Living Bliss — Awakening Inner Bliss
Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः
Vāmana Purāṇa

Chapter 38

वामनपुराणम्

VamP_38.1

इति श्रीवामनपुराणे सप्तत्रिंशो ऽध्यायः दण्ड उवाच । चित्राङ्गदायास्त्वरजे तत्र सत्या यथासुखम् । स्मरन्त्याः सुरथं वीरं महान् कालः समभ्यगात्

iti śrīvāmanapurāṇe saptatriṃśo 'dhyāyaḥ daṇḍa uvāca / citrāṅgadāyāstvaraje tatra satyā yathāsukham / smarantyāḥ surathaṃ vīraṃ mahān kālaḥ samabhyagāt

VamP_38.2

विश्वकर्मापि मुनिना शप्तो वानरतां गतः । न्यपतन्मेरुशिखराद् भूपृष्ठं विधिचोदितः

viśvakarmāpi muninā śapto vānaratāṃ gataḥ / nyapatanmeruśikharād bhūpṛṣṭhaṃ vidhicoditaḥ

VamP_38.3

वनं घोरं सुगुल्माढ्यं नदीं शालूकिनीमनु । शाक्वेयं पर्वतश्रेष्ठं समावसति सुन्दरि

vanaṃ ghoraṃ sugulmāḍhyaṃ nadīṃ śālūkinīmanu / śākveyaṃ parvataśreṣṭhaṃ samāvasati sundari

VamP_38.4

तत्रासतो ऽस्त सुचिरं फलमूलान्यथाश्नतः । कालो ऽत्यगाद् वरारोहे बहुवर्षगणो वने

tatrāsato 'sta suciraṃ phalamūlānyathāśnataḥ / kālo 'tyagād varārohe bahuvarṣagaṇo vane

VamP_38.5

एकदा दैत्यशार्दूलः कन्दराख्यः सुतां प्रियाम् । प्रतिगृह्य समभ्यागात् ख्यातां देववतीमिति

ekadā daityaśārdūlaḥ kandarākhyaḥ sutāṃ priyām / pratigṛhya samabhyāgāt khyātāṃ devavatīmiti

VamP_38.6

तां च तद् वनमायान्तीं समं पित्रा वराननाम् । ददर्श वानरश्रेष्ठः प्रजग्राह बालत् करे

tāṃ ca tad vanamāyāntīṃ samaṃ pitrā varānanām / dadarśa vānaraśreṣṭhaḥ prajagrāha bālat kare

VamP_38.7

ततो गृहीतां कपिना स दैत्यः स्वसुतां शुबे । कन्दरो वीक्ष्य संक्रुद्धः ख्ड्गमुद्यम्य चाद्रवत्

tato gṛhītāṃ kapinā sa daityaḥ svasutāṃ śube / kandaro vīkṣya saṃkruddhaḥ khḍgamudyamya cādravat

VamP_38.8

तमापतन्तं दैत्येन्द्रं दृष्ट्वा शाखामृगो बली । तथैव सह चार्वङ्ग्या हिमाचलमुपागतः

tamāpatantaṃ daityendraṃ dṛṣṭvā śākhāmṛgo balī / tathaiva saha cārvaṅgyā himācalamupāgataḥ

VamP_38.9

ददर्श च महादेवं श्रीकण्ठं यमुनातटे । तस्याविदूरे गहनमाश्रमं ऋषिवर्जितम्

dadarśa ca mahādevaṃ śrīkaṇṭhaṃ yamunātaṭe / tasyāvidūre gahanamāśramaṃ ṛṣivarjitam

VamP_38.10

तस्मिन् महाश्रमे पुण्ये स्थाप्य देववतीं कपिः । न्यमञ्जत स कालिन्द्यां पश्यतो दानवस्य हि

tasmin mahāśrame puṇye sthāpya devavatīṃ kapiḥ / nyamañjata sa kālindyāṃ paśyato dānavasya hi

VamP_38.11

सो ऽजानत् तां मृतां पुत्रीं समं शाखामृगेण हि । जगाम च महातेजाः पातालं निलयं निजम्

so 'jānat tāṃ mṛtāṃ putrīṃ samaṃ śākhāmṛgeṇa hi / jagāma ca mahātejāḥ pātālaṃ nilayaṃ nijam

