Living Bliss — Awakening Inner Bliss
Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः
Kūrma Purāṇa

Vibhāga 2 · Chapter 10

कूर्मपुराणम्

KūrmP_2,10.

20 ॥ इति श्रीकूर्मपाराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे (ईश्वरगीतासु) नवमो ऽध्यायः ईश्वर उवाच अलिङ्गमेकमव्यक्तं लिङ्गं ब्रह्मेति निश्चितम् । स्वयञ्ज्योतिः परं तत्त्वं परे व्योम्नि व्यवस्थितम्

20 // iti śrīkūrmapārāṇe ṣaṭsāhastryāṃ saṃhitāyāmuparivibhāge (īśvaragītāsu) navamo 'dhyāyaḥ īśvara uvāca aliṅgamekamavyaktaṃ liṅgaṃ brahmeti niścitam / svayañjyotiḥ paraṃ tattvaṃ pare vyomni vyavasthitam

KūrmP_2,10.

1 ॥ अव्यक्तं कारणं यत्तदक्षरं परमं पदम् । निर्गुणं शुद्धविज्ञानं तद् वै पश्यन्ति सूरयः

1 // avyaktaṃ kāraṇaṃ yattadakṣaraṃ paramaṃ padam / nirguṇaṃ śuddhavijñānaṃ tad vai paśyanti sūrayaḥ

KūrmP_2,10.

2 ॥ तन्निष्ठाः शान्तसंकल्पा नित्यं तद्भावभाविताः । पश्यन्ति तत् परं ब्रह्म यत्तल्लिङ्गमिति श्रुतिः

2 // tanniṣṭhāḥ śāntasaṃkalpā nityaṃ tadbhāvabhāvitāḥ / paśyanti tat paraṃ brahma yattalliṅgamiti śrutiḥ

KūrmP_2,10.

3 ॥ अन्यथा नहि मां द्रष्टुं शक्यं वै मुनिपुङ्गवाः । नहि तद् विद्यते ज्ञानं यतस्तज्ज्ञायते परम्

3 // anyathā nahi māṃ draṣṭuṃ śakyaṃ vai munipuṅgavāḥ / nahi tad vidyate jñānaṃ yatastajjñāyate param

KūrmP_2,10.

4 ॥ एतत्तत्परमं ज्ञानं केवलं कवयो विदुः । अज्ञानमितरत् सर्वं यस्मान्मायामयं जगत्

4 // etattatparamaṃ jñānaṃ kevalaṃ kavayo viduḥ / ajñānamitarat sarvaṃ yasmānmāyāmayaṃ jagat

KūrmP_2,10.

5 ॥ यज्ज्ञानं निर्मलं सूक्ष्मं निर्विकल्पं यदव्ययम् । ममात्मासौ तदेवेमिति प्राहुर्विपश्चितः

5 // yajjñānaṃ nirmalaṃ sūkṣmaṃ nirvikalpaṃ yadavyayam / mamātmāsau tadevemiti prāhurvipaścitaḥ

KūrmP_2,10.

6 ॥ ये ऽप्यनेकं प्रपश्यन्ति ते ऽपि पश्यन्ति तत्परम् । आश्रिताः परमां निष्ठां बुद्ध्वैकं तत्त्वमव्ययम्

6 // ye 'pyanekaṃ prapaśyanti te 'pi paśyanti tatparam / āśritāḥ paramāṃ niṣṭhāṃ buddhvaikaṃ tattvamavyayam

KūrmP_2,10.

7 ॥ ये पुनः परमं तत्त्वमेकं वानेकमीश्वरम् । भक्त्या मां संप्रपश्यन्ति विज्ञेयास्ते तदात्मकाः

7 // ye punaḥ paramaṃ tattvamekaṃ vānekamīśvaram / bhaktyā māṃ saṃprapaśyanti vijñeyāste tadātmakāḥ

KūrmP_2,10.

8 ॥ साक्षादेव प्रपश्यन्ति स्वात्मानं परमेश्वरम् । नित्यानन्दं निर्विकल्पं सत्यरूपमिति स्थितिः

8 // sākṣādeva prapaśyanti svātmānaṃ parameśvaram / nityānandaṃ nirvikalpaṃ satyarūpamiti sthitiḥ

KūrmP_2,10.

9 ॥ भजन्ते परमानन्दं सर्वगं यत्तदात्मकम् । स्वात्मन्यवस्थिताः शान्ताः परे ऽव्यक्ते परस्य तु

9 // bhajante paramānandaṃ sarvagaṃ yattadātmakam / svātmanyavasthitāḥ śāntāḥ pare 'vyakte parasya tu

KūrmP_2,10.

10 ॥ एषा विमुक्तिः परमा मम सायुज्यमुत्तमम् । निर्वाणं ब्रह्मणा चैक्यं कैवल्यं कवयो विदुः

10 // eṣā vimuktiḥ paramā mama sāyujyamuttamam / nirvāṇaṃ brahmaṇā caikyaṃ kaivalyaṃ kavayo viduḥ

KūrmP_2,10.

11 ॥ तस्मादनादिमध्यान्तं वस्त्वेकं परमं शिवम् । स ईश्वरो महादेवस्तं विज्ञाय विमुच्यते

11 // tasmādanādimadhyāntaṃ vastvekaṃ paramaṃ śivam / sa īśvaro mahādevastaṃ vijñāya vimucyate

KūrmP_2,10.

12 ॥ न तत्र सूर्यः प्रविभातीह चन्द्रो न नक्षत्राणि तपनो नोत विद्युत् । तद्भासेदमखिलं भाति नित्यं तन्नित्यभासमचलं सद्विभाति

12 // na tatra sūryaḥ pravibhātīha candro na nakṣatrāṇi tapano nota vidyut / tadbhāsedamakhilaṃ bhāti nityaṃ tannityabhāsamacalaṃ sadvibhāti

KūrmP_2,10.

13 ॥ नित्योदितं संविदा निर्विकल्पं शुद्धं बृहन्तं परमं यद्विभाति । अत्रान्तरं ब्रह्मविदो ऽथ नित्यं पश्यन्ति तत्त्वमचलं यत् स ईशः

13 // nityoditaṃ saṃvidā nirvikalpaṃ śuddhaṃ bṛhantaṃ paramaṃ yadvibhāti / atrāntaraṃ brahmavido 'tha nityaṃ paśyanti tattvamacalaṃ yat sa īśaḥ

KūrmP_2,10.

14 ॥ नित्यानन्दममृतं सत्यरूपं शुद्धं वदन्ति पुरुषं सर्ववेदाः । तदेवेदमिति प्रणवेनेशितारं धायायन्ति वेदार्थविनिश्चितार्थाः

14 // nityānandamamṛtaṃ satyarūpaṃ śuddhaṃ vadanti puruṣaṃ sarvavedāḥ / tadevedamiti praṇaveneśitāraṃ dhāyāyanti vedārthaviniścitārthāḥ

KūrmP_2,10.

15 ॥ न भूमिरापो न मनो न वह्निः प्राणो ऽनिलो गगनं नोत बुद्धिः । न चेतनो ऽन्यत् परमाकाशमध्ये विभाति देवः शिव एव केवलः

15 // na bhūmirāpo na mano na vahniḥ prāṇo 'nilo gaganaṃ nota buddhiḥ / na cetano 'nyat paramākāśamadhye vibhāti devaḥ śiva eva kevalaḥ

KūrmP_2,10.

16 ॥ इत्येतदुक्तं परमं रहस्यं ज्ञानामृतं सर्ववेदेषु गूढम् । जानाति योगी विजने ऽथ देशे युञ्जीत योगं प्रयतो ह्यजस्रम्

16 // ityetaduktaṃ paramaṃ rahasyaṃ jñānāmṛtaṃ sarvavedeṣu gūḍham / jānāti yogī vijane 'tha deśe yuñjīta yogaṃ prayato hyajasram

Edition, source and reuse
Edition
Kūrma Purāṇa electronic text in GRETIL; printed edition is not identified in the header.
Electronic text
Members of the Sansknet Project · GRETIL, SUB Göttingen · 2020-07-31
Review status
Source imported; scholarly proofreading pending

The IAST Sanskrit is preserved from the source. Devanāgarī is generated from IAST and awaits proofreading. Source variants and edition notes are shown separately. Unusual numbering and repeated source lines are retained.

Inline GRETIL reference extraction, whitespace normalization and mechanical IAST-to-Devanāgarī conversion. Original XML preserved. No translation or commentary added.

This text and our script conversion are available under CC BY-NC-SA 4.0, including attribution, noncommercial use and share-alike requirements. This licence applies to the text, independently of the site design.

Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः