336 ॥ इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे एकादशो ऽध्यायः सूत उवाच भृगोः ख्यात्यां समुत्पन्ना लक्ष्मीर्नारायणप्रिया । देवौ धाताविधातारौ मेरोर्जामातरौ तथा
336 // iti śrīkūrmapurāṇe ṣaṭsāhastryāṃ saṃhitāyāṃ pūrvavibhāge ekādaśo 'dhyāyaḥ sūta uvāca bhṛgoḥ khyātyāṃ samutpannā lakṣmīrnārāyaṇapriyā / devau dhātāvidhātārau merorjāmātarau tathā
1 ॥ आयतिर्नियतिर्मेरोः कन्ये चैव महात्मनः । धाताविधात्रोस्ते भार्ये तयोर्जातौ सुतावुभौ
1 // āyatirniyatirmeroḥ kanye caiva mahātmanaḥ / dhātāvidhātroste bhārye tayorjātau sutāvubhau
2 ॥ प्राणश्चैव मृकण्डुश्च मार्कण्डेयो मृकण्डुतः । तथा वेदशिरा नाम प्राणस्य द्युतिमान् सुतः
2 // prāṇaścaiva mṛkaṇḍuśca mārkaṇḍeyo mṛkaṇḍutaḥ / tathā vedaśirā nāma prāṇasya dyutimān sutaḥ
3 ॥ मरीचेरपि संभूतिः पौर्णमासमसूयत । कन्याचतुष्टयं चैव सर्वलक्षणसंयुतम्
3 // marīcerapi saṃbhūtiḥ paurṇamāsamasūyata / kanyācatuṣṭayaṃ caiva sarvalakṣaṇasaṃyutam
4 ॥ तुष्टिर्ज्येष्ठा तथा वृष्टिः कृष्टिश्चापचितिस्तथा । विरजाः पर्वश्चैव पौर्णमासस्य तौ सुतौ
4 // tuṣṭirjyeṣṭhā tathā vṛṣṭiḥ kṛṣṭiścāpacitistathā / virajāḥ parvaścaiva paurṇamāsasya tau sutau
5 ॥ क्षमा तु सुषुवे पुत्रान् पुलहस्य प्रजापतेः । कर्दमं च वरीयांसं सहिष्णुं मुनिसत्तमम्
5 // kṣamā tu suṣuve putrān pulahasya prajāpateḥ / kardamaṃ ca varīyāṃsaṃ sahiṣṇuṃ munisattamam
6 ॥ तथैव च कनीयासं तपोनिर्धूतकल्पषम् । अनसूया तथैवात्रेर्जज्ञे पुत्रानकल्पषान्
6 // tathaiva ca kanīyāsaṃ taponirdhūtakalpaṣam / anasūyā tathaivātrerjajñe putrānakalpaṣān
7 ॥ सोमं दुर्वाससं चैव दत्तात्रेयं च योगिनम् । स्मृतिश्चाङ्गिरसः पुत्रीर्जज्ञे लक्षणसंयुताः
7 // somaṃ durvāsasaṃ caiva dattātreyaṃ ca yoginam / smṛtiścāṅgirasaḥ putrīrjajñe lakṣaṇasaṃyutāḥ
8 ॥ सिनीवालीं कुहूं चैव राकामनुमतिं तथा । प्रीत्यां पुलस्त्यो भगवान् दत्तात्रिमसृजत् प्रभुः
8 // sinīvālīṃ kuhūṃ caiva rākāmanumatiṃ tathā / prītyāṃ pulastyo bhagavān dattātrimasṛjat prabhuḥ
9 ॥ पूर्वजन्मनि सो ऽगस्त्यः स्मृतः स्वायंभुवे ऽन्तरे । वेदबाहुं तथा कन्यां सन्नतिं नाम नामतः
9 // pūrvajanmani so 'gastyaḥ smṛtaḥ svāyaṃbhuve 'ntare / vedabāhuṃ tathā kanyāṃ sannatiṃ nāma nāmataḥ
10 ॥ पुत्राणां षष्टिसाहस्त्रं संततिः सुषुवे क्रतोः । ते चोर्ध्वरेतसः सर्वे बालखिल्या इति स्मृताः
10 // putrāṇāṃ ṣaṣṭisāhastraṃ saṃtatiḥ suṣuve kratoḥ / te cordhvaretasaḥ sarve bālakhilyā iti smṛtāḥ
