॥ इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे सोमतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नामैकोनचत्वारिंशदधिकशततमो ऽध्यायः ॥ RKV अध्याय 140 मार्कण्डेय उवाच: ततो गच्छेन्महाराज नन्दाह्रदमनुत्तमम् । यत्र सिद्धा महाभागा नन्दा देवी वरप्रदा
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe somatīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāmaikonacatvāriṃśadadhikaśatatamo 'dhyāyaḥ || RKV adhyāya 140 mārkaṇḍeya uvāca: tato gacchenmahārāja nandāhradamanuttamam / yatra siddhā mahābhāgā nandā devī varapradā
महिषासुरे महाकाये पुरा देवभयंकरे । शूलिन्या शूलभिन्नाङ्गे कृते दानवसत्तमे
mahiṣāsure mahākāye purā devabhayaṃkare / śūlinyā śūlabhinnāṅge kṛte dānavasattame
येनैकादशरुद्राश्च ह्यादित्याः समरुद्गणाः । वसवो वायुना सार्द्धं चन्द्रादित्यौ सुरेश्वर
yenaikādaśarudrāśca hyādityāḥ samarudgaṇāḥ / vasavo vāyunā sārddhaṃ candrādityau sureśvara
बलिना निर्जिता येन ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः । सङ्ग्रामे सुमहाघोरे कृते देवभयंकरे
balinā nirjitā yena brahmaviṣṇumaheśvarāḥ / saṅgrāme sumahāghore kṛte devabhayaṃkare
कृत्वा तत्कदनं घोरं नन्दा देवी सुरेश्वरी । यस्मात्स्नाता विशालाक्षी तेन नन्दाह्रदः स्मृतः
kṛtvā tatkadanaṃ ghoraṃ nandā devī sureśvarī / yasmātsnātā viśālākṣī tena nandāhradaḥ smṛtaḥ
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा नन्दामुद्दिश्य भारत । ददाति दानं विप्रेभ्यः सो ऽश्वमेधफलं लभेत्
tatra tīrthe tu yaḥ snātvā nandāmuddiśya bhārata / dadāti dānaṃ viprebhyaḥ so 'śvamedhaphalaṃ labhet
भैरवं चैव केदारं तथा रुद्रं महालयम् । नन्दाह्रदश्चतुर्थः स्यात्पञ्चमं भुवि दुर्लभम्
bhairavaṃ caiva kedāraṃ tathā rudraṃ mahālayam / nandāhradaścaturthaḥ syātpañcamaṃ bhuvi durlabham
बहवस्तं न जानन्ति कामरागसमन्विताः । नर्मदाया ह्रदं पुण्यं सर्वपातकनाशनम्
bahavastaṃ na jānanti kāmarāgasamanvitāḥ / narmadāyā hradaṃ puṇyaṃ sarvapātakanāśanam
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा नन्दां देवीं प्रपूजयेत् । किं तस्य हिमवन्मध्यगमनेन प्रयोजनम्
tatra tīrthe tu yaḥ snātvā nandāṃ devīṃ prapūjayet / kiṃ tasya himavanmadhyagamanena prayojanam
परमार्थमविज्ञाय पर्यटन्ति तमोवृताः । तेषां समागमे पार्थ श्रम एव हि केवलम्
paramārthamavijñāya paryaṭanti tamovṛtāḥ / teṣāṃ samāgame pārtha śrama eva hi kevalam
पृथिव्यां सागरान्तायां स्नानदानेन यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति स्नात्वा नन्दाह्रदे नृप
pṛthivyāṃ sāgarāntāyāṃ snānadānena yatphalam / tatphalaṃ samavāpnoti snātvā nandāhrade nṛpa
