḥ punaḥ
आगत्य वाथ सृष्टिं वै करिष्यथ विशेषतः ते ऽपि तेनैव मार्गेण जग्मुर्भ्रातृगतिं तथा
āgatya vātha sṛṣṭiṃ vai kariṣyatha viśeṣataḥ te 'pi tenaiva mārgeṇa jagmurbhrātṛgatiṃ tathā
ततस्तेष्वपि नष्टेषु षष्टिकन्याः प्रजापतिः वैरिण्यां जनयामास दक्षः प्राचेतसस्तदा
tatasteṣvapi naṣṭeṣu ṣaṣṭikanyāḥ prajāpatiḥ vairiṇyāṃ janayāmāsa dakṣaḥ prācetasastadā
प्रादात्स दशकं धर्मे कश्यपाय त्रयोदश विंशत्सप्त च सोमाय चतस्रो ऽरिष्टनेमये
prādātsa daśakaṃ dharme kaśyapāya trayodaśa viṃśatsapta ca somāya catasro 'riṣṭanemaye
द्वे चैव भृगुपुत्राय द्वे कृशाश्वाय धीमते द्वे चैवाङ्गिरसे तद्वत् तासां नामानि विस्तरात्
dve caiva bhṛguputrāya dve kṛśāśvāya dhīmate dve caivāṅgirase tadvat tāsāṃ nāmāni vistarāt
शृणुध्वं देवमातॄणां प्रजाविस्तारमादितः मरुत्वती वसूर् यामिर् लम्बा भानुररुन्धती
śṛṇudhvaṃ devamātṝṇāṃ prajāvistāramāditaḥ marutvatī vasūr yāmir lambā bhānurarundhatī
संकल्पा च मुहूर्ता च साध्या विश्वा च भामिनी धर्मपत्न्यः समाख्यातास् तासां पुत्रान्वदामि वः
saṃkalpā ca muhūrtā ca sādhyā viśvā ca bhāminī dharmapatnyaḥ samākhyātās tāsāṃ putrānvadāmi vaḥ
विश्वेदेवास्तु विश्वायाः साध्या साध्यानजीजनत् मरुत्वत्यां मरुत्वन्तो वसोस्तु वसवस् तथा
viśvedevāstu viśvāyāḥ sādhyā sādhyānajījanat marutvatyāṃ marutvanto vasostu vasavas tathā
भानोस्तु भानवः प्रोक्ता मुहूर्ताया मुहूर्तकाः लम्बाया घोषनामानो नागवीथिस्तु यामिजः
bhānostu bhānavaḥ proktā muhūrtāyā muhūrtakāḥ lambāyā ghoṣanāmāno nāgavīthistu yāmijaḥ
संकल्पायास्तु संकल्पो वसुसर्गं वदामि वः ज्योतिष्मन्तस्तु ये देवा व्यापकाः सर्वतोदिशम्
saṃkalpāyāstu saṃkalpo vasusargaṃ vadāmi vaḥ jyotiṣmantastu ye devā vyāpakāḥ sarvatodiśam
वसवस्ते समाख्याताः सर्वभूतहितैषिणः आपो ध्रुवश् च सोमश् च धरश्चैवानिलो ऽनलः
vasavaste samākhyātāḥ sarvabhūtahitaiṣiṇaḥ āpo dhruvaś ca somaś ca dharaścaivānilo 'nalaḥ
प्रत्यूषश् च प्रभासश् च वसवो ऽष्टौ प्रकीर्तिताः अजैकपाद् अहिर्बुध्न्यो विरूपाक्षः सभैरवः
pratyūṣaś ca prabhāsaś ca vasavo 'ṣṭau prakīrtitāḥ ajaikapād ahirbudhnyo virūpākṣaḥ sabhairavaḥ
हरश् च बहुरूपश् च त्र्यंबकश् च सुरेश्वरः सावित्रश् च जयन्तश् च पिनाकी चापराजितः
haraś ca bahurūpaś ca tryaṃbakaś ca sureśvaraḥ sāvitraś ca jayantaś ca pinākī cāparājitaḥ
एते रुद्राः समाख्याता एकादश गणेश्वराः कश्यपस्य प्रवक्ष्यामि पत्नीभ्यः पुत्रपौत्रकम्
ete rudrāḥ samākhyātā ekādaśa gaṇeśvarāḥ kaśyapasya pravakṣyāmi patnībhyaḥ putrapautrakam
अदितिश् च दितिश्चैव अरिष्टा सुरसा मुनिः सुरभिर् विनता ताम्रा तद्वत् क्रोधवशा इला
aditiś ca ditiścaiva ariṣṭā surasā muniḥ surabhir vinatā tāmrā tadvat krodhavaśā ilā
कद्रूस्त्विषा दनुस्तद्वत् तासां पुत्रान्वदामि वः तुषिता नाम ये देवाश् चाक्षुषस्यान्तरे मनोः
kadrūstviṣā danustadvat tāsāṃ putrānvadāmi vaḥ tuṣitā nāma ye devāś cākṣuṣasyāntare manoḥ
वैवस्वतान्तरे ते वै आदित्या द्वादश स्मृताः इन्द्रो धाता भगस्त्वष्ट मित्रो ऽथ वरुणो ऽर्यमा
vaivasvatāntare te vai ādityā dvādaśa smṛtāḥ indro dhātā bhagastvaṣṭa mitro 'tha varuṇo 'ryamā
विवस्वान्सविता पूषा अंशुमान् विष्णुरेव च एते सहस्रकिरणा आदित्या द्वादश स्मृताः
vivasvānsavitā pūṣā aṃśumān viṣṇureva ca ete sahasrakiraṇā ādityā dvādaśa smṛtāḥ
दितिः पुत्रद्वयं लेभे कश्यपादिति नः श्रुतम् हिरण्यकशिपुं चैव हिरण्याक्षं तथैव च
ditiḥ putradvayaṃ lebhe kaśyapāditi naḥ śrutam hiraṇyakaśipuṃ caiva hiraṇyākṣaṃ tathaiva ca
दनुः पुत्रशतं लेभे कश्यपाद् बलदर्पितम् विप्रचित्तिः प्रधानो ऽभूत् तेषां मध्ये द्विजोत्तमाः
danuḥ putraśataṃ lebhe kaśyapād baladarpitam vipracittiḥ pradhāno 'bhūt teṣāṃ madhye dvijottamāḥ
ताम्रा च जनयामास षट् कन्या द्विजपुङ्गवाः शुकीं श्येनीं च भासीं च सुग्रीवीं गृध्रिकां शुचिम्
tāmrā ca janayāmāsa ṣaṭ kanyā dvijapuṅgavāḥ śukīṃ śyenīṃ ca bhāsīṃ ca sugrīvīṃ gṛdhrikāṃ śucim
शुकी शुकानुलूकांश् च जनयामास धर्मतः श्येनी श्येनांस् तथा भासी कुरङ्गांश् च व्यजीजनत्
śukī śukānulūkāṃś ca janayāmāsa dharmataḥ śyenī śyenāṃs tathā bhāsī kuraṅgāṃś ca vyajījanat
गृध्री गृध्रान् कपोतांश् च पारावती विहंगमान् हंससारसकारण्डप्लवाञ्छुचिरजीजनत्
gṛdhrī gṛdhrān kapotāṃś ca pārāvatī vihaṃgamān haṃsasārasakāraṇḍaplavāñchucirajījanat
अजाश्वमेषोष्ट्रखरान् सुग्रीवी चाप्यजीजनत् विनता जनयामास गरुडं चारुणं शुभा
ajāśvameṣoṣṭrakharān sugrīvī cāpyajījanat vinatā janayāmāsa garuḍaṃ cāruṇaṃ śubhā
सौदामिनीं तथा कन्यां सर्वलोकभयङ्करीम् सुरसायाः सहस्रं तु सर्पाणामभवत्पुरा
saudāminīṃ tathā kanyāṃ sarvalokabhayaṅkarīm surasāyāḥ sahasraṃ tu sarpāṇāmabhavatpurā
कद्रूः सहस्रशिरसां सहस्रं प्राप सुव्रता प्रधानास्तेषु विख्याताः षड्विंशतिरनुत्तमाः