VamP_38.12

स चापि वानरो देव्या कालिन्द्या वेगते हृतः । नीतः शिवीति विख्याते देशं शुभजनावृतम्

sa cāpi vānaro devyā kālindyā vegate hṛtaḥ / nītaḥ śivīti vikhyāte deśaṃ śubhajanāvṛtam

VamP_38.13

ततस्तीर्त्वाथ वेगेन स कपिः पर्वतं प्रति । गन्तुकामो महातेजा यत्र न्यस्ता सुलोचना

tatastīrtvātha vegena sa kapiḥ parvataṃ prati / gantukāmo mahātejā yatra nyastā sulocanā

VamP_38.14

अथापश्यत् समायान्तमञ्जनं गुह्यकोत्तमम् । नन्दयन्त्या समं पुत्र्या गत्वा जिगमिषुः कपिः

athāpaśyat samāyāntamañjanaṃ guhyakottamam / nandayantyā samaṃ putryā gatvā jigamiṣuḥ kapiḥ

VamP_38.15

तां दृष्ट्वामन्यत श्रीमान् सेयं देववती ध्रुवम् । तन्मे वृथा श्रमो जातो जलमज्जनसंभवः

tāṃ dṛṣṭvāmanyata śrīmān seyaṃ devavatī dhruvam / tanme vṛthā śramo jāto jalamajjanasaṃbhavaḥ

VamP_38.16

इति संचिन्तयन्नेव समाद्रवत् सुन्गदरीम् । सा तद् भयाच्च न्यपतन्नदीं चैव हिरण्वतीम्

iti saṃcintayanneva samādravat sungadarīm / sā tad bhayācca nyapatannadīṃ caiva hiraṇvatīm

VamP_38.17

गुह्यको वीक्ष्य तनयां पतितामापगाजले । दुःखशोकसमाक्रान्तो जगामाञ्जनपर्वतम्

guhyako vīkṣya tanayāṃ patitāmāpagājale / duḥkhaśokasamākrānto jagāmāñjanaparvatam

VamP_38.18

तत्रासौ तप आस्थाय मोनव्रतधरः शुचिः । समास्ते वै महातेजाः संवत्सरगणान् बहून्

tatrāsau tapa āsthāya monavratadharaḥ śuciḥ / samāste vai mahātejāḥ saṃvatsaragaṇān bahūn

VamP_38.19

नन्दयन्त्यपि वेगेन हिरण्यत्यापवाहिता । नीता देशं महापुण्यं कोशलं साधुभुर्युतम्

nandayantyapi vegena hiraṇyatyāpavāhitā / nītā deśaṃ mahāpuṇyaṃ kośalaṃ sādhubhuryutam

VamP_38.20

गच्छन्ती सा च रुदती ददृशो वटपादपम् । प्ररोहप्रावृततनुं जटाधरमिवेश्वरम्

gacchantī sā ca rudatī dadṛśo vaṭapādapam / prarohaprāvṛtatanuṃ jaṭādharamiveśvaram

VamP_38.21

तं दृष्ट्वा विपुलच्छायं विशश्राम वरानना । उपविष्टा शिलवापट्टे ततो वाचं प्रशुश्रवे

taṃ dṛṣṭvā vipulacchāyaṃ viśaśrāma varānanā / upaviṣṭā śilavāpaṭṭe tato vācaṃ praśuśrave

VamP_38.22

न सो ऽस्ति पुरुषः कश्चिद् यस्तं ब्रूयात् तपोधनम् । यथा स तनयस्तुभ्यमुद्बद्धो वटपादपे

na so 'sti puruṣaḥ kaścid yastaṃ brūyāt tapodhanam / yathā sa tanayastubhyamudbaddho vaṭapādape

VamP_38.23

सा श्रुत्वा तां तदा वार्णीं विस्पष्टाक्षरसंयुताम् । तिर्यगूर्ध्वमधश्चैव समन्तादवलोकयत्

sā śrutvā tāṃ tadā vārṇīṃ vispaṣṭākṣarasaṃyutām / tiryagūrdhvamadhaścaiva samantādavalokayat

VamP_38.24

ददृशे वृक्षशिखरे शिशुं पञ्चाब्दिकं स्थितम् । पिङ्गलाभिर्जटाभिस्तु उद्ब्द्धं यत्नतः शुभे

dadṛśe vṛkṣaśikhare śiśuṃ pañcābdikaṃ sthitam / piṅgalābhirjaṭābhistu udbddhaṃ yatnataḥ śubhe

VamP_38.25

तं विब्रुवन्तं दृष्ट्वैव नन्दयन्ती सुदुःखिता । प्राह केनासि बद्ध्स्तवं नन्दयन्ती सुदुःखिता । प्राह केनासि बद्धस्त्वं पापिना वद बालक

taṃ vibruvantaṃ dṛṣṭvaiva nandayantī suduḥkhitā / prāha kenāsi baddhstavaṃ nandayantī suduḥkhitā / prāha kenāsi baddhastvaṃ pāpinā vada bālaka

VamP_38.26

स तामाह महाभागे बद्धो ऽस्मि कपिना वटे । जटास्वेवं सुदुष्टेन जीवामि तपसो बलात्

sa tāmāha mahābhāge baddho 'smi kapinā vaṭe / jaṭāsvevaṃ suduṣṭena jīvāmi tapaso balāt

VamP_38.27

पुरोन्मत्तपुरेत्येव तत्र देवो महेश्वरः । तत्रास्ति तपसो राशिः पिता मम ऋतध्वजः

puronmattapuretyeva tatra devo maheśvaraḥ / tatrāsti tapaso rāśiḥ pitā mama ṛtadhvajaḥ

VamP_38.28

तस्यास्मि जपमानस्य महायोगं महात्मनः । जातो ऽलिवृन्दसंयुक्तः सर्वशास्त्रविशारदः

tasyāsmi japamānasya mahāyogaṃ mahātmanaḥ / jāto 'livṛndasaṃyuktaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ

VamP_38.29

ततो मामब्रवीत् तातो नाम कृत्वा शुभानने । जाबालीति परिख्याय तच्छृणुष्व शुभानने

tato māmabravīt tāto nāma kṛtvā śubhānane / jābālīti parikhyāya tacchṛṇuṣva śubhānane

VamP_38.30

पञ्चवर्षसहस्राणि बाल एव भविष्यसि । दशवर्षसहस्राणि सुमारत्वे चरिष्यसि

pañcavarṣasahasrāṇi bāla eva bhaviṣyasi / daśavarṣasahasrāṇi sumāratve cariṣyasi

VamP_38.31

विंशतिं यौवनस्थायी वीर्येण द्विगुणं ततः । पञ्चवर्षशतान् बालो भोक्ष्यसे बन्धनं दृढम्

viṃśatiṃ yauvanasthāyī vīryeṇa dviguṇaṃ tataḥ / pañcavarṣaśatān bālo bhokṣyase bandhanaṃ dṛḍham

VamP_38.32

दशवर्षशतान्येव कौमारे कायपीडनम् । यौवने पारमान् भोगान् द्विसहस्रसमास्तथा

daśavarṣaśatānyeva kaumāre kāyapīḍanam / yauvane pāramān bhogān dvisahasrasamāstathā

VamP_38.33

चत्वारिशच्छतान्येव वार्धके क्लेशमुत्तमम् । लप्स्यसे भूमिशय्याढ्यं कदन्नाशनभोजनम्

catvāriśacchatānyeva vārdhake kleśamuttamam / lapsyase bhūmiśayyāḍhyaṃ kadannāśanabhojanam

VamP_38.34

इत्येवमुक्तः पित्राहं बालः पञ्चाब्ददेशिकः । विचरामि महीपृष्ठं गच्छन् स्नातुं हिरण्वतीम्

ityevamuktaḥ pitrāhaṃ bālaḥ pañcābdadeśikaḥ / vicarāmi mahīpṛṣṭhaṃ gacchan snātuṃ hiraṇvatīm

VamP_38.35

ततो ऽपश्यं कपिवरं सो ऽवदन्मां क्व यास्यसि । इमां देववतीं गृह्यं मूढ न्यस्तां महाश्रमे

tato 'paśyaṃ kapivaraṃ so 'vadanmāṃ kva yāsyasi / imāṃ devavatīṃ gṛhyaṃ mūḍha nyastāṃ mahāśrame

