कथं पूज्यो महादेवो लिङ्गमूर्तिर्महेश्वरः वक्तुमर्हसि चास्माकं रोमहर्षण सांप्रतम्
kathaṃ pūjyo mahādevo liṅgamūrtirmaheśvaraḥ vaktumarhasi cāsmākaṃ romaharṣaṇa sāṃpratam
देव्या पृष्टो महादेवः कैलासे तां नगात्मजाम् अङ्कस्थामाह देवेशो लिङ्गार्चनविधिं क्रमात्
devyā pṛṣṭo mahādevaḥ kailāse tāṃ nagātmajām aṅkasthāmāha deveśo liṅgārcanavidhiṃ kramāt
तदा पार्श्वे स्थितो नन्दी शालङ्कायनकात्मजः श्रुत्वाखिलं पुरा प्राह ब्रह्मपुत्राय सुव्रताः
tadā pārśve sthito nandī śālaṅkāyanakātmajaḥ śrutvākhilaṃ purā prāha brahmaputrāya suvratāḥ
सनत्कुमाराय शुभं लिङ्गार्चनविधिं परम् तस्माद्व्यासो महातेजाः श्रुतवाञ्छ्रुतिसंमितम्
sanatkumārāya śubhaṃ liṅgārcanavidhiṃ param tasmādvyāso mahātejāḥ śrutavāñchrutisaṃmitam
स्नानयोगोपचारं च यथा शैलादिनो मुखात् श्रुतवान् तत्प्रवक्ष्यामि स्नानाद्यं चार्चनाविधिम्
snānayogopacāraṃ ca yathā śailādino mukhāt śrutavān tatpravakṣyāmi snānādyaṃ cārcanāvidhim
अथ स्नानविधिं वक्ष्ये ब्राह्मणानां हिताय च सर्वपापहरं साक्षाच् छिवेन कथितं पुरा
atha snānavidhiṃ vakṣye brāhmaṇānāṃ hitāya ca sarvapāpaharaṃ sākṣāc chivena kathitaṃ purā
अनेन विधिना स्नात्वा सकृत्पूज्य च शङ्करम् ब्रह्मकूर्चं च पीत्वा तु सर्वपापैः प्रमुच्यते
anena vidhinā snātvā sakṛtpūjya ca śaṅkaram brahmakūrcaṃ ca pītvā tu sarvapāpaiḥ pramucyate
त्रिविधं स्नानमाख्यातं देवदेवेन शंभुना हिताय ब्राह्मणाद्यानां चतुर्मुखसुतोत्तम
trividhaṃ snānamākhyātaṃ devadevena śaṃbhunā hitāya brāhmaṇādyānāṃ caturmukhasutottama
वारुणं पुरतः कृत्वा ततश्चाग्नेयमुत्तमम् मन्त्रस्नानं ततः कृत्वा पूजयेत्परमेश्वरम्
vāruṇaṃ purataḥ kṛtvā tataścāgneyamuttamam mantrasnānaṃ tataḥ kṛtvā pūjayetparameśvaram
भावदुष्टो ऽम्भसि स्नात्वा भस्मना च न शुध्यति भावशुद्धश्चरेच्छौचम् अन्यथा न समाचरेत्
bhāvaduṣṭo 'mbhasi snātvā bhasmanā ca na śudhyati bhāvaśuddhaścarecchaucam anyathā na samācaret
सरित्सरस्तडागेषु सर्वेष्व् आ प्रलयं नरः स्नात्वापि भावदुष्टश्चेन् न शुध्यति न संशयः
saritsarastaḍāgeṣu sarveṣv ā pralayaṃ naraḥ snātvāpi bhāvaduṣṭaścen na śudhyati na saṃśayaḥ
नृणां हि चित्तकमलं प्रबुद्धमभवद्यदा प्रसुप्तं तमसा ज्ञानभानोर्भासा तदा शुचिः
nṛṇāṃ hi cittakamalaṃ prabuddhamabhavadyadā prasuptaṃ tamasā jñānabhānorbhāsā tadā śuciḥ
मृच्छकृत्तिलपुष्पं च स्नानार्थं भसितं तथा आदाय तीरे निःक्षिप्य स्नानतीर्थे कुशानि च
mṛcchakṛttilapuṣpaṃ ca snānārthaṃ bhasitaṃ tathā ādāya tīre niḥkṣipya snānatīrthe kuśāni ca
प्रक्षाल्याचम्य पादौ च मलं देहाद्विशोध्य च द्रव्यैस्तु तीरदेशस्थैस् ततः स्नानं समाचरेत्
prakṣālyācamya pādau ca malaṃ dehādviśodhya ca dravyaistu tīradeśasthais tataḥ snānaṃ samācaret
उद्धृतासीतिमन्त्रेण पुनर्देहं विशोधयेत् मृदादाय ततश्चान्यद् वस्त्रं स्नात्वा ह्यनुल्बणम्
uddhṛtāsītimantreṇa punardehaṃ viśodhayet mṛdādāya tataścānyad vastraṃ snātvā hyanulbaṇam
गन्धद्वारां दुराधर्षाम् इति मन्त्रेण मन्त्रवित् कपिलागोमयेनैव खस्थेनैव तु लेपयेत्
gandhadvārāṃ durādharṣām iti mantreṇa mantravit kapilāgomayenaiva khasthenaiva tu lepayet
पुनः स्नात्वा परित्यज्य तद्वस्त्रं मलिनं ततः शुक्लवस्त्रपरीधानो भूत्वा स्नानं समाचरेत्
punaḥ snātvā parityajya tadvastraṃ malinaṃ tataḥ śuklavastraparīdhāno bhūtvā snānaṃ samācaret
सर्वपापविशुद्ध्यर्थम् आवाह्य वरुणं तथा सम्पूज्य मनसा देवं ध्यानयज्ञेन वै भवम्
sarvapāpaviśuddhyartham āvāhya varuṇaṃ tathā sampūjya manasā devaṃ dhyānayajñena vai bhavam
आचम्य त्रिस्तदा तीर्थे ह्य् अवगाह्य भवं स्मरन् पुनराचम्य विधिवद् अभिमन्त्र्य महाजलम्
ācamya tristadā tīrthe hy avagāhya bhavaṃ smaran punarācamya vidhivad abhimantrya mahājalam
अवगाह्य पुनस्तस्मिन् जपेद्वै चाघमर्षणम् तत्तोये भानुसोमाग्निमण्डलं च स्मरेद्वशी
avagāhya punastasmin japedvai cāghamarṣaṇam tattoye bhānusomāgnimaṇḍalaṃ ca smaredvaśī
आचम्य च पुनस्तस्माज् जलादुत्तीर्य मन्त्रवित् प्रविश्य तीर्थमध्ये तु पुनः पुण्यविवृद्धये
ācamya ca punastasmāj jalāduttīrya mantravit praviśya tīrthamadhye tu punaḥ puṇyavivṛddhaye
शृङ्गेण पर्णपुटकैः पालाशैः क्षालितैस् तथा सकुशेन सपुष्पेण जलेनैवाभिषेचयेत्
śṛṅgeṇa parṇapuṭakaiḥ pālāśaiḥ kṣālitais tathā sakuśena sapuṣpeṇa jalenaivābhiṣecayet
रुद्रेण पवमानेन त्वरिताख्येन मन्त्रवित् तरत्समन्दीवर्गाद्यैस् तथा शान्तिद्वयेन च
rudreṇa pavamānena tvaritākhyena mantravit taratsamandīvargādyais tathā śāntidvayena ca
शान्तिधर्मेण चैकेन पञ्चब्रह्मपवित्रकैः तत्तन्मन्त्राधिदेवानां स्वरूपं च ऋषीन् स्मरन्
śāntidharmeṇa caikena pañcabrahmapavitrakaiḥ tattanmantrādhidevānāṃ svarūpaṃ ca ṛṣīn smaran
एवं हि चाभिषिच्याथ स्वमूर्ध्नि पयसा द्विजाः ध्यायेच्च त्र्यम्बकं देवं हृदि पञ्चास्यम् ईश्वरम्
evaṃ hi cābhiṣicyātha svamūrdhni payasā dvijāḥ dhyāyecca tryambakaṃ devaṃ hṛdi pañcāsyam īśvaram
आचम्याचमनं कुर्यात् स्वसूत्रोक्तं समीक्ष्य च पवित्रहस्तः स्वासीनः शुचौ देशे यथाविधि
ācamyācamanaṃ kuryāt svasūtroktaṃ samīkṣya ca pavitrahastaḥ svāsīnaḥ śucau deśe yathāvidhi
अभ्युक्ष्य सकुशं चापि दक्षिणेन करेण तु पिबेत्प्रक्षिप्य त्रिस्तोयं चक्री भूत्वा ह्यतन्द्रितः
abhyukṣya sakuśaṃ cāpi dakṣiṇena kareṇa tu pibetprakṣipya tristoyaṃ cakrī bhūtvā hyatandritaḥ
प्रदक्षिणं ततः कुर्याद् धिंसापापप्रशान्तये एवं संक्षेपतः प्रोक्तं स्नानाचमनमुत्तमम्
pradakṣiṇaṃ tataḥ kuryād dhiṃsāpāpapraśāntaye evaṃ saṃkṣepataḥ proktaṃ snānācamanamuttamam
सर्वेषां ब्राह्मणानां तु हितार्थे द्विजसत्तमाः
sarveṣāṃ brāhmaṇānāṃ tu hitārthe dvijasattamāḥ