Living Bliss — Awakening Inner Bliss
Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः
Mārkaṇḍeya Purāṇa

Chapter 90

मार्कण्डेयपुराणम्

MarkP_90.

39 ॥ इति श्रीमार्कण्डेयमहापुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहत्म्ये निशुम्भवधोनाम एकोननवतितमो ऽध्यायः नवतितमो ऽध्यायः- 90 ऋषिरुवाच निशुम्भं निहतं दृष्ट्वा भ्रातरं प्राणसंमितम् । हन्यमानं बलं चैव शुम्भः क्रुद्धो ऽब्रवीद्वचः

39 // iti śrīmārkaṇḍeyamahāpurāṇe sāvarṇike manvantare devīmāhatmye niśumbhavadhonāma ekonanavatitamo 'dhyāyaḥ navatitamo 'dhyāyaḥ- 90 ṛṣiruvāca niśumbhaṃ nihataṃ dṛṣṭvā bhrātaraṃ prāṇasaṃmitam / hanyamānaṃ balaṃ caiva śumbhaḥ kruddho 'bravīdvacaḥ

MarkP_90.

1 ॥ बलावलेपाद् दुष्टे त्वं मा दुर्गे गर्वमावह । अन्यासां बलमाश्रित्य युध्यसे यातिमानिनी

1 // balāvalepād duṣṭe tvaṃ mā durge garvamāvaha / anyāsāṃ balamāśritya yudhyase yātimāninī

MarkP_90.

2 ॥ श्रीदेव्युवाच एकैवाहं जगत्यत्र द्वितीया का ममापरा । पश्यैता दुष्ट मय्येव विशन्त्यो मद्विभूतयः

2 // śrīdevyuvāca ekaivāhaṃ jagatyatra dvitīyā kā mamāparā / paśyaitā duṣṭa mayyeva viśantyo madvibhūtayaḥ

MarkP_90.

3 ॥ ऋषिरुवाच ततः समस्तास्ता देव्यो ब्रह्माणीप्रमुखा लयम् । तस्या देव्यास्तनौ जग्मुरेकावासीत्तदाम्बिका

3 // ṛṣiruvāca tataḥ samastāstā devyo brahmāṇīpramukhā layam / tasyā devyāstanau jagmurekāvāsīttadāmbikā

MarkP_90.

4 ॥ श्रीदेव्युवाच अहं विभूत्या बहुभिरिह रूपैर्यदास्थिता । सत्संहृतं मयैकैव तिष्ठाम्याजौ स्थिरो भव

4 // śrīdevyuvāca ahaṃ vibhūtyā bahubhiriha rūpairyadāsthitā / satsaṃhṛtaṃ mayaikaiva tiṣṭhāmyājau sthiro bhava

MarkP_90.

5 ॥ ऋषिरुवाच ततः प्रववृते युद्धं देव्याः शुम्भस्य चोभयोः । पश्यतां सर्वदेवानामसुराणां च दारुणम्

5 // ṛṣiruvāca tataḥ pravavṛte yuddhaṃ devyāḥ śumbhasya cobhayoḥ / paśyatāṃ sarvadevānāmasurāṇāṃ ca dāruṇam

MarkP_90.

6 ॥ शरवर्षैः शितैः शस्त्रैस्तथा चास्त्रैः सुदारुणैः । तयोर्युद्धमभूद् भूयः सर्वलोकभयङ्करम्

6 // śaravarṣaiḥ śitaiḥ śastraistathā cāstraiḥ sudāruṇaiḥ / tayoryuddhamabhūd bhūyaḥ sarvalokabhayaṅkaram

MarkP_90.

7 ॥ दिव्यान्यस्त्राणि शतशो मुमुचे यान्यथाम्बिका । बभञ्ज तानि दैत्येन्द्रस्तत्प्रतीघातकर्तृभिः

7 // divyānyastrāṇi śataśo mumuce yānyathāmbikā / babhañja tāni daityendrastatpratīghātakartṛbhiḥ

MarkP_90.