VamP_38.36

ततो ऽसौ मां समादाय विस्फुरन्तं प्रयत्नतः । वटाग्रे ऽस्मिन्नुद्ब्बन्ध जटाभिरपि सुन्दरि

tato 'sau māṃ samādāya visphurantaṃ prayatnataḥ / vaṭāgre 'sminnudbbandha jaṭābhirapi sundari

VamP_38.37

तथा च रक्षा कपिना कृता भीरु निरन्तरैः । लतापाशैर्महायन्त्रमधस्ताद् दुष्टबुद्धिना

tathā ca rakṣā kapinā kṛtā bhīru nirantaraiḥ / latāpāśairmahāyantramadhastād duṣṭabuddhinā

VamP_38.38

अभेद्यो ऽयमनाक्रम्य उपरिष्टात् तथाप्यधः । दिशां मुकेषु सर्वेषु कृतं यन्त्रं लतामयम्

abhedyo 'yamanākramya upariṣṭāt tathāpyadhaḥ / diśāṃ mukeṣu sarveṣu kṛtaṃ yantraṃ latāmayam

VamP_38.39

संयम्य मां कपिवरः प3यतो ऽमरपर्वतम् । यथेच्छया मया दृष्टमेतत् ते गदितं शुभे

saṃyamya māṃ kapivaraḥ pa3yato 'maraparvatam / yathecchayā mayā dṛṣṭametat te gaditaṃ śubhe

VamP_38.40

भवती का महारण्ये ललना परिवर्जिता । समायाता सुचार्वङ्गी केन सार्थेन मां वद

bhavatī kā mahāraṇye lalanā parivarjitā / samāyātā sucārvaṅgī kena sārthena māṃ vada

VamP_38.41

साब्रवीदढ्जनो नाम सुह्यकेन्द्रः पिता मम । नन्दयन्तीति मे नाम प्रम्लोचागर्भसंभवा

sābravīdaḍhjano nāma suhyakendraḥ pitā mama / nandayantīti me nāma pramlocāgarbhasaṃbhavā

VamP_38.42

तत्र मे जातके प्रोक्तमृषिणा मुद्गलेन हि । इयं नरेन्द्रमहिषी भविष्यति न संशयः

tatra me jātake proktamṛṣiṇā mudgalena hi / iyaṃ narendramahiṣī bhaviṣyati na saṃśayaḥ

VamP_38.43

तद्वाक्यसमकालं च व्यनदद् देवदुन्दुभिः । शिवा चाशिवनिर्घोषा ततो भूयो ऽब्रवीनमुनिः

tadvākyasamakālaṃ ca vyanadad devadundubhiḥ / śivā cāśivanirghoṣā tato bhūyo 'bravīnamuniḥ

VamP_38.44

न संदेहो नरपतेर्महाराज्ञी भविष्यति । महान्तं संशयं घोरं कन्याभावे गमिष्यति । ततो जगाम स ऋषिरेवमुक्त्वा वचो ऽद्भुतम्

na saṃdeho narapatermahārājñī bhaviṣyati / mahāntaṃ saṃśayaṃ ghoraṃ kanyābhāve gamiṣyati / tato jagāma sa ṛṣirevamuktvā vaco 'dbhutam

VamP_38.45

पिता मामपि चादाय समागन्तुमथैच्छत । तीर्थं ततो हिरण्वत्यास्तीरात् कपिरथोत्पतत्

pitā māmapi cādāya samāgantumathaicchata / tīrthaṃ tato hiraṇvatyāstīrāt kapirathotpatat

VamP_38.46

तद् भयाच्च मया ह्यात्मा क्षिप्तः सागरगाजले । तयास्मि देशमानीता इमं मानुषवर्जितम्

tad bhayācca mayā hyātmā kṣiptaḥ sāgaragājale / tayāsmi deśamānītā imaṃ mānuṣavarjitam

VamP_38.47

श्रुत्वा जाबालिरथ तद् वचनं वै तयोदितम् । प्राह सुन्दरि गच्छस्व श्रीकण्ठं यमुनातटे

śrutvā jābāliratha tad vacanaṃ vai tayoditam / prāha sundari gacchasva śrīkaṇṭhaṃ yamunātaṭe

VamP_38.48

तत्रागच्छति मध्याह्ने मत्पिता शर्वमर्चितुम् । तस्मै निवेदयात्मानं तत्र श्रेयो ऽधिलप्स्यसे

tatrāgacchati madhyāhne matpitā śarvamarcitum / tasmai nivedayātmānaṃ tatra śreyo 'dhilapsyase

VamP_38.49

ततस्तु त्वरिता काले नन्दयन्ती तपोनिधिम् । परित्राणार्थमगमद्धिमाद्रेर्यमुनां नदीम्

tatastu tvaritā kāle nandayantī taponidhim / paritrāṇārthamagamaddhimādreryamunāṃ nadīm

VamP_38.50

सा त्वदीर्घेण कालेन कन्दमूलफलाशना । संप्राप्ता शङ्करस्थानं यत्रागच्छति तापसः

sā tvadīrgheṇa kālena kandamūlaphalāśanā / saṃprāptā śaṅkarasthānaṃ yatrāgacchati tāpasaḥ

VamP_38.51

ततः सा देवदेवेशं श्रीकण्ठं लोकवन्दितम् । प्रतिवन्द्य ततो ऽपश्यक्षरांस्तान्महामुने

tataḥ sā devadeveśaṃ śrīkaṇṭhaṃ lokavanditam / prativandya tato 'paśyakṣarāṃstānmahāmune

VamP_38.52

तेषामर्थं हि विज्ञाय सा तदा चारुहासिनी । तज्जाबाल्युदितं श्लोकमलिखच्चान्यमात्मनः

teṣāmarthaṃ hi vijñāya sā tadā cāruhāsinī / tajjābālyuditaṃ ślokamalikhaccānyamātmanaḥ

VamP_38.53

मुद्गलेनास्मि गदिता राजपत्नी भविष्यति । सा चावस्थामिमां प्राप्ता कश्चिन्मां त्रातुमीश्वरः

mudgalenāsmi gaditā rājapatnī bhaviṣyati / sā cāvasthāmimāṃ prāptā kaścinmāṃ trātumīśvaraḥ

VamP_38.54

इत्युल्लिख्य शिलापट्टे गता स्नातुं यमस्वसाम् । ददृसे चाश्रमवरं मत्तकोकिलनादितम्

ityullikhya śilāpaṭṭe gatā snātuṃ yamasvasām / dadṛse cāśramavaraṃ mattakokilanāditam

VamP_38.55

ततो ऽमन्यत सात्रर्षिर्नूनं तिष्ठति सत्तमः । इत्येवं चिन्तयन्ती सा संप्रविष्टा महाश्रमम्

tato 'manyata sātrarṣirnūnaṃ tiṣṭhati sattamaḥ / ityevaṃ cintayantī sā saṃpraviṣṭā mahāśramam

VamP_38.56

ततो ददर्श देवाभां स्थितां देववतीं शुभाम् । संशुष्कास्यां चलन्नेत्रां परिम्लानामिवाब्जिनीम्

tato dadarśa devābhāṃ sthitāṃ devavatīṃ śubhām / saṃśuṣkāsyāṃ calannetrāṃ parimlānāmivābjinīm

VamP_38.57

सा चापतन्तीं ददृशे यक्षजां दैत्यनन्दिनी । केयमित्येव संचिन्त्य समुत्थाय स्थिताभवत्

sā cāpatantīṃ dadṛśe yakṣajāṃ daityanandinī / keyamityeva saṃcintya samutthāya sthitābhavat

VamP_38.58

ततो ऽन्योन्यं समालिङ्ग्य गाढं गाढं सुहृत्त्या । पप्रच्छतुस्तथान्यो ऽयं कथयामासतुस्तदा

tato 'nyonyaṃ samāliṅgya gāḍhaṃ gāḍhaṃ suhṛttyā / papracchatustathānyo 'yaṃ kathayāmāsatustadā

