114 ॥ इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे प्रायश्चित्तविधिर्नाम घत्रिंशो ऽध्यायः नारद उवाच कथितो भवता सम्यग्वर्णाश्रमविधिर्मुने । इदानीं श्रोतुमिच्छामि यममार्गं सुदुर्गमम्
114 // iti śrībṛhannāradīyapurāṇe pūrvabhāge prathamapāde prāyaścittavidhirnāma ghatriṃśo 'dhyāyaḥ nārada uvāca kathito bhavatā samyagvarṇāśramavidhirmune / idānīṃ śrotumicchāmi yamamārgaṃ sudurgamam
1 ॥ सनक उवाच शृणु विप्र प्रवक्ष्यामि यममार्गं सुदुर्गमम् । सुखदं पुण्यशीलानां पापिनां भयदायकम्
1 // sanaka uvāca śṛṇu vipra pravakṣyāmi yamamārgaṃ sudurgamam / sukhadaṃ puṇyaśīlānāṃ pāpināṃ bhayadāyakam
2 ॥ षडशीतिसहस्राणि योजनार्निनि मुनीश्वर । यममार्गस्य विस्तारः कथैतः पूर्वसूरिभिः
2 // ṣaḍaśītisahasrāṇi yojanārnini munīśvara / yamamārgasya vistāraḥ kathaitaḥ pūrvasūribhiḥ
3 ॥ ये नरा दानशीलास्तु ते यान्ति सुखिनो द्विज । धर्मशून्या नरा यान्ति दुःखेन भृशमर्दिताः
3 // ye narā dānaśīlāstu te yānti sukhino dvija / dharmaśūnyā narā yānti duḥkhena bhṛśamarditāḥ
4 ॥ अतिभीता विवश्त्राश्च शुष्ककण्ठौष्ठतालुकाः । क्रदन्तो विस्तरं दीनाः पापिनो यान्ति तत्पथि
4 // atibhītā vivaśtrāśca śuṣkakaṇṭhauṣṭhatālukāḥ / kradanto vistaraṃ dīnāḥ pāpino yānti tatpathi
5 ॥ हन्यमाना यमभटैः प्रतोदाद्यैस्तथायुधैः
5 // hanyamānā yamabhaṭaiḥ pratodādyaistathāyudhaiḥ
6 ॥ इतस्ततः प्रधावन्तो यान्ति दुःखेन तत्पथि । क्वचित्पङ्कः क्वचिदूह्निः क्वचित्सेतत्पसैकतम् । क्वचिद्वै दावरुपेणः तीक्ष्णधाराः शिलाः क्वचित्
6 // itastataḥ pradhāvanto yānti duḥkhena tatpathi / kvacitpaṅkaḥ kvacidūhniḥ kvacitsetatpasaikatam / kvacidvai dāvarupeṇaḥ tīkṣṇadhārāḥ śilāḥ kvacit
7 ॥ क्वचित्कण्टकवृक्षाश्च दुःखारोहशिला नगाः । गाढान्धकाराशअच गुहाः कण्टकावरणं महत्
7 // kvacitkaṇṭakavṛkṣāśca duḥkhārohaśilā nagāḥ / gāḍhāndhakārāśaaca guhāḥ kaṇṭakāvaraṇaṃ mahat
8 ॥ वप्राग्रारोहणं चैव कन्दरस्य प्रवेशनम् । शर्कराश्च तथा लोष्टाः सूचीतुल्याश्च कण्टकाः
8 // vaprāgrārohaṇaṃ caiva kandarasya praveśanam / śarkarāśca tathā loṣṭāḥ sūcītulyāśca kaṇṭakāḥ
9 ॥ शैवालं च क्वचिन्मार्गे क्वचित्कीचकपङ्क्तयः । क्वचिव्द्याव्राश्च गर्जन्ते वर्धन्ते च क्वचिज्ज्वराः
9 // śaivālaṃ ca kvacinmārge kvacitkīcakapaṅktayaḥ / kvacivdyāvrāśca garjante vardhante ca kvacijjvarāḥ
10 ॥ एवं बहुविधक्लेशाः पापिनो यान्ति नारद । क्रोशन्तश्च रुदन्तश्च म्लायन्तश्चैव पापिनः
10 // evaṃ bahuvidhakleśāḥ pāpino yānti nārada / krośantaśca rudantaśca mlāyantaścaiva pāpinaḥ
