॥ इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे कालाग्निरुद्रतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम सप्ताशीत्युत्तरशततमो ऽध्यायः ॥ RKV अध्याय 188 श्रीमार्कण्डेय उवाच: ततः परं महाराज चत्वारिंशत्क्रमान्तरे । शालग्रामं ततो गच्छेत् सर्वदैवतपूजितम्
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe kālāgnirudratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma saptāśītyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ || RKV adhyāya 188 śrīmārkaṇḍeya uvāca: tataḥ paraṃ mahārāja catvāriṃśatkramāntare / śālagrāmaṃ tato gacchet sarvadaivatapūjitam
यत्रादिदेवो भगवान्वासुदेवस्त्रिविक्रमः । स्वयं तिष्ठति लोकात्मा सर्वेषां हितकाम्यया
yatrādidevo bhagavānvāsudevastrivikramaḥ / svayaṃ tiṣṭhati lokātmā sarveṣāṃ hitakāmyayā
नारदेन तपस्तप्त्वा कृता शाला द्विजन्मनाम् । सिद्धिक्षेत्रं भृगुक्षेत्रं ज्ञात्वा रेवातटे स्वयम्
nāradena tapastaptvā kṛtā śālā dvijanmanām / siddhikṣetraṃ bhṛgukṣetraṃ jñātvā revātaṭe svayam
शालग्रामाभिधो देवो विप्राणां त्वधिवासितः । साधूनां चोपकाराय वासुदेवः प्रतिष्ठितः
śālagrāmābhidho devo viprāṇāṃ tvadhivāsitaḥ / sādhūnāṃ copakārāya vāsudevaḥ pratiṣṭhitaḥ
योगिनामुपकाराय योगिध्येयो जनार्दनः । शालग्रामेति तेनैव नर्मदातटमाश्रितः
yogināmupakārāya yogidhyeyo janārdanaḥ / śālagrāmeti tenaiva narmadātaṭamāśritaḥ
मासि मार्गशिरे शुक्ला भवत्येकादशी यदा । स्नात्वा रेवाजले पुण्ये तद्दिनं समुपोषयेत्
māsi mārgaśire śuklā bhavatyekādaśī yadā / snātvā revājale puṇye taddinaṃ samupoṣayet
रात्रौ जागरणं कुर्यात् सम्पूज्य च जनार्दनम् । पुनः प्रभातसमये द्वादश्यां नर्मदाजले
rātrau jāgaraṇaṃ kuryāt sampūjya ca janārdanam / punaḥ prabhātasamaye dvādaśyāṃ narmadājale
स्नात्वा संतर्प्य देवांश्च पित्ःन्मात्ःस् तथैव च । श्राद्धं कृत्वा ततः पश्चात् पितृभ्यो विधिपूर्वकम्
snātvā saṃtarpya devāṃśca pitḥnmātḥs tathaiva ca / śrāddhaṃ kṛtvā tataḥ paścāt pitṛbhyo vidhipūrvakam
शक्तितो ब्राह्मणान्पूज्य स्वर्णवस्त्रान्नदानतः । क्षमापयित्वा तान्विप्रांस्तथा देवं खगध्वजम्
śaktito brāhmaṇānpūjya svarṇavastrānnadānataḥ / kṣamāpayitvā tānviprāṃstathā devaṃ khagadhvajam
एवं कृते महाराज यत्पुण्यं च भवेन्न्ःणाम् । शृणुष्वावहितो भूत्वा तत्पुण्यं नृपसत्तम
evaṃ kṛte mahārāja yatpuṇyaṃ ca bhavennḥṇām / śṛṇuṣvāvahito bhūtvā tatpuṇyaṃ nṛpasattama
न शोकदुःखे प्रतिपत्स्यतीह जीवन्मृतो याति मुरारिसाम्यम् । महान्ति पापानि विसृज्य दुग्धं पुनर्न मातुः पिबते स्तनोद्यत्
na śokaduḥkhe pratipatsyatīha jīvanmṛto yāti murārisāmyam / mahānti pāpāni visṛjya dugdhaṃ punarna mātuḥ pibate stanodyat
शालग्रामं पश्यते यो हि नित्यं स्नात्वा जले नार्मदे ऽघौघहारे । स मुच्यते ब्रह्महत्यादिपापैर्नारायणानुस्मरणेन तेन
śālagrāmaṃ paśyate yo hi nityaṃ snātvā jale nārmade 'ghaughahāre / sa mucyate brahmahatyādipāpairnārāyaṇānusmaraṇena tena
वसन्ति ये संन्यसित्वा च तत्र निगृह्य दुःखानि विमुक्तसङ्घाः । ध्यायन्तो वै सांख्यवृत्त्या तुरीयं पदं मुरारेस्ते ऽपि तत्रैव यान्ति
vasanti ye saṃnyasitvā ca tatra nigṛhya duḥkhāni vimuktasaṅghāḥ / dhyāyanto vai sāṃkhyavṛttyā turīyaṃ padaṃ murāreste 'pi tatraiva yānti