VamP_38.59

ते परिज्ञाततत्त्वार्थे अन्योन्यं ललनोत्तमे । समासीने कथाभिस्ते नानारूपाभिरादरात्

te parijñātatattvārthe anyonyaṃ lalanottame / samāsīne kathābhiste nānārūpābhirādarāt

VamP_38.60

एतस्मिन्नन्तरे प्राप्तः श्रीकण्ठं स्नातुमादरात् । स तत्त्वज्ञो मुनिश्रेष्ठो अक्षराण्यवलोकयन्

etasminnantare prāptaḥ śrīkaṇṭhaṃ snātumādarāt / sa tattvajño muniśreṣṭho akṣarāṇyavalokayan

VamP_38.61

स दृष्ट्वा वाचयित्वा च तमर्थमधिगम्य च । मुहूर्तं ध्यानमास्थाय व्यजानाच्च तपोनिधिः

sa dṛṣṭvā vācayitvā ca tamarthamadhigamya ca / muhūrtaṃ dhyānamāsthāya vyajānācca taponidhiḥ

VamP_38.62

ततः संपूज्य देवेशं त्वरया स ऋतध्वजः । अयोध्यामगमत् क्षिप्रं द्रष्टुमिक्ष्वाकुमीश्वरम्

tataḥ saṃpūjya deveśaṃ tvarayā sa ṛtadhvajaḥ / ayodhyāmagamat kṣipraṃ draṣṭumikṣvākumīśvaram

VamP_38.63

तं दृष्ट्वा नृपतिश्रेष्ठं तापसो वाक्यमब्रवीत् । श्रूयतां नरसार्दूल विज्ञप्तिर्मम पार्थिव

taṃ dṛṣṭvā nṛpatiśreṣṭhaṃ tāpaso vākyamabravīt / śrūyatāṃ narasārdūla vijñaptirmama pārthiva

VamP_38.64

मम पुत्रो गुणैर्युक्तः सर्वसास्त्रविशारदः । उद्ब्द्धः कपिना राजन् विषयानते तवैव हि

mama putro guṇairyuktaḥ sarvasāstraviśāradaḥ / udbddhaḥ kapinā rājan viṣayānate tavaiva hi

VamP_38.65

तं हि मोचयितुं नान्यः शक्तस्त्वत्तदनयादृते । शकुनिर्नाम राजेन्द्र स ह्यस्त्रविधिपारगः

taṃ hi mocayituṃ nānyaḥ śaktastvattadanayādṛte / śakunirnāma rājendra sa hyastravidhipāragaḥ

VamP_38.66

तन्मुनेर्वाक्यमाकर्ण्य पिता मम कृशोदरि । आदिदेश प्रियं पुत्रं शकुनिं तापसान्वये

tanmunervākyamākarṇya pitā mama kṛśodari / ādideśa priyaṃ putraṃ śakuniṃ tāpasānvaye

VamP_38.67

ततः स प्रहितः पित्रा भ्राता मम महाभुजः । संप्राप्तो बन्धनोद्देशं समं हि परमर्षिणा

tataḥ sa prahitaḥ pitrā bhrātā mama mahābhujaḥ / saṃprāpto bandhanoddeśaṃ samaṃ hi paramarṣiṇā

VamP_38.68

दृष्ट्वा न्यग्रोधमत्युच्चं प्ररोहास्तृतदिङ्मुखम् । ददर्श वृक्षशिखरे उद्बद्धमृषिपुत्रकम्

dṛṣṭvā nyagrodhamatyuccaṃ prarohāstṛtadiṅmukham / dadarśa vṛkṣaśikhare udbaddhamṛṣiputrakam

VamP_38.69

ताश्च सर्वाल्लतापाशान् दृष्ट्वान् स समन्ततः । दृष्ट्वा स मुनिपुत्रं तं स्वजटासंयतं वटे

tāśca sarvāllatāpāśān dṛṣṭvān sa samantataḥ / dṛṣṭvā sa muniputraṃ taṃ svajaṭāsaṃyataṃ vaṭe

VamP_38.70

धनुरादाय बलवानधिज्यं स चकार ह । लाघवादृषिपुत्रं तं रक्षंश्चिच्छेदमार्गणैः

dhanurādāya balavānadhijyaṃ sa cakāra ha / lāghavādṛṣiputraṃ taṃ rakṣaṃścicchedamārgaṇaiḥ

