॥ इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे नन्दाह्रदतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम चत्वारिंशदधिकशततमो ऽध्यायः ॥ RKV अध्याय 141 श्रीमार्कण्डेय उवाच: ततो गच्छेन् महीपाल तापेश्वरमनुत्तमम् । यत्र सा हरिणी सिद्धा व्याधभीता नरेश्वर
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe nandāhradatīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma catvāriṃśadadhikaśatatamo 'dhyāyaḥ || RKV adhyāya 141 śrīmārkaṇḍeya uvāca: tato gacchen mahīpāla tāpeśvaramanuttamam / yatra sā hariṇī siddhā vyādhabhītā nareśvara
जले प्रक्षिप्य गात्राणि ह्यन्तरिक्षं गता तु सा । व्याधो विस्मितचित्तस्तु तां मृगीमवलोक्य च
jale prakṣipya gātrāṇi hyantarikṣaṃ gatā tu sā / vyādho vismitacittastu tāṃ mṛgīmavalokya ca
विमुच्य सशरं चापं प्रारेभे तप उत्तमम् । दिव्यं वर्षसहस्रं तु व्याधेनाचरितं तपः
vimucya saśaraṃ cāpaṃ prārebhe tapa uttamam / divyaṃ varṣasahasraṃ tu vyādhenācaritaṃ tapaḥ
अतीते तु ततः काले परितुष्टो महेश्वरः । वरं ब्रूहि महाव्याध यत्ते मनसि रोचते
atīte tu tataḥ kāle parituṣṭo maheśvaraḥ / varaṃ brūhi mahāvyādha yatte manasi rocate
व्याध उवाच: यदि तुष्टो ऽसि देवेश यदि देयो वरो मम । तव पार्श्वे महादेव वासो मे प्रतिदीयताम्
vyādha uvāca: yadi tuṣṭo 'si deveśa yadi deyo varo mama / tava pārśve mahādeva vāso me pratidīyatām
ईश्वर उवाच: एवं भवतु ते व्याध यस्त्वया काङ्क्षितो वरः । दैवदेवो महादेव इत्युक्त्वान्तरधीयत । गते चादर्शनं देवे स्थापयित्वा महेश्वरम्
īśvara uvāca: evaṃ bhavatu te vyādha yastvayā kāṅkṣito varaḥ / daivadevo mahādeva ityuktvāntaradhīyata / gate cādarśanaṃ deve sthāpayitvā maheśvaram
पूजयित्वा विधानेन गतो व्याधस्ततो दिवम् । तदाप्रभृति तत्तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्
pūjayitvā vidhānena gato vyādhastato divam / tadāprabhṛti tattīrthaṃ triṣu lokeṣu viśrutam
व्याधानुतापसंजातं तापेश्वरमिति श्रुतम् । तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा सम्पूजयति शङ्करम्
vyādhānutāpasaṃjātaṃ tāpeśvaramiti śrutam / tatra tīrthe tu yaḥ snātvā sampūjayati śaṅkaram
शिवलोकमवाप्नोति मामुवाच महेश्वरः । ये स्नाता नर्मदातोये तीर्थे तापेश्वरे नराः
śivalokamavāpnoti māmuvāca maheśvaraḥ / ye snātā narmadātoye tīrthe tāpeśvare narāḥ
तापत्रयविमुक्तास्ते नात्र कार्या विचारणा । अष्टम्यां च चतुर्दश्यां तृतीयायां विशेषतः
tāpatrayavimuktāste nātra kāryā vicāraṇā / aṣṭamyāṃ ca caturdaśyāṃ tṛtīyāyāṃ viśeṣataḥ
स्नानं समाचरेन् नित्यं सर्वपातकशान्तये
snānaṃ samācaren nityaṃ sarvapātakaśāntaye