11 ॥ पाशेन यन्त्रिताः केचित्कृष्यमाणास्तथाङ्कुशैः । शास्त्रास्त्रैस्ताड्यमानाश्च पृष्टतो यान्ति पापिनः
11 // pāśena yantritāḥ kecitkṛṣyamāṇāstathāṅkuśaiḥ / śāstrāstraistāḍyamānāśca pṛṣṭato yānti pāpinaḥ
12 ॥ नासाग्रपाशकृष्टाश्च केचिदन्त्रैश्च बधिताः । वहॄन्तश्चायसां भारं शिश्राग्रेण प्रयान्ति वै
12 // nāsāgrapāśakṛṣṭāśca kecidantraiśca badhitāḥ / vahṝntaścāyasāṃ bhāraṃ śiśrāgreṇa prayānti vai
13 ॥ अयोभारद्वयं केचिन्नासाग्रेण तथापरे । कर्णाभ्यां च तथा केचिद्वहॄन्तो यान्ति पापिनः
13 // ayobhāradvayaṃ kecinnāsāgreṇa tathāpare / karṇābhyāṃ ca tathā kecidvahṝnto yānti pāpinaḥ
14 ॥ केचिच्च स्खलिता यान्ति ताड्यमानास्तथापरे । अत्यर्थोच्ङ्वसिताः केचित्केचिदाच्छत्रलोचनाः
14 // kecicca skhalitā yānti tāḍyamānāstathāpare / atyarthocṅvasitāḥ kecitkecidācchatralocanāḥ
15 ॥ छायाजलविहीने तु पथि यान्त्यतिदुःखिताः । शोचन्तः स्वानि कर्मणि ज्ञानाज्ञानकृतानि च
15 // chāyājalavihīne tu pathi yāntyatiduḥkhitāḥ / śocantaḥ svāni karmaṇi jñānājñānakṛtāni ca
16 ॥ ये तु नारद धर्मिष्ठा दानशीला सुबुद्धयः । अतीव सुखसंपन्नास्ते यान्ति धर्ममन्दिरम्
16 // ye tu nārada dharmiṣṭhā dānaśīlā subuddhayaḥ / atīva sukhasaṃpannāste yānti dharmamandiram
17 ॥ अन्नदास्तु मुनुश्रेष्ठ भुञ्जन्तः स्वादु यान्ति वै । नीरदा यान्ति सुखिनः पिबन्तः क्षीरमुत्तममम् । तक्रदा दधिदाश्चैव तत्तद्भोगं लभन्ति वै । घृतदा मधुदाश्चैव क्षीरदाश्च द्विजोत्तम
17 // annadāstu munuśreṣṭha bhuñjantaḥ svādu yānti vai / nīradā yānti sukhinaḥ pibantaḥ kṣīramuttamamam / takradā dadhidāścaiva tattadbhogaṃ labhanti vai / ghṛtadā madhudāścaiva kṣīradāśca dvijottama
18 ॥ सुधापानं प्रकुर्वन्तो यान्ति वै धर्ममन्दिरम् । शाकदाः पायसं भुञ्जंन्दीपदो ज्वलयन्दिशः
18 // sudhāpānaṃ prakurvanto yānti vai dharmamandiram / śākadāḥ pāyasaṃ bhuñjaṃndīpado jvalayandiśaḥ
19 ॥ वस्त्रदो मुनुशार्दूल याति दिव्याम्बरावृतः । पुराकरप्रदो याति स्तूयमानो ऽमरैः पथि
19 // vastrado munuśārdūla yāti divyāmbarāvṛtaḥ / purākaraprado yāti stūyamāno 'maraiḥ pathi
20 ॥ गोदानेन नरो याति सर्वसौख्यसमन्वितः । भूमिदो गृहदश्चैव विमाने सर्वसंपदि
20 // godānena naro yāti sarvasaukhyasamanvitaḥ / bhūmido gṛhadaścaiva vimāne sarvasaṃpadi
21 ॥ अप्सरोगणसंकीर्णे क्रीडन्याति वृषालयम् । हयदो यानदश्चापि गजदश्च द्विजोत्तम
21 // apsarogaṇasaṃkīrṇe krīḍanyāti vṛṣālayam / hayado yānadaścāpi gajadaśca dvijottama
22 ॥ धर्मालयं विमानेन याति भोगान्वितेन वै । अनडुद्दो मुनिश्रेष्ठ यानारुढः प्रयाति वै
22 // dharmālayaṃ vimānena yāti bhogānvitena vai / anaḍuddo muniśreṣṭha yānāruḍhaḥ prayāti vai
23 ॥ फलदः पुष्पदश्चापि याति संतोषसंयुतः । तांबूलदो नरो याति प्रहृष्टोर् धममन्दिरम्
23 // phaladaḥ puṣpadaścāpi yāti saṃtoṣasaṃyutaḥ / tāṃbūlado naro yāti prahṛṣṭor dhamamandiram
24 ॥ मातापित्रोश्च शुश्रूषां कृतवान्यो नरोत्तमः । स याति परितुष्टात्मा पूज्यमानो दिविस्थितैः
24 // mātāpitrośca śuśrūṣāṃ kṛtavānyo narottamaḥ / sa yāti parituṣṭātmā pūjyamāno divisthitaiḥ
25 ॥ शुश्रूषां कुरुते यस्तु यतीनां व्रतचारिणाम् । द्विजग्र्यब्राह्मणानां च स यात्वतिसुखान्वितः
25 // śuśrūṣāṃ kurute yastu yatīnāṃ vratacāriṇām / dvijagryabrāhmaṇānāṃ ca sa yātvatisukhānvitaḥ
26 ॥ सर्वभूतदयायुक्तः पूज्यमानो ऽमरैर्द्विजः । सर्वभोगान्वितेनासौ विमानेन प्रयाति च
26 // sarvabhūtadayāyuktaḥ pūjyamāno 'marairdvijaḥ / sarvabhogānvitenāsau vimānena prayāti ca
27 ॥ विद्यादानरतो याति पूज्यमानो ऽब्जसूनुभिः । पुराणपठको याति स्तूयमानो मुनीश्वरैः
27 // vidyādānarato yāti pūjyamāno 'bjasūnubhiḥ / purāṇapaṭhako yāti stūyamāno munīśvaraiḥ
28 ॥ एवं धर्मपरा यान्ति सुखं धर्मस्य मन्दिरम् । यमश्चतुर्मुखो भूत्वा शङ्खचक्रगदासिभृत्
28 // evaṃ dharmaparā yānti sukhaṃ dharmasya mandiram / yamaścaturmukho bhūtvā śaṅkhacakragadāsibhṛt
29 ॥ पुण्यकर्मरतं सम्यक्स्नेहान्मित्रमिवार्चति । भो भो बुद्धिमतां श्रेष्ठानरकक्लेषभीरवः
29 // puṇyakarmarataṃ samyaksnehānmitramivārcati / bho bho buddhimatāṃ śreṣṭhānarakakleṣabhīravaḥ
30 ॥ युष्माभिः साधितं पुण्यमत्रामुत्रसुखावहम् । मनुषथ्य जन्म यः प्राप्य सुकृतं न करोति च
30 // yuṣmābhiḥ sādhitaṃ puṇyamatrāmutrasukhāvaham / manuṣathya janma yaḥ prāpya sukṛtaṃ na karoti ca
31 ॥ स एव पापिनां श्रेष्ठ आत्मघातं करोति च । अनित्यं प्राप्य मानुष्यं नित्यं यस्तु न साधयेत्
31 // sa eva pāpināṃ śreṣṭha ātmaghātaṃ karoti ca / anityaṃ prāpya mānuṣyaṃ nityaṃ yastu na sādhayet
32 ॥ स याति नरकं घोरं को ऽन्यस्तस्मादचेतनः । शरीरं यातनारुपं मलाद्यैः परिदूषितम्
32 // sa yāti narakaṃ ghoraṃ ko 'nyastasmādacetanaḥ / śarīraṃ yātanārupaṃ malādyaiḥ paridūṣitam
33 ॥ तस्मिन्यो याति विश्वासं तं विद्यादात्मघातकम् । सर्वेषु प्राणिनः श्रेष्ठास्तेषु वै बुद्धिजीविनः
33 // tasminyo yāti viśvāsaṃ taṃ vidyādātmaghātakam / sarveṣu prāṇinaḥ śreṣṭhāsteṣu vai buddhijīvinaḥ
34 ॥ बुद्धिमस्तु नराः श्रेष्ठा नरेषु ब्राह्मणास्तथा । ब्राह्मणेषु च विद्वांसो विद्वत्सु कृतबुद्धयः
34 // buddhimastu narāḥ śreṣṭhā nareṣu brāhmaṇāstathā / brāhmaṇeṣu ca vidvāṃso vidvatsu kṛtabuddhayaḥ
35 ॥ कृतबुद्धिषु कर्त्तारः कर्तृषु ब्रह्मवादिनः । ब्रह्मवादिष्वपि तथा श्रेष्ठो निर्मम उच्यते
35 // kṛtabuddhiṣu karttāraḥ kartṛṣu brahmavādinaḥ / brahmavādiṣvapi tathā śreṣṭho nirmama ucyate
36 ॥ एतेभ्यो ऽपि परो ज्ञेयो नित्यं ध्यानपरायणः । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कर्त्तव्यो धर्मसंग्रहः
36 // etebhyo 'pi paro jñeyo nityaṃ dhyānaparāyaṇaḥ / tasmātsarvaprayatnena karttavyo dharmasaṃgrahaḥ
37 ॥ सर्वत्र पूज्यते जन्तुर्धर्मवान्नात्र संशयः । गच्छ स्वपुण्यैर्मत्स्थानं सर्वभोगसमन्वितम्
37 // sarvatra pūjyate janturdharmavānnātra saṃśayaḥ / gaccha svapuṇyairmatsthānaṃ sarvabhogasamanvitam
38 ॥ अस्ति चेद्दुष्कृतं किञ्चित्पश्चादत्रैव भोक्ष्यसे । एवं यमस्तमभ्यर्च्य प्रापयित्वा च सद्गतिम्
38 // asti cedduṣkṛtaṃ kiñcitpaścādatraiva bhokṣyase / evaṃ yamastamabhyarcya prāpayitvā ca sadgatim
39 ॥ आहूय पापिनश्चैव कालदण्डेन तर्जयेत् । प्रलयांबुदनिर्घोषो ह्यञ्जनाद्रिसमप्रभः
39 // āhūya pāpinaścaiva kāladaṇḍena tarjayet / pralayāṃbudanirghoṣo hyañjanādrisamaprabhaḥ
40 ॥ विद्युत्प्र भायुर्घोर्भीमो द्वात्रिंशद्भुजसंयुतः । योजनत्रयविस्तारो रक्ताक्षो दीर्घनासिकः
40 // vidyutpra bhāyurghorbhīmo dvātriṃśadbhujasaṃyutaḥ / yojanatrayavistāro raktākṣo dīrghanāsikaḥ
41 ॥ दंष्ट्राकरालवदनो वापीतुल्योग्रलोचनः । मृत्युज्वरादिभिर्युक्तश्चित्रगुत्पो ऽपि भीषणः
41 // daṃṣṭrākarālavadano vāpītulyogralocanaḥ / mṛtyujvarādibhiryuktaścitragutpo 'pi bhīṣaṇaḥ
42 ॥ सर्वे दूताश्च गर्जन्ति यमतुल्यविभीषणाः । ततो ब्रवीति तान्सर्वान्कंपमानांश्च पापिनः
42 // sarve dūtāśca garjanti yamatulyavibhīṣaṇāḥ / tato bravīti tānsarvānkaṃpamānāṃśca pāpinaḥ
43 ॥ शोचन्तः स्वानि कर्माणि चित्रगुत्पो यमाज्ञया । भो भो पापा दुराचारा अहॄङ्कारप्रदूषिताः
43 // śocantaḥ svāni karmāṇi citragutpo yamājñayā / bho bho pāpā durācārā ahṝṅkārapradūṣitāḥ
44 ॥ किमर्थमर्जितं पापं युष्माभिरविवेकिभिः । कामक्तोधादिदृष्टेन सगर्वेण तु चेतसा
44 // kimarthamarjitaṃ pāpaṃ yuṣmābhiravivekibhiḥ / kāmaktodhādidṛṣṭena sagarveṇa tu cetasā
45 ॥ यद्यत्पापतरं तत्तत्किमर्थं चरितं जनाः । कृतवन्तः पुरा पापान्यत्यन्तहर्षिताः
45 // yadyatpāpataraṃ tattatkimarthaṃ caritaṃ janāḥ / kṛtavantaḥ purā pāpānyatyantaharṣitāḥ
46 ॥ तथैव यातना भोज्याः किं वृथा ह्यतिदुरिवताः । भृत्यमित्रकलत्रार्थं दुष्कृतं चरितं यथा
46 // tathaiva yātanā bhojyāḥ kiṃ vṛthā hyatidurivatāḥ / bhṛtyamitrakalatrārthaṃ duṣkṛtaṃ caritaṃ yathā