VamP_38.71

कपिना यत् कृतं सर्वं लतापाशं चतुर्दिशम् । पञ्चवर्षशते काले गते शक्तस्तदा शरैः

kapinā yat kṛtaṃ sarvaṃ latāpāśaṃ caturdiśam / pañcavarṣaśate kāle gate śaktastadā śaraiḥ

VamP_38.72

लताच्छन्नं ततस्तूर्णमारुरोह मुनिर्वटम् । प्राप्तं स्वपितरं दृष्ट्वा जाबालिः संयतो ऽपि सन्

latācchannaṃ tatastūrṇamāruroha munirvaṭam / prāptaṃ svapitaraṃ dṛṣṭvā jābāliḥ saṃyato 'pi san

VamP_38.73

आदरात् पितरं मूर्ध्ना ववन्दत विधानतः । संपरिष्वज्य स मुनिर्मूर्ध्न्याघ्राय सुतं ततः

ādarāt pitaraṃ mūrdhnā vavandata vidhānataḥ / saṃpariṣvajya sa munirmūrdhnyāghrāya sutaṃ tataḥ

VamP_38.74

उन्मोचयितुमारब्धो न शशाक सुसंयतम् । ततस्तूर्णं धनुर्न्यस्य बाणांश्च शकुनिर्बली

unmocayitumārabdho na śaśāka susaṃyatam / tatastūrṇaṃ dhanurnyasya bāṇāṃśca śakunirbalī

VamP_38.75

आरुरोह वटं तूर्णं जटा मोचयितुं तदा । न च शक्नोति संच्छन्नं दृढं कपिवरेम हि

āruroha vaṭaṃ tūrṇaṃ jaṭā mocayituṃ tadā / na ca śaknoti saṃcchannaṃ dṛḍhaṃ kapivarema hi

VamP_38.76

यदा न शकिता स्तेन संप्रमोचयितुं जटाः । तदावतीर्णः शकुनिः सहितः परमर्षिणा

yadā na śakitā stena saṃpramocayituṃ jaṭāḥ / tadāvatīrṇaḥ śakuniḥ sahitaḥ paramarṣiṇā

VamP_38.77

जग्राह च धनुर्बाणांश्चकार शरमण्डपम् । लाघवादर्द्धचन्द्रैस्तां शाखां चिच्छेद स त्रिधा

jagrāha ca dhanurbāṇāṃścakāra śaramaṇḍapam / lāghavādarddhacandraistāṃ śākhāṃ ciccheda sa tridhā

VamP_38.78

शाखया कृत्तया चासौ भारवाही तपोधनः । शरसोपानमार्गेण अवतीर्णो ऽथ पादपात्

śākhayā kṛttayā cāsau bhāravāhī tapodhanaḥ / śarasopānamārgeṇa avatīrṇo 'tha pādapāt

VamP_38.79

तस्मिंस्तदा स्वे तनये ऋतध्वजस्त्राते नरेन्द्रस्य सुतेन धन्विना । जाबालिना भारवहेन संयुतः समाजगामाथ नदीं स सूर्यजाम्

tasmiṃstadā sve tanaye ṛtadhvajastrāte narendrasya sutena dhanvinā / jābālinā bhāravahena saṃyutaḥ samājagāmātha nadīṃ sa sūryajām

Edition, source and reuse
Edition
A. S. Gupta, Varanasi: All India Kashiraj Trust, 1967.
Electronic text
Members of the Sansknet Project · GRETIL, SUB Göttingen · 2020-07-31
Review status
Source imported; scholarly proofreading pending

The IAST Sanskrit is preserved from the source. Devanāgarī is generated from IAST and awaits proofreading. Source variants and edition notes are shown separately. Unusual numbering and repeated source lines are retained.

GRETIL reference extraction, whitespace normalization and mechanical IAST-to-Devanāgarī conversion. Original XML preserved. No translation or commentary added.

This text and our script conversion are available under CC BY-NC-SA 4.0, including attribution, noncommercial use and share-alike requirements. This licence applies to the text, independently of the site design.

Hindu Digital Library
ॐ श्री गुरुभ्यो नमःॐ श्री परमात्मने नमः