11 ॥ वसिष्ठश्च तथोर्जायां सप्तपुत्रानजीजनत् । कन्यां च पुण्डरीकाक्षां सर्वेशोभासमन्विताम्
11 // vasiṣṭhaśca tathorjāyāṃ saptaputrānajījanat / kanyāṃ ca puṇḍarīkākṣāṃ sarveśobhāsamanvitām
12 ॥ रजोहश्चोर्ध्वबाहुश्च सवनश्चानघस्तथा । सुतपाः शुक्र इत्येते सप्त पुत्रा महौजसः
12 // rajohaścordhvabāhuśca savanaścānaghastathā / sutapāḥ śukra ityete sapta putrā mahaujasaḥ
13 ॥ यो ऽसौ रुद्रात्मको वह्निर्ब्रह्मणस्तनयो द्विजाः । स्वाहा तस्मात् सुतान् लेभे त्रीनुदारान् महौजसः
13 // yo 'sau rudrātmako vahnirbrahmaṇastanayo dvijāḥ / svāhā tasmāt sutān lebhe trīnudārān mahaujasaḥ
14 ॥ पावकः पवमानश्च शुचिरग्निश्च ते त्रयः । निर्मथ्यः पवमानः स्याद् वैद्युतः पावकः स्मृतः
14 // pāvakaḥ pavamānaśca śuciragniśca te trayaḥ / nirmathyaḥ pavamānaḥ syād vaidyutaḥ pāvakaḥ smṛtaḥ
15 ॥ यश्चासौ तपते सूर्यः शुचिरग्निस्त्वसौ स्मृतः । तेषां तु संततावन्ये चत्वारिंश्च पञ्च च
15 // yaścāsau tapate sūryaḥ śuciragnistvasau smṛtaḥ / teṣāṃ tu saṃtatāvanye catvāriṃśca pañca ca
16 ॥ पावकः पवमानश्च शुचिस्तेषां पिता च यः । एते चैकोनपञ्चाशद् वह्नयः परिकीर्तितः
16 // pāvakaḥ pavamānaśca śucisteṣāṃ pitā ca yaḥ / ete caikonapañcāśad vahnayaḥ parikīrtitaḥ
17 ॥ सर्वे तपस्विनः प्रोक्ताः सर्वे यज्ञेषु भागिनः । रुद्रात्मकाः स्मृताः सर्वे त्रिपुण्ड्राङ्कितमस्तकाः
17 // sarve tapasvinaḥ proktāḥ sarve yajñeṣu bhāginaḥ / rudrātmakāḥ smṛtāḥ sarve tripuṇḍrāṅkitamastakāḥ
18 ॥ अयज्वानश्च यज्वानः पितरो ब्रह्मणः स्मृताः । अग्निष्वात्ता बर्हिषदो द्विधा तेषां व्यवस्थितिः
18 // ayajvānaśca yajvānaḥ pitaro brahmaṇaḥ smṛtāḥ / agniṣvāttā barhiṣado dvidhā teṣāṃ vyavasthitiḥ
19 ॥ तेभ्यः स्वधा सुतां जज्ञे मेनां वैतरणीं तथा । ते उभे ब्रह्मवादिन्यौ योगिन्यौ मुनिसत्तमाः
19 // tebhyaḥ svadhā sutāṃ jajñe menāṃ vaitaraṇīṃ tathā / te ubhe brahmavādinyau yoginyau munisattamāḥ
20 ॥ असूत मेना मैनाकं क्रौञ्चं तस्यानुजं तथा । गङ्गा हिमवतो जज्ञे सर्वलोकैकपावनी
20 // asūta menā mainākaṃ krauñcaṃ tasyānujaṃ tathā / gaṅgā himavato jajñe sarvalokaikapāvanī
21 ॥ स्वयोगाग्निबलाद् देवीं लेभे पुत्रीं महेश्वरीं । यथावत् कथितं पूर्वं देव्या माहात्म्यमुत्तमम्
21 // svayogāgnibalād devīṃ lebhe putrīṃ maheśvarīṃ / yathāvat kathitaṃ pūrvaṃ devyā māhātmyamuttamam
22 ॥ एषा दक्षस्य कन्यानां मयापत्यानुसंततिः । व्याख्याता भवतामद्य मनोः सृष्टिं निबोधत
22 // eṣā dakṣasya kanyānāṃ mayāpatyānusaṃtatiḥ / vyākhyātā bhavatāmadya manoḥ sṛṣṭiṃ nibodhata