47 ॥ तथा कर्मवशात्प्रात्पा यूयमत्रातिदुःखिताः । युष्माभिः पोषिता ये तु पुत्राद्या अन्यतोगताः
47 // tathā karmavaśātprātpā yūyamatrātiduḥkhitāḥ / yuṣmābhiḥ poṣitā ye tu putrādyā anyatogatāḥ
48 ॥ युष्माकमेव तत्पापं प्रात्पं किं दुःखकारणम् । यथा कृतानि पापानि युष्माभिः सुबहूनि वै
48 // yuṣmākameva tatpāpaṃ prātpaṃ kiṃ duḥkhakāraṇam / yathā kṛtāni pāpāni yuṣmābhiḥ subahūni vai
49 ॥ तथा प्रात्पानि दुःखानि किमर्थमिह दुःखिताः । विचारयध्वं यूयं तु युष्माभिश्चारितं पुरा
49 // tathā prātpāni duḥkhāni kimarthamiha duḥkhitāḥ / vicārayadhvaṃ yūyaṃ tu yuṣmābhiścāritaṃ purā
50 ॥ यमः करिष्यते दण्डमिति किं न विचारितम् । दरिद्रे ऽपि च मूर्खे च पण्डिते वा श्रियान्विते
50 // yamaḥ kariṣyate daṇḍamiti kiṃ na vicāritam / daridre 'pi ca mūrkhe ca paṇḍite vā śriyānvite
51 ॥ कान्दिशीके च वीरे च समवर्तीः यमः स्मृतः । चित्रगुत्पेरितं वाक्यं श्रुत्वा ते पापिनस्तदा
51 // kāndiśīke ca vīre ca samavartīḥ yamaḥ smṛtaḥ / citragutperitaṃ vākyaṃ śrutvā te pāpinastadā
52 ॥ शौचन्तः स्वानि कर्मणि तूष्णीं तिष्टन्ति भीषिताः । यमाज्ञाकारिणः क्रूरश्चण्डा दूता भयानकाः
52 // śaucantaḥ svāni karmaṇi tūṣṇīṃ tiṣṭanti bhīṣitāḥ / yamājñākāriṇaḥ krūraścaṇḍā dūtā bhayānakāḥ
53 ॥ चण्डलाद्याः प्रसह्यैतान्नरकेषु क्षिपन्ति च । स्वदुष्कर्मफलं ते तु भुक्त्वान्ते पापशेषतः
53 // caṇḍalādyāḥ prasahyaitānnarakeṣu kṣipanti ca / svaduṣkarmaphalaṃ te tu bhuktvānte pāpaśeṣataḥ
54 ॥ महीतलं च संप्राप्य भवन्ति स्थआवरादयः । नारद उवाच भगवन्संशयो जातो मच्चेतसि दयानिधे
54 // mahītalaṃ ca saṃprāpya bhavanti sthaāvarādayaḥ / nārada uvāca bhagavansaṃśayo jāto maccetasi dayānidhe
55 ॥ त्वं समर्थो ऽसि तच्छेत्तुं यतो नो ह्यग्रजो भवान् । धर्माश्च विविधाः प्रोक्ताः पापान्यपि बहूनि च
55 // tvaṃ samartho 'si tacchettuṃ yato no hyagrajo bhavān / dharmāśca vividhāḥ proktāḥ pāpānyapi bahūni ca
56 ॥ चिरभोज्यं फलं तेषामुक्तं बहुविदा त्वया । दिनान्ते ब्रह्मणः प्रोक्तो नाशो लोकत्रयस्य वै
56 // cirabhojyaṃ phalaṃ teṣāmuktaṃ bahuvidā tvayā / dinānte brahmaṇaḥ prokto nāśo lokatrayasya vai
57 ॥ परार्द्धद्वितयान्ते तु ब्रह्माण्डस्यापि संक्षयः । ग्रामदानादिपुण्यानां त्वयैव विधिनन्दन
57 // parārddhadvitayānte tu brahmāṇḍasyāpi saṃkṣayaḥ / grāmadānādipuṇyānāṃ tvayaiva vidhinandana
58 ॥ कल्पकोटिसहस्रेषु महान्भोग उदाहृतः । सर्वेषामेव लोकानां विनाशः प्राकृते लये
58 // kalpakoṭisahasreṣu mahānbhoga udāhṛtaḥ / sarveṣāmeva lokānāṃ vināśaḥ prākṛte laye