8 ॥ मुक्तानि तेन चास्त्राणि दिव्यानि परमेश्वरी । बभञ्ज लीलयैवोग्रहुङ्कारोच्चारणादिभिः

8 // muktāni tena cāstrāṇi divyāni parameśvarī / babhañja līlayaivograhuṅkāroccāraṇādibhiḥ

MarkP_90.

9 ॥ ततः शरशतैर्देवीमाच्छादयत सो ऽसुरः । सा च तत्कुपिता देवी धनुश्चिच्छेद चेषुभिः

9 // tataḥ śaraśatairdevīmācchādayata so 'suraḥ / sā ca tatkupitā devī dhanuściccheda ceṣubhiḥ

MarkP_90.

10 ॥ छिन्ने धनुषि दैत्येन्द्रस्तथा शक्तिमथाददे । चिच्छेद देवी चक्रेण तामप्यस्य करे स्थिताम्

10 // chinne dhanuṣi daityendrastathā śaktimathādade / ciccheda devī cakreṇa tāmapyasya kare sthitām

MarkP_90.

11 ॥ ततः खड्गमुपादाय शतचन्द्रं च भानुमत् । अभ्यधावत्तदा देवीं दैत्यानामधिपेश्वरः

11 // tataḥ khaḍgamupādāya śatacandraṃ ca bhānumat / abhyadhāvattadā devīṃ daityānāmadhipeśvaraḥ

MarkP_90.

12 ॥ तस्यापतत एवाशु खड्गं चिच्छेद चण्डिका । धनुर्मुक्तैः शितैर्बाणैश्चर्म चार्ककरामलम्

12 // tasyāpatata evāśu khaḍgaṃ ciccheda caṇḍikā / dhanurmuktaiḥ śitairbāṇaiścarma cārkakarāmalam

MarkP_90.

13 ॥ अश्वांश्च पातयामास रथं सारथिना सह । हताश्वः स तदा दैत्यश्छिन्नधान्वा विसारथिः । जग्राह मुद्गरं घोरमम्बिकानिधनोद्यतः

13 // aśvāṃśca pātayāmāsa rathaṃ sārathinā saha / hatāśvaḥ sa tadā daityaśchinnadhānvā visārathiḥ / jagrāha mudgaraṃ ghoramambikānidhanodyataḥ

MarkP_90.

14 ॥ चिच्छेदापततस्तस्य मुद्गरं निशितैः शरैः । तथापि सो ऽभ्यधावत्तां मुष्टिमुद्यम्य वेगवान्

14 // cicchedāpatatastasya mudgaraṃ niśitaiḥ śaraiḥ / tathāpi so 'bhyadhāvattāṃ muṣṭimudyamya vegavān

MarkP_90.

15 ॥ स मुष्टिं पातयामास हृदये दैत्यपुङ्गवः । देव्यास्तं चापि सा देवी तलेनोरस्यताडयत्

15 // sa muṣṭiṃ pātayāmāsa hṛdaye daityapuṅgavaḥ / devyāstaṃ cāpi sā devī talenorasyatāḍayat

MarkP_90.

16 ॥ तलप्रहाराभिहतो निपपात महीतले । स दैत्यराजः सहसा पुनरेव तथोत्थितः

16 // talaprahārābhihato nipapāta mahītale / sa daityarājaḥ sahasā punareva tathotthitaḥ

MarkP_90.

17 ॥ उत्पत्य च प्रगृह्योच्चैर्देवीं गगनमास्थितः । तत्रापि सा निराधारा युयुधे तेन चण्डिका

17 // utpatya ca pragṛhyoccairdevīṃ gaganamāsthitaḥ / tatrāpi sā nirādhārā yuyudhe tena caṇḍikā

MarkP_90.

18 ॥ नियुद्धं खे तदा दैत्यश्चण्डिका च परस्परम् । चक्रतुः प्रथमं सिद्धमुनिविस्मयकारकम्

18 // niyuddhaṃ khe tadā daityaścaṇḍikā ca parasparam / cakratuḥ prathamaṃ siddhamunivismayakārakam

MarkP_90.

19 ॥ ततो नियुद्धं सुचिरं कृत्वा तेनाम्बिका सह । उत्पात्य भ्रामयामास चिक्षेप धरणीतले

19 // tato niyuddhaṃ suciraṃ kṛtvā tenāmbikā saha / utpātya bhrāmayāmāsa cikṣepa dharaṇītale

MarkP_90.

20 ॥ स क्षिप्तो धरणीं प्राप्य मुष्टिमुद्यम्य वेगितः । अभ्यधावत दुष्टात्मा चण्डिकानिधनेच्छया

20 // sa kṣipto dharaṇīṃ prāpya muṣṭimudyamya vegitaḥ / abhyadhāvata duṣṭātmā caṇḍikānidhanecchayā

MarkP_90.

21 ॥ तमायान्तं ततो देवी सर्वदैत्यजनेश्वरम् । जगत्यां पातयामास भित्त्वा शूलेन वक्षसि

21 // tamāyāntaṃ tato devī sarvadaityajaneśvaram / jagatyāṃ pātayāmāsa bhittvā śūlena vakṣasi

MarkP_90.

22 ॥ स गतासुः पपातोर्व्यां देवीशूलाग्रविक्षतः । चालयन् सकलां पृथ्वीं साब्धिद्वीपां सपर्वताम्

22 // sa gatāsuḥ papātorvyāṃ devīśūlāgravikṣataḥ / cālayan sakalāṃ pṛthvīṃ sābdhidvīpāṃ saparvatām

MarkP_90.

23 ॥ ततः प्रसन्नमखिलं हते तस्मिन् दुरात्मनि । जगत्स्वास्थ्यमतीवाप निर्मलं चाभवन्नभः

23 // tataḥ prasannamakhilaṃ hate tasmin durātmani / jagatsvāsthyamatīvāpa nirmalaṃ cābhavannabhaḥ

MarkP_90.

24 ॥ उत्पातमेघाः सोल्का ये प्रागासंस्ते शमं ययुः । सरितो मार्गवाहिन्यस्तथासंस्तत्र पातिते

24 // utpātameghāḥ solkā ye prāgāsaṃste śamaṃ yayuḥ / sarito mārgavāhinyastathāsaṃstatra pātite

MarkP_90.

25 ॥ ततो देवगणाः सर्वे हर्षनिर्भमानसाः । बभूवुर्निहते तस्मिन् गन्धर्वा ललितं जगुः

25 // tato devagaṇāḥ sarve harṣanirbhamānasāḥ / babhūvurnihate tasmin gandharvā lalitaṃ jaguḥ

MarkP_90.

26 ॥ अवादयंस्तथैवान्ये ननृतुश्चाप्सरोगणाः । ववुः पुण्यास्तथा वाताः सुप्रभो ऽभूद्दिवाकरः

26 // avādayaṃstathaivānye nanṛtuścāpsarogaṇāḥ / vavuḥ puṇyāstathā vātāḥ suprabho 'bhūddivākaraḥ

Edition, source and reuse
Edition
Mārkaṇḍeya Purāṇa, chapters 1–93, GRETIL electronic text; printed edition is not identified in the header.
Electronic text
Members of the Sansknet Project · GRETIL, SUB Göttingen · 2020-07-31
Review status
Source imported; scholarly proofreading pending

The IAST Sanskrit is preserved from the source. Devanāgarī is generated from IAST and awaits proofreading. Source variants and edition notes are shown separately. Unusual numbering and repeated source lines are retained.

Inline GRETIL reference extraction, whitespace normalization and mechanical IAST-to-Devanāgarī conversion. Original XML preserved. No translation or commentary added.

This text and our script conversion are available under CC BY-NC-SA 4.0, including attribution, noncommercial use and share-alike requirements. This licence applies to the text, independently of the site design.

Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः