॥ इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे मोक्षतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम षष्ट्युत्तरशततमो ऽध्यायः ॥ RKV अध्याय 161 श्रीमार्कण्डेय उवाच: ततो गच्छेन्महाराज सर्पतीर्थमनुत्तमम् । यत्र सिद्धा महासर्पास्तपस्तप्त्वा युधिष्ठिर
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe mokṣatīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma ṣaṣṭyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ || RKV adhyāya 161 śrīmārkaṇḍeya uvāca: tato gacchenmahārāja sarpatīrthamanuttamam / yatra siddhā mahāsarpāstapastaptvā yudhiṣṭhira
वासुकिस्तक्षको घोरः सार्प ऐरावतस्तथा । कालियश्च महाभागः कर्कोटकधनंजयौ
vāsukistakṣako ghoraḥ sārpa airāvatastathā / kāliyaśca mahābhāgaḥ karkoṭakadhanaṃjayau
शङ्खचूडो महातेजा धृतराष्ट्रो वृकोदरः । कुलिको वामनश्चैव तेषां ये पुत्रपौत्रिणः
śaṅkhacūḍo mahātejā dhṛtarāṣṭro vṛkodaraḥ / kuliko vāmanaścaiva teṣāṃ ye putrapautriṇaḥ
तत्र तीर्थे महापुण्ये तपस्तप्त्वा सुदुष्करम् । भुञ्जन्ति विविधान्भोगान्क्रीडन्ति च यथासुखम्
tatra tīrthe mahāpuṇye tapastaptvā suduṣkaram / bhuñjanti vividhānbhogānkrīḍanti ca yathāsukham
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा तर्पयेत् पितृदेवताः । वाजपेयफलं तस्य पुरा प्रोवाच शङ्करः
tatra tīrthe tu yaḥ snātvā tarpayet pitṛdevatāḥ / vājapeyaphalaṃ tasya purā provāca śaṅkaraḥ
स्नातानां सर्पतीर्थे तु नराणां भुवि भारत । सर्पवृश्चिकजातिभ्यो न भयं विद्यते क्वचित्
snātānāṃ sarpatīrthe tu narāṇāṃ bhuvi bhārata / sarpavṛścikajātibhyo na bhayaṃ vidyate kvacit
मृतो भोगवतीं गत्वा पूज्यमानो महोरगैः । नागकन्यापरिवृतो महाभोगपतिर्भवेत्
mṛto bhogavatīṃ gatvā pūjyamāno mahoragaiḥ / nāgakanyāparivṛto mahābhogapatirbhavet
मार्गशीर्षस्य मासस्य कृष्णपक्षे च याष्टमी । सोपवासः शुचिर्भूत्वा लिङ्गं सम्पूरयेत् तिलैः । यथाविभवसारेण गन्धपुष्पैः समर्चयेत्
mārgaśīrṣasya māsasya kṛṣṇapakṣe ca yāṣṭamī / sopavāsaḥ śucirbhūtvā liṅgaṃ sampūrayet tilaiḥ / yathāvibhavasāreṇa gandhapuṣpaiḥ samarcayet
एवं विधाय विधिवत्प्रणिपत्य क्षमापयेत् । तस्य यत्फलमुद्दिष्टं तच्छृणुष्व नरेश्वर
evaṃ vidhāya vidhivatpraṇipatya kṣamāpayet / tasya yatphalamuddiṣṭaṃ tacchṛṇuṣva nareśvara
तिलास्तत्र च यत्संख्याः पत्रपुष्पफलानि च । तावत् स्वर्गपुरे राजन्मोदते कालमीप्सितम्
tilāstatra ca yatsaṃkhyāḥ patrapuṣpaphalāni ca / tāvat svargapure rājanmodate kālamīpsitam
ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टो जायते विमले कुले । सुरूपः सुभगश्चैव धनकोटिपतिर्भवेत्
tataḥ svargātparibhraṣṭo jāyate vimale kule / surūpaḥ subhagaścaiva dhanakoṭipatirbhavet
