Living Bliss — Awakening Inner Bliss
Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः
Matsya Purāṇa

Chapter 117

मत्स्यपुराणम्

MatsP_117.1

आलोकयन्नदीं पुण्यां तत्समीरहृतश्रमः स गच्छन्नेव ददृशे हिमवन्तं महागिरिम्

ālokayannadīṃ puṇyāṃ tatsamīrahṛtaśramaḥ sa gacchanneva dadṛśe himavantaṃ mahāgirim

MatsP_117.2

खमुल्लिखद्भिर्बहुभिर् वृतं शृङ्गैस्तु पाण्डुरैः पक्षिणामपि संचारैर् विना सिद्धगतिं शुभाम्

khamullikhadbhirbahubhir vṛtaṃ śṛṅgaistu pāṇḍuraiḥ pakṣiṇāmapi saṃcārair vinā siddhagatiṃ śubhām

MatsP_117.3

नदीप्रवाहसंजातमहाशब्दैः समन्ततः असंश्रुतान्यशब्दं तं शीततोयं मनोरमम्

nadīpravāhasaṃjātamahāśabdaiḥ samantataḥ asaṃśrutānyaśabdaṃ taṃ śītatoyaṃ manoramam

MatsP_117.4

देवदारुवनैर्नीलैः कृताधोवसनं शुभम् मेघोत्तरीयकं शैलं ददृशे स नराधिपः

devadāruvanairnīlaiḥ kṛtādhovasanaṃ śubham meghottarīyakaṃ śailaṃ dadṛśe sa narādhipaḥ

MatsP_117.5

श्वेतमेघकृतोष्णीषं चन्द्रार्कमुकुटं क्वचित् हिमानुलिप्तसर्वाङ्गं क्वचिद्धातुविमिश्रितम्

śvetameghakṛtoṣṇīṣaṃ candrārkamukuṭaṃ kvacit himānuliptasarvāṅgaṃ kvaciddhātuvimiśritam

MatsP_117.6

चन्दनेनानुलिप्ताङ्गं दत्तपञ्चाङ्गुलं यथा शीतप्रदं निदाघे ऽपि शिलाविकटसंकटम् सालक्तकैरप्सरसां मुद्रितं चरणैः क्वचित्

candanenānuliptāṅgaṃ dattapañcāṅgulaṃ yathā śītapradaṃ nidāghe 'pi śilāvikaṭasaṃkaṭam sālaktakairapsarasāṃ mudritaṃ caraṇaiḥ kvacit

MatsP_117.7

क्वचित्संस्पृष्टसूर्यांशुं क्वचिच् च तमसावृतम् दरीमुखैः क्वचिद्भीमैः पिबन्तं सलिलं महत्

kvacitsaṃspṛṣṭasūryāṃśuṃ kvacic ca tamasāvṛtam darīmukhaiḥ kvacidbhīmaiḥ pibantaṃ salilaṃ mahat

MatsP_117.8

क्वचिद्विद्याधरगणैः क्रीडद्भिरुपशोभितम् उपगीतं तथा मुख्यैः किंनराणां गणैः क्वचित्

kvacidvidyādharagaṇaiḥ krīḍadbhirupaśobhitam upagītaṃ tathā mukhyaiḥ kiṃnarāṇāṃ gaṇaiḥ kvacit

MatsP_117.9

आपानभूमौ गलितैर् गन्धर्वाप्सरसां क्वचित् पुष्पैः संतानकादीनां दिव्यैस्तम् उपशोभितम्

āpānabhūmau galitair gandharvāpsarasāṃ kvacit puṣpaiḥ saṃtānakādīnāṃ divyaistam upaśobhitam

MatsP_117.10

सुप्तोत्थिताभिः शय्याभिः कुसुमानां तथा क्वचित् मृदिताभिः समाकीर्णं गन्धर्वाणां मनोरमम्

suptotthitābhiḥ śayyābhiḥ kusumānāṃ tathā kvacit mṛditābhiḥ samākīrṇaṃ gandharvāṇāṃ manoramam

MatsP_117.11

निरुद्धपवनैर्देशैर् नीलशाद्वलमण्डितैः क्वचिच् च कुसुमैर्युक्तम् अत्यन्तरुचिरं शुभम्

niruddhapavanairdeśair nīlaśādvalamaṇḍitaiḥ kvacic ca kusumairyuktam atyantaruciraṃ śubham

MatsP_117.12

तपस्विशरणं शैलं कामिनामतिदुर्लभम् मृगैर्यथानुचरितं दन्तिभिन्नमहाद्रुमम्

tapasviśaraṇaṃ śailaṃ kāmināmatidurlabham mṛgairyathānucaritaṃ dantibhinnamahādrumam

MatsP_117.13

यत्र सिंहनिनादेन त्रस्तानां भैरवं रवम् दृश्यते न च संश्रान्तं गजानामाकुलं कुलम्

yatra siṃhaninādena trastānāṃ bhairavaṃ ravam dṛśyate na ca saṃśrāntaṃ gajānāmākulaṃ kulam

MatsP_117.14

तटाश्च तापसैर्यत्र कुञ्जदेशैरलंकृताः रत्नैर्यस्य समुत्पन्नैस् त्रैलोक्यं समलंकृतम्

taṭāśca tāpasairyatra kuñjadeśairalaṃkṛtāḥ ratnairyasya samutpannais trailokyaṃ samalaṃkṛtam

MatsP_117.15

अहीनशरणं नित्यम् अहीनजनसेवितम् अहीनः पश्यति गिरिम् अहीनं रत्नसम्पदा

ahīnaśaraṇaṃ nityam ahīnajanasevitam ahīnaḥ paśyati girim ahīnaṃ ratnasampadā

MatsP_117.16

अल्पेन तपसा यत्र सिद्धिं प्राप्स्यन्ति तापसाः यस्य दर्शनमात्रेण सर्वकल्मषनाशनम्

alpena tapasā yatra siddhiṃ prāpsyanti tāpasāḥ yasya darśanamātreṇa sarvakalmaṣanāśanam

MatsP_117.17

महाप्रपातसम्पातप्रपातादिगताम्बुभिः वायुनीतैः सदा तृप्तिकृतदेशं क्वचित्क्वचित्

mahāprapātasampātaprapātādigatāmbubhiḥ vāyunītaiḥ sadā tṛptikṛtadeśaṃ kvacitkvacit

MatsP_117.18

समालब्धजलैः शृङ्गैः क्वचिच् चापि समुच्छ्रितैः नित्यार्कतापविषमैर् अगम्यैर्मनसा युतम्

samālabdhajalaiḥ śṛṅgaiḥ kvacic cāpi samucchritaiḥ nityārkatāpaviṣamair agamyairmanasā yutam

MatsP_117.19

देवदारुमहावृक्षव्रजशाखानिरन्तरैः वंशस्तम्बवनाकारैः प्रदेशैरुपशोभितम्

devadārumahāvṛkṣavrajaśākhānirantaraiḥ vaṃśastambavanākāraiḥ pradeśairupaśobhitam

MatsP_117.20

हिमछत्त्रमहाशृङ्गं प्रपातशतनिर्झरम् शब्दलभ्याम्बुविषमं हिमसंरुद्धकन्दरम्

himachattramahāśṛṅgaṃ prapātaśatanirjharam śabdalabhyāmbuviṣamaṃ himasaṃruddhakandaram

MatsP_117.21

दृष्ट्वैव तं चारुनितम्बभूमिं महानुभावः स तु मद्रनाथः बभ्राम तत्रैव मुदा समेतः स्थानं तदा किंचिदथाससाद

dṛṣṭvaiva taṃ cārunitambabhūmiṃ mahānubhāvaḥ sa tu madranāthaḥ babhrāma tatraiva mudā sametaḥ sthānaṃ tadā kiṃcidathāsasāda

Edition, source and reuse
Edition
Matsya Purāṇa, chapters 1–176, based on Caukhamba Vidyabhavan, 1954.
Electronic text
Oliver Hellwig · GRETIL, SUB Göttingen · 2020-07-31
Review status
Source imported; scholarly proofreading pending

The IAST Sanskrit is preserved from the source. Devanāgarī is generated from IAST and awaits proofreading. Source variants and edition notes are shown separately. Unusual numbering and repeated source lines are retained.

Inline GRETIL reference extraction, whitespace normalization and mechanical IAST-to-Devanāgarī conversion. Original XML preserved. No translation or commentary added.

This text and our script conversion are available under CC BY-NC-SA 4.0, including attribution, noncommercial use and share-alike requirements. This licence applies to the text, independently of the site design.

Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः