स्यन्दनारोहणे पूर्वम् अशक्तिः शांतनोः कथम् पश्चाच् छक्तिः कथं चासीत् तस्य वै तद् वदस्व नः
syandanārohaṇe pūrvam aśaktiḥ śāṃtanoḥ katham paścāc chaktiḥ kathaṃ cāsīt tasya vai tad vadasva naḥ
भरद्वाज शृणुष्वैतत् पुरावृत्तं वदामि ते सर्वपापहरं तद् धि चरितं शांतनोर् नृणाम्
bharadvāja śṛṇuṣvaitat purāvṛttaṃ vadāmi te sarvapāpaharaṃ tad dhi caritaṃ śāṃtanor nṛṇām
बभूव शांतनुर् भक्तो नरसिंहतनौ पुरा नारदोक्तविधानेन पूजयाम्_अस माधवम्
babhūva śāṃtanur bhakto narasiṃhatanau purā nāradoktavidhānena pūjayām_asa mādhavam
नरसिंहस्य देवस्य निर्माल्यं तेन लङ्घितम् राज्ञा शांतनुना विप्र तस्मात् स्यन्दनम् उत्तमम्
narasiṃhasya devasya nirmālyaṃ tena laṅghitam rājñā śāṃtanunā vipra tasmāt syandanam uttamam
देवदत्तं तद् आरोढुम् अशक्तस् तत्क्षणाद् अभूत् किम् इयं मे गतिर् भग्ना सहसा वै रथात् ततः
devadattaṃ tad āroḍhum aśaktas tatkṣaṇād abhūt kim iyaṃ me gatir bhagnā sahasā vai rathāt tataḥ
दुःखं चिन्तयतस् तस्य संप्राप्तो नारदः किल किं विषण्णः स्थितो राजन्न् इति पृष्टः स शांतनुः
duḥkhaṃ cintayatas tasya saṃprāpto nāradaḥ kila kiṃ viṣaṇṇaḥ sthito rājann iti pṛṣṭaḥ sa śāṃtanuḥ
नारदैतन् न जानामि गतिभङ्गस्य कारणम् इत्युक्तो नारदो ध्यात्वा ज्ञात्वा तत्कारणं ततः
nāradaitan na jānāmi gatibhaṅgasya kāraṇam ityukto nārado dhyātvā jñātvā tatkāraṇaṃ tataḥ
शांतनुं प्राह राजानं विनयेन यतः स्थितः यत्र क्वापि त्वया राजन् नरसिंहस्य वै ध्रुवम्
śāṃtanuṃ prāha rājānaṃ vinayena yataḥ sthitaḥ yatra kvāpi tvayā rājan narasiṃhasya vai dhruvam
निर्माल्यो लङ्घितस् तस्माद् रथारोहणकर्मणि गतिर् भग्ना महाराज श्रूयताम् अत्र कारणम्
nirmālyo laṅghitas tasmād rathārohaṇakarmaṇi gatir bhagnā mahārāja śrūyatām atra kāraṇam
अन्तर्वेद्यां पुरा राजन्न् आसीत् कश्चिन् महामतिः मालाकारो रविर् नाम्ना तेन वृन्दावनं कृतम्
antarvedyāṃ purā rājann āsīt kaścin mahāmatiḥ mālākāro ravir nāmnā tena vṛndāvanaṃ kṛtam
विविधानि च पुष्पार्थं वनानि सुकृतानि वै मल्लिकामालतीजातिबकुलादीनि सर्वशः
vividhāni ca puṣpārthaṃ vanāni sukṛtāni vai mallikāmālatījātibakulādīni sarvaśaḥ
प्राकारम् उच्छ्रितं तस्य स्वभूमौ चापि विस्तृतम् अलङ्घ्यम् अप्रवेश्यं च कृत्वा चक्रे स्वकं गृहम्
prākāram ucchritaṃ tasya svabhūmau cāpi vistṛtam alaṅghyam apraveśyaṃ ca kṛtvā cakre svakaṃ gṛham
गृहं प्रविश्य तद्द्वारं भवेन् नान्यत्र सत्तम एवं कृत्वा नु वसतो मालाकारस्य धीमतः
gṛhaṃ praviśya taddvāraṃ bhaven nānyatra sattama evaṃ kṛtvā nu vasato mālākārasya dhīmataḥ
पुष्पितं तद् वनं त्व् आसीद् गन्धामोदितदिङ्मुखम् भार्यया सह पुष्पाणि समाहृत्य दिने दिने
puṣpitaṃ tad vanaṃ tv āsīd gandhāmoditadiṅmukham bhāryayā saha puṣpāṇi samāhṛtya dine dine
कृत्वा मालां यथान्यायं नरसिंहस्य नित्यशः ददौ काश्चिद् द्विजेभ्यश् च काश्चिद् विक्रीय पोषणम्
kṛtvā mālāṃ yathānyāyaṃ narasiṃhasya nityaśaḥ dadau kāścid dvijebhyaś ca kāścid vikrīya poṣaṇam
चक्रे समात् प्रजीवी च भार्यादेर् आत्मनस् तथा अथ स्वर्गाद् उपागम्य इन्द्रपुत्रो रथेन वै
cakre samāt prajīvī ca bhāryāder ātmanas tathā atha svargād upāgamya indraputro rathena vai
अप्सरोगणसंयुक्तो निशि पुष्पाणि संहरेत् तद्गन्धलिप्सुः सर्वाणि विचित्याहृत्य गच्छति
apsarogaṇasaṃyukto niśi puṣpāṇi saṃharet tadgandhalipsuḥ sarvāṇi vicityāhṛtya gacchati
दिने दिने हृते पुष्पे मालाकारो ऽप्य् अचिन्तयत् नान्यद् द्वारं वनस्यास्यालङ्घ्यप्राकारम् उन्नतम्
dine dine hṛte puṣpe mālākāro 'py acintayat nānyad dvāraṃ vanasyāsyālaṅghyaprākāram unnatam
समस्तपुष्पजातस्य हरणे निशि वै नृणाम् अहं शक्तिं न पश्यामि किम् इदं नु परीक्षये
samastapuṣpajātasya haraṇe niśi vai nṛṇām ahaṃ śaktiṃ na paśyāmi kim idaṃ nu parīkṣaye
इति संचिन्त्य मेधावी जाग्रद् रात्रौ वने स्थितः तथैवागत्य पुष्पाणि संगृहीत्व गतः पुमान्
iti saṃcintya medhāvī jāgrad rātrau vane sthitaḥ tathaivāgatya puṣpāṇi saṃgṛhītva gataḥ pumān
तं दृष्ट्वा दुःखितो ऽतीव माल्यजीवी वने ऽभवत् ततो निद्रां गतः स्वप्ने दृष्टवांस् तं नृकेसरिम्
taṃ dṛṣṭvā duḥkhito 'tīva mālyajīvī vane 'bhavat tato nidrāṃ gataḥ svapne dṛṣṭavāṃs taṃ nṛkesarim
तद्वाक्यं श्रुतवांश् चैवं निर्माल्यं मम पुत्रक आनीय क्षिप्यतां क्षिप्रं पुष्पारामसमीपतः
tadvākyaṃ śrutavāṃś caivaṃ nirmālyaṃ mama putraka ānīya kṣipyatāṃ kṣipraṃ puṣpārāmasamīpataḥ
इन्द्रपुत्रस्य दुष्टस्य नान्यद् अस्ति निवारणम् इति श्रुत्वा हरेर् वाक्यं नरसिंहस्य धीमतः
indraputrasya duṣṭasya nānyad asti nivāraṇam iti śrutvā harer vākyaṃ narasiṃhasya dhīmataḥ
बुद्ध्वानीय तु निर्माल्यं तथा चक्रे यथोदितम् सो ऽप्य् आगत्य यथापूर्वं रथेनालक्षितेन तु
buddhvānīya tu nirmālyaṃ tathā cakre yathoditam so 'py āgatya yathāpūrvaṃ rathenālakṣitena tu
रथाद् उत्तीर्य पुष्पाणि विचिन्वंस् तद्भुवि स्थितम् निर्माल्यं लङ्घयाम्_अस इन्द्रसूनुर् अनिष्टकृत्
rathād uttīrya puṣpāṇi vicinvaṃs tadbhuvi sthitam nirmālyaṃ laṅghayām_asa indrasūnur aniṣṭakṛt
ततस् तस्य न शक्तिः स्यद् रथारोहणकर्मणि उक्तः सारथिना चैव रथस्यारोहणे तव
tatas tasya na śaktiḥ syad rathārohaṇakarmaṇi uktaḥ sārathinā caiva rathasyārohaṇe tava
नरसिंहस्य निर्माल्यलङ्घने नास्ति योग्यता गच्छामि दिवम् एवाहं त्वं भूम्यां वस मारुह
narasiṃhasya nirmālyalaṅghane nāsti yogyatā gacchāmi divam evāhaṃ tvaṃ bhūmyāṃ vasa māruha
तेनैवम् उक्तो मतिमांस् तम् आह हरिनन्दनः पापस्य नोदनं त्व् अत्र कर्मणा येन मे भवेत्
tenaivam ukto matimāṃs tam āha harinandanaḥ pāpasya nodanaṃ tv atra karmaṇā yena me bhavet
तद् उक्त्वा गच्छ नाकं त्वं कर्मास्मान् सारथे द्रुतम्
tad uktvā gaccha nākaṃ tvaṃ karmāsmān sārathe drutam
रामसत्त्रे कुरुक्षेत्रे द्वादशाब्दे तु नित्यशः
rāmasattre kurukṣetre dvādaśābde tu nityaśaḥ
द्विजोच्छिष्टापनयनं कृत्वा त्वं शुद्धिम् एष्यसि इत्य् उक्त्वासौ गतः स्वर्गं सारथिर् देवसेवितम्
dvijocchiṣṭāpanayanaṃ kṛtvā tvaṃ śuddhim eṣyasi ity uktvāsau gataḥ svargaṃ sārathir devasevitam
इन्द्रसूनुः कुरुक्षेत्रं प्राप्तः सारस्वतं तटम् रामसत्त्रे तथा कुर्याद् द्विजोच्छिष्टस्य मार्जनम्
indrasūnuḥ kurukṣetraṃ prāptaḥ sārasvataṃ taṭam rāmasattre tathā kuryād dvijocchiṣṭasya mārjanam
पूर्णे द्वादशमे वर्षे तम् ऊचुः शङ्किता द्विजाः कस् त्वं ब्रूहि महाभाग नित्यम् उच्छिष्टमार्जकः
pūrṇe dvādaśame varṣe tam ūcuḥ śaṅkitā dvijāḥ kas tvaṃ brūhi mahābhāga nityam ucchiṣṭamārjakaḥ
न भुञ्जसे च नः सत्त्रे शङ्का नो महती भवेत् इत्युक्तः कथयित्वा तु यथावृत्तम् अनुक्रमात्
na bhuñjase ca naḥ sattre śaṅkā no mahatī bhavet ityuktaḥ kathayitvā tu yathāvṛttam anukramāt
जगाम त्रिदिवं क्षिप्रं रथेन तनयो हरेः तस्मात् त्वम् अपि भूपाल ब्राह्मणोच्छिष्टम् आदरात्
jagāma tridivaṃ kṣipraṃ rathena tanayo hareḥ tasmāt tvam api bhūpāla brāhmaṇocchiṣṭam ādarāt
मार्जनं कुरु रामस्य सत्त्रे द्वादशवार्षिके ब्राह्मणेभ्यः परं नास्ति सर्वपापहरं परम्
mārjanaṃ kuru rāmasya sattre dvādaśavārṣike brāhmaṇebhyaḥ paraṃ nāsti sarvapāpaharaṃ param
एवं कृते देवदत्तस्यन्दनारोहणे गतिः भविष्यति महीपाल प्रायश्चित्ते कृते तव
evaṃ kṛte devadattasyandanārohaṇe gatiḥ bhaviṣyati mahīpāla prāyaścitte kṛte tava
अत ऊर्ध्वं च निर्माल्यं मा लङ्घय महामते नरसिंहस्य देवस्य तथान्येषां दिवौकसाम्
ata ūrdhvaṃ ca nirmālyaṃ mā laṅghaya mahāmate narasiṃhasya devasya tathānyeṣāṃ divaukasām
इत्युक्तः शांतनुस् तेन ब्राह्मणोच्छिष्टमार्जनम् कृतवान् द्वादशाब्दं तु आरुरोह रथं च तम्
ityuktaḥ śāṃtanus tena brāhmaṇocchiṣṭamārjanam kṛtavān dvādaśābdaṃ tu āruroha rathaṃ ca tam
एवं पुर्वम् अशक्तिः स्याद् रथारोहे महीक्षितः पश्चात् तस्यैव विप्रेन्द्र शक्तिर् एवम् अजायत
evaṃ purvam aśaktiḥ syād rathārohe mahīkṣitaḥ paścāt tasyaiva viprendra śaktir evam ajāyata
एवं ते कथितो विप्र दोषो निर्माल्यलङ्घने पुण्यं तथा द्विजानां तु प्रोक्तम् उच्छिष्टमार्जने
evaṃ te kathito vipra doṣo nirmālyalaṅghane puṇyaṃ tathā dvijānāṃ tu proktam ucchiṣṭamārjane
भक्त्या द्विजोच्छिष्टम् इहापमार्जयेच् छुचिर् नरो यः सुसमाहितात्मा स पापबन्धं प्रविहाय भुङ्क्ते गवां प्रदानस्य फलं दिवि स्थितः
bhaktyā dvijocchiṣṭam ihāpamārjayec chucir naro yaḥ susamāhitātmā sa pāpabandhaṃ pravihāya bhuṅkte gavāṃ pradānasya phalaṃ divi sthitaḥ