59 ॥ एकः शिष्यत एवेति त्वया प्रोक्तं जनार्दनः । एष मे संशयो जातस्तं भवाञ्छेत्तुमर्हति
59 // ekaḥ śiṣyata eveti tvayā proktaṃ janārdanaḥ / eṣa me saṃśayo jātastaṃ bhavāñchettumarhati
60 ॥ पुण्यपापोपभोगानां समात्पिर्नास्य संप्लवे । सनक उवाच साधु साधौ महाप्राज्ञ गुह्याद्गुह्यतमं त्विदम्
60 // puṇyapāpopabhogānāṃ samātpirnāsya saṃplave / sanaka uvāca sādhu sādhau mahāprājña guhyādguhyatamaṃ tvidam
61 ॥ पृष्टं तत्ते ऽभिधास्यामि शृणुष्व सुसमाहितः । नारायणो ऽक्षरो ऽनन्तः परं ज्योतिः सनातनः
61 // pṛṣṭaṃ tatte 'bhidhāsyāmi śṛṇuṣva susamāhitaḥ / nārāyaṇo 'kṣaro 'nantaḥ paraṃ jyotiḥ sanātanaḥ
62 ॥ विशुद्धो निर्गुणो नित्यो मायामोहविवर्जितः । निर्गुणो ऽपि परानन्दो गुणवानिव भाति यः
62 // viśuddho nirguṇo nityo māyāmohavivarjitaḥ / nirguṇo 'pi parānando guṇavāniva bhāti yaḥ
63 ॥ ब्रह्मविष्णुशिवाद्यैस्तु भेदवानिव लक्ष्यते । गुणोपाधिकभेदेषु त्रिष्वेतेषु सनातन
63 // brahmaviṣṇuśivādyaistu bhedavāniva lakṣyate / guṇopādhikabhedeṣu triṣveteṣu sanātana
64 ॥ संयोज्य मायामखिलं जगत्कार्यं करोति च । ब्रह्मरुपेण सृजति विष्णुरुपेण पाति च
64 // saṃyojya māyāmakhilaṃ jagatkāryaṃ karoti ca / brahmarupeṇa sṛjati viṣṇurupeṇa pāti ca
65 ॥ अन्ते च रुद्ररुपेण सर्वमत्तीति निश्चितम् । प्रसयान्ते समुत्थाय ब्रह्मरुपी जनार्दनः
65 // ante ca rudrarupeṇa sarvamattīti niścitam / prasayānte samutthāya brahmarupī janārdanaḥ
66 ॥ चराचरात्मकं विश्वं यथापूर्वमकल्पयत् । स्थावराद्याशअच विप्रेन्द्र यत्र यत्र व्यवस्थिताः
66 // carācarātmakaṃ viśvaṃ yathāpūrvamakalpayat / sthāvarādyāśaaca viprendra yatra yatra vyavasthitāḥ
67 ॥ ब्रह्मा तत्तज्जगत्सर्वं यथापूर्वं करोति वै । तस्मात्कृतानां पापानां पुण्यानां चैव सत्तम
67 // brahmā tattajjagatsarvaṃ yathāpūrvaṃ karoti vai / tasmātkṛtānāṃ pāpānāṃ puṇyānāṃ caiva sattama
68 ॥ अवश्यमेव भोक्तव्यं कर्मणां ह्यक्षयं फलम् । नाभुक्तं क्षीयते कर्म कल्पकोटिशतैरपि
68 // avaśyameva bhoktavyaṃ karmaṇāṃ hyakṣayaṃ phalam / nābhuktaṃ kṣīyate karma kalpakoṭiśatairapi
69 ॥ अवश्यमेव भोक्तव्यं कृतं कर्म शुभाशुभम् । यो देवः सर्वलोकानामन्तरात्मा जगन्मयः । सर्वकर्मफलं भुक्ते परिपूर्णः सनातनः
69 // avaśyameva bhoktavyaṃ kṛtaṃ karma śubhāśubham / yo devaḥ sarvalokānāmantarātmā jaganmayaḥ / sarvakarmaphalaṃ bhukte paripūrṇaḥ sanātanaḥ
70 ॥ यो ऽसौ विश्वंभरो देवो गुणमेदव्यवस्थितः । सूजत्यवति चात्त्येतत्सर्वं सर्वभुगव्ययः
70 // yo 'sau viśvaṃbharo devo guṇamedavyavasthitaḥ / sūjatyavati cāttyetatsarvaṃ sarvabhugavyayaḥ