kadrūḥ sahasraśirasāṃ sahasraṃ prāpa suvratā pradhānāsteṣu vikhyātāḥ ṣaḍviṃśatiranuttamāḥ
शेषवासुकिकर्कोटशङ्खैरावतकम्बलाः धनञ्जयमहानीलपद्माश्वतरतक्षकाः
śeṣavāsukikarkoṭaśaṅkhairāvatakambalāḥ dhanañjayamahānīlapadmāśvataratakṣakāḥ
एलापत्रमहापद्मधृतराष्ट्रबलाहकाः शङ्खपालमहाशङ्खपुष्पदंष्ट्रशुभाननाः
elāpatramahāpadmadhṛtarāṣṭrabalāhakāḥ śaṅkhapālamahāśaṅkhapuṣpadaṃṣṭraśubhānanāḥ
शङ्खलोमा च नहुषो वामनः फणितस् तथा कपिलो दुर्मुखश्चापि पतञ्जलिरिति स्मृतः
śaṅkhalomā ca nahuṣo vāmanaḥ phaṇitas tathā kapilo durmukhaścāpi patañjaliriti smṛtaḥ
रक्षोगणं क्रोधवशा महामायं व्यजीजनत् रुद्राणां च गणं तद्वद् गोमहिष्यौ वराङ्गना
rakṣogaṇaṃ krodhavaśā mahāmāyaṃ vyajījanat rudrāṇāṃ ca gaṇaṃ tadvad gomahiṣyau varāṅganā
सुरभिर् जनयामास कश्यपादिति नः श्रुतम् मुनिर्मुनीनां च गणं गणमप्सरसां तथा
surabhir janayāmāsa kaśyapāditi naḥ śrutam munirmunīnāṃ ca gaṇaṃ gaṇamapsarasāṃ tathā
तथा किंनरगन्धर्वान् अरिष्टाजनयद्बहून् तृणवृक्षलतागुल्मम् इला सर्वमजीजनत्
tathā kiṃnaragandharvān ariṣṭājanayadbahūn tṛṇavṛkṣalatāgulmam ilā sarvamajījanat
त्विषा तु यक्षरक्षांसि जनयामास कोटिशः एते तु काश्यपेयाश् च संक्षेपात्परिकीर्तिताः
tviṣā tu yakṣarakṣāṃsi janayāmāsa koṭiśaḥ ete tu kāśyapeyāś ca saṃkṣepātparikīrtitāḥ
एतेषां पुत्रपौत्रादिवंशाश् च बहवः स्मृताः एवं प्रजासु सृष्टासु कश्यपेन महात्मना
eteṣāṃ putrapautrādivaṃśāś ca bahavaḥ smṛtāḥ evaṃ prajāsu sṛṣṭāsu kaśyapena mahātmanā
प्रतिष्ठितासु सर्वासु चरासु स्थावरासु च अभिषिच्याधिपत्येषु तेषां मुख्यान्प्रजापतिः
pratiṣṭhitāsu sarvāsu carāsu sthāvarāsu ca abhiṣicyādhipatyeṣu teṣāṃ mukhyānprajāpatiḥ
ततो मनुष्याधिपतिं चक्रे वैवस्वतं मनुम् स्वायंभुवे ऽन्तरे पूर्वं ब्रह्मणा ये ऽभिषेचिताः
tato manuṣyādhipatiṃ cakre vaivasvataṃ manum svāyaṃbhuve 'ntare pūrvaṃ brahmaṇā ye 'bhiṣecitāḥ
तैरियं पृथिवी सर्वा सप्तद्वीपा सपर्वता यथोपदेशमद्यापि धर्मेण प्रतिपाल्यते
tairiyaṃ pṛthivī sarvā saptadvīpā saparvatā yathopadeśamadyāpi dharmeṇa pratipālyate
स्वायंभुवे ऽन्तरे पूर्वे ब्रह्मणा ये ऽभिषेचिताः ते ह्येते चाभिषिच्यन्ते मनवश् च भवन्ति ते
svāyaṃbhuve 'ntare pūrve brahmaṇā ye 'bhiṣecitāḥ te hyete cābhiṣicyante manavaś ca bhavanti te
मन्वन्तरेष्वतीतेषु गता ह्येतेषु पार्थिवाः एवमन्ये ऽभिषिच्यन्ते प्राप्ते मन्वन्तरे ततः
manvantareṣvatīteṣu gatā hyeteṣu pārthivāḥ evamanye 'bhiṣicyante prāpte manvantare tataḥ
अतीतानागताः सर्वे नृपा मन्वन्तरे स्मृताः एतानुत्पाद्य पुत्रांस्तु प्रजासंतानकारणात्
atītānāgatāḥ sarve nṛpā manvantare smṛtāḥ etānutpādya putrāṃstu prajāsaṃtānakāraṇāt
कश्यपो गोत्रकामस्तु चचार स पुनस्तपः पुत्रो गोत्रकरो मह्यं भवताद् इति चिन्तयन्
kaśyapo gotrakāmastu cacāra sa punastapaḥ putro gotrakaro mahyaṃ bhavatād iti cintayan
तस्यैवं ध्यायमानस्य कश्यपस्य महात्मनः ब्रह्मयोगात्सुतौ पश्चात् प्रादुर्भूतौ महौजसौ
tasyaivaṃ dhyāyamānasya kaśyapasya mahātmanaḥ brahmayogātsutau paścāt prādurbhūtau mahaujasau
वत्सरश्चासितश्चैव तावुभौ ब्रह्मवादिनौ वत्सरान्नैध्रुवो जज्ञे रैभ्यश् च सुमहायशाः
vatsaraścāsitaścaiva tāvubhau brahmavādinau vatsarānnaidhruvo jajñe raibhyaś ca sumahāyaśāḥ
रैभ्यस्य रैभ्या विज्ञेया नैध्रुवस्य वदामि वः च्यवनस्य तु कन्यायां सुमेधाः समपद्यत
raibhyasya raibhyā vijñeyā naidhruvasya vadāmi vaḥ cyavanasya tu kanyāyāṃ sumedhāḥ samapadyata
नैध्रुवस्य तु सा पत्नी माता वै कुण्डपायिनाम् असितस्यैकपर्णायां ब्रह्मिष्ठः समपद्यत
naidhruvasya tu sā patnī mātā vai kuṇḍapāyinām asitasyaikaparṇāyāṃ brahmiṣṭhaḥ samapadyata
शाण्डिल्यानां वरः श्रीमान् देवलः सुमहातपाः शाण्डिल्या नैध्रुवा रैभ्यास् त्रयः पक्षास्तु काश्यपाः
śāṇḍilyānāṃ varaḥ śrīmān devalaḥ sumahātapāḥ śāṇḍilyā naidhruvā raibhyās trayaḥ pakṣāstu kāśyapāḥ
नव प्रकृतयो देवाः पुलस्त्यस्य वदामि वः चतुर्युगे ह्यतिक्रान्ते मनोरेकादशे प्रभोः
nava prakṛtayo devāḥ pulastyasya vadāmi vaḥ caturyuge hyatikrānte manorekādaśe prabhoḥ
अर्धावशिष्टे तस्मिंस्तु द्वापरे सम्प्रवर्तिते मानवस्य नरिष्यन्तः पुत्र आसीद् दमः किल
ardhāvaśiṣṭe tasmiṃstu dvāpare sampravartite mānavasya nariṣyantaḥ putra āsīd damaḥ kila
दमस्य तस्य दायादस् तृणबिन्दुरिति स्मृतः त्रेतायुगमुखे राजा तृतीये संबभूव ह
damasya tasya dāyādas tṛṇabinduriti smṛtaḥ tretāyugamukhe rājā tṛtīye saṃbabhūva ha
तस्य कन्या त्विलविला रूपेणाप्रतिमाभवत् पुलस्त्याय स राजर्षिस् तां कन्यां प्रत्यपादयत्
tasya kanyā tvilavilā rūpeṇāpratimābhavat pulastyāya sa rājarṣis tāṃ kanyāṃ pratyapādayat
ऋषिर् ऐरविलो यस्यां विश्रवाः समपद्यत तस्य पत्न्यश्चतस्रस्तु पौलस्त्यकुलवर्धनाः
ṛṣir airavilo yasyāṃ viśravāḥ samapadyata tasya patnyaścatasrastu paulastyakulavardhanāḥ
बृहस्पतेः शुभा कन्या नाम्ना वै देववर्णिनी पुष्पोत्कटा बलाका च सुते माल्यवतः स्मृतेः
bṛhaspateḥ śubhā kanyā nāmnā vai devavarṇinī puṣpotkaṭā balākā ca sute mālyavataḥ smṛteḥ
कैकसी मालिनः कन्या तासां वै शृणुत प्रजाः ज्येष्ठं वैश्रवणं तस्मात् सुषुवे देववर्णिनी
kaikasī mālinaḥ kanyā tāsāṃ vai śṛṇuta prajāḥ jyeṣṭhaṃ vaiśravaṇaṃ tasmāt suṣuve devavarṇinī
कैकसी चाप्यजनयद् रावणं राक्षसाधिपम् कुम्भकर्णं शूर्पणखां धीमन्तं च विभीषणम्
kaikasī cāpyajanayad rāvaṇaṃ rākṣasādhipam kumbhakarṇaṃ śūrpaṇakhāṃ dhīmantaṃ ca vibhīṣaṇam
पुष्पोत्कटा ह्यजनयत् पुत्रांस्तस्माद्द्विजोत्तमाः महोदरं प्रहस्तं च महापार्श्वं खरं तथा
puṣpotkaṭā hyajanayat putrāṃstasmāddvijottamāḥ mahodaraṃ prahastaṃ ca mahāpārśvaṃ kharaṃ tathā
कुम्भीनसीं तथा कन्यां बलायाः शृणुत प्रजाः त्रिशिरा दूषणश्चैव विद्युज्जिह्वश् च राक्षसः
kumbhīnasīṃ tathā kanyāṃ balāyāḥ śṛṇuta prajāḥ triśirā dūṣaṇaścaiva vidyujjihvaś ca rākṣasaḥ
कन्या वै मालिका चापि बलायाः प्रसवः स्मृतः इत्येते क्रूरकर्माणः पौलस्त्या राक्षसा नव
kanyā vai mālikā cāpi balāyāḥ prasavaḥ smṛtaḥ ityete krūrakarmāṇaḥ paulastyā rākṣasā nava
विभीषणो ऽतिशुद्धात्मा धर्मज्ञः परिकीर्तितः पुलस्त्यस्य मृगाः पुत्राः सर्वे व्याघ्राश् च दंष्ट्रिणः
vibhīṣaṇo 'tiśuddhātmā dharmajñaḥ parikīrtitaḥ pulastyasya mṛgāḥ putrāḥ sarve vyāghrāś ca daṃṣṭriṇaḥ
भूताः पिशाचाः सर्पाश् च सूकरा हस्तिनस् तथा वानराः किंनराश्चैव ये च किंपुरुषास् तथा
bhūtāḥ piśācāḥ sarpāś ca sūkarā hastinas tathā vānarāḥ kiṃnarāścaiva ye ca kiṃpuruṣās tathā
अनपत्यः क्रतुस्तस्मिन् स्मृतो वैवस्वते ऽन्तरे अत्रेः पत्न्यो दशैवासन् सुंदर्यश् च पतिव्रताः
anapatyaḥ kratustasmin smṛto vaivasvate 'ntare atreḥ patnyo daśaivāsan suṃdaryaś ca pativratāḥ
भद्राश्वस्य घृताच्यां वै दशाप्सरसि सूनवः भद्राभद्रा च जलदा मन्दा नन्दा तथैव च
bhadrāśvasya ghṛtācyāṃ vai daśāpsarasi sūnavaḥ bhadrābhadrā ca jaladā mandā nandā tathaiva ca
बलाबला च विप्रेन्द्रा या च गोपाबला स्मृता तथा तामरसा चैव वरक्रीडा च वै दश
balābalā ca viprendrā yā ca gopābalā smṛtā tathā tāmarasā caiva varakrīḍā ca vai daśa
आत्रेयवंशप्रभवास् तासां भर्ता प्रभाकरः स्वर्भानुपिहिते सूर्ये पतिते ऽस्मिन्दिवो महीम्
