॥ इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे आमलेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम त्रयोदशोत्तरद्विशततमो ऽध्यायः ॥ RKV अध्याय 214 श्रीमार्कण्डेय उवाच: चतुर्थं सम्प्रवक्ष्यामि देवस्य चरितं महत् । श्रुतमात्रेण येनैव सर्वपापैः प्रमुच्यते
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe āmaleśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma trayodaśottaradviśatatamo 'dhyāyaḥ || RKV adhyāya 214 śrīmārkaṇḍeya uvāca: caturthaṃ sampravakṣyāmi devasya caritaṃ mahat / śrutamātreṇa yenaiva sarvapāpaiḥ pramucyate
कपाली कान्थिको भूत्वा यथा स व्यचरन्महीम् । पिशाचैर् राक्षसैर् भूतैर् डाकिनीयोगिनीवृतः
kapālī kānthiko bhūtvā yathā sa vyacaranmahīm / piśācair rākṣasair bhūtair ḍākinīyoginīvṛtaḥ
भैरवं रूपमास्थाय प्रेतासनपरिग्रहः । त्रैलोक्यस्याभयं दत्त्वा चचार विपुलं तपः
bhairavaṃ rūpamāsthāya pretāsanaparigrahaḥ / trailokyasyābhayaṃ dattvā cacāra vipulaṃ tapaḥ
आषाढी तु कृता तत्र ह्याषाढीनाम विश्रुतम् । कन्था मुक्ता ततो ऽन्यत्र देवेन परमेष्ठिना
āṣāḍhī tu kṛtā tatra hyāṣāḍhīnāma viśrutam / kanthā muktā tato 'nyatra devena parameṣṭhinā
तदाप्रभृति राजेन्द्र स कन्थेश्वर उच्यते । तस्य दर्शनमात्रेण ह्यश्वमेधफलं लभेत्
tadāprabhṛti rājendra sa kantheśvara ucyate / tasya darśanamātreṇa hyaśvamedhaphalaṃ labhet
देवो मार्गे पुनस्तत्र भ्रमते च यदृच्छया । विक्रीणाति बलाकारो दृष्ट्वा चोक्तो हरेण तु
devo mārge punastatra bhramate ca yadṛcchayā / vikrīṇāti balākāro dṛṣṭvā cokto hareṇa tu
यदि भद्र न चेत्कोपं करोषि मयि साम्प्रतम् । बलाभिर्भर मे लिङ्गं ददामि बहु ते धनम्
yadi bhadra na cetkopaṃ karoṣi mayi sāmpratam / balābhirbhara me liṅgaṃ dadāmi bahu te dhanam
एवमुक्तो ऽथ देवेन स वणिग्लोभमोहितः । योजयामास बलका लिङ्गे चोत्तममध्यमान्
evamukto 'tha devena sa vaṇiglobhamohitaḥ / yojayāmāsa balakā liṅge cottamamadhyamān
तावद्यावत्क्षयं सर्वे गताः काले सुसंचिताः । स्थितं समुन्नतं लिङ्गं दृष्ट्वा शोकमुपागमत्
tāvadyāvatkṣayaṃ sarve gatāḥ kāle susaṃcitāḥ / sthitaṃ samunnataṃ liṅgaṃ dṛṣṭvā śokamupāgamat
कृत्वा तु खण्डखण्डानि स देवः परमेश्वरः । उवाच प्रहसन्वाक्यं तं दृष्ट्वा गतसाध्वसम्
kṛtvā tu khaṇḍakhaṇḍāni sa devaḥ parameśvaraḥ / uvāca prahasanvākyaṃ taṃ dṛṣṭvā gatasādhvasam
न च मे पूरितं लिङ्गं यास्यामि यदि मन्यसे । ददामि तत्र वित्तं ते यदि लिङ्गं प्रपूरितम्
na ca me pūritaṃ liṅgaṃ yāsyāmi yadi manyase / dadāmi tatra vittaṃ te yadi liṅgaṃ prapūritam
वणिगुवाच: अधन्यः कृतपुण्यो ऽहं निग्राह्यः परमेश्वर । तव प्रियम् अकुर्वाणः शोचिष्ये शाश्वतीः समाः
vaṇiguvāca: adhanyaḥ kṛtapuṇyo 'haṃ nigrāhyaḥ parameśvara / tava priyam akurvāṇaḥ śociṣye śāśvatīḥ samāḥ
एतच्छ्रुत्वा वचस् तस्य वणिक्पुत्रस्य भारत । असंक्षयं धनं दत्त्वा स्थितस् तत्र महेश्वरः
etacchrutvā vacas tasya vaṇikputrasya bhārata / asaṃkṣayaṃ dhanaṃ dattvā sthitas tatra maheśvaraḥ
तदा प्रभृति राजेन्द्र बलाकैरिव भूषितम् । प्रत्ययार्थं स्थितं लिङ्गं लोकानुग्रहकाम्यया
tadā prabhṛti rājendra balākairiva bhūṣitam / pratyayārthaṃ sthitaṃ liṅgaṃ lokānugrahakāmyayā
देवेन रचितं पार्थ क्रीडया सुप्रतिष्ठितम् । देवमार्गम् इति ख्यातं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् । पश्यन् प्रपूजयन् वापि सर्वपापैः प्रमुच्यते
devena racitaṃ pārtha krīḍayā supratiṣṭhitam / devamārgam iti khyātaṃ triṣu lokeṣu viśrutam / paśyan prapūjayan vāpi sarvapāpaiḥ pramucyate
देवमार्गे तु यो गत्वा पूजयेद् बलाकेश्वरम् । पञ्चायतनमासाद्य रुद्रलोकं स गच्छति
devamārge tu yo gatvā pūjayed balākeśvaram / pañcāyatanamāsādya rudralokaṃ sa gacchati
देवमार्गे मृतानां तु नराणां भावितात्मनाम् । न भवेत् पुनरावृत्ती रुद्रलोकात् कदाचन
devamārge mṛtānāṃ tu narāṇāṃ bhāvitātmanām / na bhavet punarāvṛttī rudralokāt kadācana
देवमार्गस्य माहात्म्यं भक्त्या श्रुत्वा नरोत्तम । मुच्यते सर्वपापेभ्यो नात्र कार्या विचारणा
devamārgasya māhātmyaṃ bhaktyā śrutvā narottama / mucyate sarvapāpebhyo nātra kāryā vicāraṇā