ātreyavaṃśaprabhavās tāsāṃ bhartā prabhākaraḥ svarbhānupihite sūrye patite 'smindivo mahīm
तमो ऽभिभूते लोके ऽस्मिन् प्रभा येन प्रवर्तिता स्वस्त्यस्तु हि तवेत्युक्ते पतन्निह दिवाकरः
tamo 'bhibhūte loke 'smin prabhā yena pravartitā svastyastu hi tavetyukte patanniha divākaraḥ
ब्रह्मर्षेर्वचनात्तस्य पपात न विभुर्दिवः ततः प्रभाकरेत्युक्तः प्रभुरत्रिर्महर्षिभिः
brahmarṣervacanāttasya papāta na vibhurdivaḥ tataḥ prabhākaretyuktaḥ prabhuratrirmaharṣibhiḥ
भद्रायां जनयामास सोमं पुत्रं यशस्विनम् स तासु जनयामास पुनः पुत्रांस्तपोधनः
bhadrāyāṃ janayāmāsa somaṃ putraṃ yaśasvinam sa tāsu janayāmāsa punaḥ putrāṃstapodhanaḥ
स्वस्त्यात्रेया इति ख्याता ऋषयो वेदपारगाः तेषां द्वौ ख्यातयशसौ ब्रह्मिष्ठौ च महौजसौ
svastyātreyā iti khyātā ṛṣayo vedapāragāḥ teṣāṃ dvau khyātayaśasau brahmiṣṭhau ca mahaujasau
दत्तो ह्यत्रिवरो ज्येष्ठो दुर्वासास्तस्य चानुजः यवीयसी स्वसा तेषाम् अमला ब्रह्मवादिनी
datto hyatrivaro jyeṣṭho durvāsāstasya cānujaḥ yavīyasī svasā teṣām amalā brahmavādinī
तस्य गोत्रद्वये जाताश् चत्वारः प्रथिता भुवि श्यावश् च प्रत्वसश्चैव ववल्गुश्चाथ गह्वरः
tasya gotradvaye jātāś catvāraḥ prathitā bhuvi śyāvaś ca pratvasaścaiva vavalguścātha gahvaraḥ
आत्रेयाणां च चत्वारः स्मृताः पक्षा महात्मनाम् काश्यपो नारदश्चैव पर्वतानुद्धतस् तथा
ātreyāṇāṃ ca catvāraḥ smṛtāḥ pakṣā mahātmanām kāśyapo nāradaścaiva parvatānuddhatas tathā
जज्ञिरे मानसा ह्येते अरुन्धत्या निबोधत नारदस्तु वसिष्ठाया-रुन्धतीं प्रत्यपादयत्
jajñire mānasā hyete arundhatyā nibodhata nāradastu vasiṣṭhāyā-rundhatīṃ pratyapādayat
ऊर्ध्वरेता महातेजा दक्षशापात्तु नारदः पुरा देवासुरे युद्धे घोरे वै तारकामये
ūrdhvaretā mahātejā dakṣaśāpāttu nāradaḥ purā devāsure yuddhe ghore vai tārakāmaye
अनावृष्ट्या हते लोके ह्य् उग्रे लोकेश्वरैः सह वसिष्ठस्तपसा धीमान् धारयामास वै प्रजाः
anāvṛṣṭyā hate loke hy ugre lokeśvaraiḥ saha vasiṣṭhastapasā dhīmān dhārayāmāsa vai prajāḥ
अन्नोदकं मूलफलम् ओषधीश् च प्रवर्तयन् तानेताञ्जीवयामास कारुण्यादौषधेन च
annodakaṃ mūlaphalam oṣadhīś ca pravartayan tānetāñjīvayāmāsa kāruṇyādauṣadhena ca
अरुन्धत्यां वसिष्ठस्तु सुतान् उत्पादयच्छतम् ज्यायसो ऽजनयच्छक्तेर् अदृश्यन्ती पराशरम्
arundhatyāṃ vasiṣṭhastu sutān utpādayacchatam jyāyaso 'janayacchakter adṛśyantī parāśaram
रक्षसा भक्षिते शक्तौ रुधिरेण तु वै तदा काली पराशराज्जज्ञे कृष्णद्वैपायनं प्रभुम्
rakṣasā bhakṣite śaktau rudhireṇa tu vai tadā kālī parāśarājjajñe kṛṣṇadvaipāyanaṃ prabhum
द्वैपायनो ह्यरण्यां वै शुकम् उत्पादयत्सुतम् उपमन्युं च पीवर्यां विद्धीमे शुकसूनवः
dvaipāyano hyaraṇyāṃ vai śukam utpādayatsutam upamanyuṃ ca pīvaryāṃ viddhīme śukasūnavaḥ
भूरिश्रवाः प्रभुः शंभुः कृष्णो गौरस्तु पञ्चमः कन्या कीर्तिमती चैव योगमाता धृतव्रता
bhūriśravāḥ prabhuḥ śaṃbhuḥ kṛṣṇo gaurastu pañcamaḥ kanyā kīrtimatī caiva yogamātā dhṛtavratā
जननी ब्रह्मदत्तस्य पत्नी सा त्वनुहस्य च श्वेतः कृष्णश् च गौरश् च श्यामो धूम्रस्तथारुणः
jananī brahmadattasya patnī sā tvanuhasya ca śvetaḥ kṛṣṇaś ca gauraś ca śyāmo dhūmrastathāruṇaḥ
नीलो बादरिकश्चैव सर्वे चैते पराशराः पराशराणामष्टौ ते पक्षाः प्रोक्ता महात्मनाम्
nīlo bādarikaścaiva sarve caite parāśarāḥ parāśarāṇāmaṣṭau te pakṣāḥ proktā mahātmanām
अत ऊर्ध्वं निबोधध्वम् इन्द्रप्रमितिसंभवम् वसिष्ठस्य कपिञ्जल्यो घृताच्यामुदपद्यत
ata ūrdhvaṃ nibodhadhvam indrapramitisaṃbhavam vasiṣṭhasya kapiñjalyo ghṛtācyāmudapadyata
त्रिमूर्तिर्यः समाख्यात इन्द्रप्रमितिरुच्यते पृथोः सुतायां सम्भूतो भद्रस्तस्या भवद्वसुः
trimūrtiryaḥ samākhyāta indrapramitirucyate pṛthoḥ sutāyāṃ sambhūto bhadrastasyā bhavadvasuḥ
उपमन्युः सुतस्तस्य बहवो ह्यौपमन्यवः मित्रावरुणयोश्चैव कौण्डिन्या ये परिश्रुताः
upamanyuḥ sutastasya bahavo hyaupamanyavaḥ mitrāvaruṇayoścaiva kauṇḍinyā ye pariśrutāḥ
एकार्षेयास् तथा चान्ये वासिष्ठा नाम विश्रुताः एते पक्षा वसिष्ठानां स्मृता दश महात्मनाम्
ekārṣeyās tathā cānye vāsiṣṭhā nāma viśrutāḥ ete pakṣā vasiṣṭhānāṃ smṛtā daśa mahātmanām
इत्येते ब्रह्मणः पुत्रा मानसा विश्रुता भुवि भर्तारश् च महाभागा एषां वंशाः प्रकीर्तिताः
ityete brahmaṇaḥ putrā mānasā viśrutā bhuvi bhartāraś ca mahābhāgā eṣāṃ vaṃśāḥ prakīrtitāḥ
त्रिलोकधारणे शक्ता देवर्षिकुलसंभवाः तेषां पुत्राश् च पौत्राश् च शतशो ऽथ सहस्रशः
trilokadhāraṇe śaktā devarṣikulasaṃbhavāḥ teṣāṃ putrāś ca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ
यैस्तु व्याप्तास्त्रयो लोकाः सूर्यस्येव गभस्तिभिः
yaistu vyāptāstrayo lokāḥ sūryasyeva gabhastibhiḥ
