23 ॥ इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे पञ्चमो ऽध्यायः श्रीकूर्म उवाच आसीदेकार्णवं घोरमविभागं तमोमयम् । शान्तवातादिकं सर्वं न प्रज्ञायत किञ्चन
23 // iti śrīkūrmapurāṇe ṣaṭsāhastryāṃ saṃhitāyāṃ pūrvavibhāge pañcamo 'dhyāyaḥ śrīkūrma uvāca āsīdekārṇavaṃ ghoramavibhāgaṃ tamomayam / śāntavātādikaṃ sarvaṃ na prajñāyata kiñcana
1 ॥ एकार्णवे तदा तस्मिन् नष्टे स्थावरजङ्गमे । तदा समभवद् ब्रह्मा सहस्त्राक्षः सहस्त्रपात्
1 // ekārṇave tadā tasmin naṣṭe sthāvarajaṅgame / tadā samabhavad brahmā sahastrākṣaḥ sahastrapāt
2 ॥ सहस्त्रशीर्षा पुरुषो रुक्मवर्णस्त्वतीन्द्रियः । ब्रह्मा नारायणाख्यस्तु सुष्वाप सलिले तदा
2 // sahastraśīrṣā puruṣo rukmavarṇastvatīndriyaḥ / brahmā nārāyaṇākhyastu suṣvāpa salile tadā
3 ॥ इमं चोदाहरन्त्यत्र श्लोकं नारायणं प्रति । ब्रह्मस्वरूपिणं देवं जगतः प्रभवाप्ययम्
3 // imaṃ codāharantyatra ślokaṃ nārāyaṇaṃ prati / brahmasvarūpiṇaṃ devaṃ jagataḥ prabhavāpyayam
4 ॥ आपो नारा इति प्रोक्ता नाम्ना पूर्वमिति श्रुतिः । अयनं तस्य ता यस्मात् तेन नारायणः स्मृतः
4 // āpo nārā iti proktā nāmnā pūrvamiti śrutiḥ / ayanaṃ tasya tā yasmāt tena nārāyaṇaḥ smṛtaḥ
5 ॥ तुल्यं युगसहस्त्रस्य नैशं कालमुपास्य सः । शर्वर्यन्ते प्रकुरुते ब्रह्मत्वं सर्गकारणात्
5 // tulyaṃ yugasahastrasya naiśaṃ kālamupāsya saḥ / śarvaryante prakurute brahmatvaṃ sargakāraṇāt
6 ॥ ततस्तु सलिले तस्मिन् विज्ञायान्तर्गतां महीम् । अनुमानात् तदुद्धारं कर्तुकामः प्रजापतिः
6 // tatastu salile tasmin vijñāyāntargatāṃ mahīm / anumānāt taduddhāraṃ kartukāmaḥ prajāpatiḥ
7 ॥ जलक्रीडासु रुचिरं वाराहं रुपमास्थितः । अधृष्यं मनसाप्यन्यैर्वाङ्मयं ब्रह्मसंज्ञितम्
7 // jalakrīḍāsu ruciraṃ vārāhaṃ rupamāsthitaḥ / adhṛṣyaṃ manasāpyanyairvāṅmayaṃ brahmasaṃjñitam
8 ॥ पृथिव्युद्धरणार्थाय प्रविश्य च रसातलम् । दंष्ट्रयाभ्युज्जहारैनामात्माधारो धराधरः
8 // pṛthivyuddharaṇārthāya praviśya ca rasātalam / daṃṣṭrayābhyujjahāraināmātmādhāro dharādharaḥ
9 ॥ दृष्ट्वा दंष्ट्राग्रविन्यस्तां पृथिवीं प्रथितपौरुषम् । अस्तुवञ्जनलोकस्थाः सिद्धा ब्रह्मर्षयो हरिम्
9 // dṛṣṭvā daṃṣṭrāgravinyastāṃ pṛthivīṃ prathitapauruṣam / astuvañjanalokasthāḥ siddhā brahmarṣayo harim
10 ॥ ऋषय ऊचुः नमस्ते देवदेवाय ब्रह्मणे परमेष्ठिने । पुरुषाय पुराणाय शाश्वताय जयाय च
10 // ṛṣaya ūcuḥ namaste devadevāya brahmaṇe parameṣṭhine / puruṣāya purāṇāya śāśvatāya jayāya ca
11 ॥ नमः स्वयंभुवे तुभ्यं स्त्रष्ट्रे सर्वार्थवेदिने । नमो हिरण्यगर्भाय वेधसे परमात्मने
11 // namaḥ svayaṃbhuve tubhyaṃ straṣṭre sarvārthavedine / namo hiraṇyagarbhāya vedhase paramātmane
12 ॥ नमस्ते वासुदेवाय विष्णवे विश्वयोनये । नारायणाय देवाय देवानां हितकारिणे
12 // namaste vāsudevāya viṣṇave viśvayonaye / nārāyaṇāya devāya devānāṃ hitakāriṇe
13 ॥ नमो ऽस्तु ते चतुर्वक्त्रे शार्ङ्गचक्रासिधारिणे । सर्वभूतात्मभूताय कूटस्थाय नमो नमः
13 // namo 'stu te caturvaktre śārṅgacakrāsidhāriṇe / sarvabhūtātmabhūtāya kūṭasthāya namo namaḥ
14 ॥ नमो वेदरहस्याय नमस्ते वेदयोनये । नमो बुद्धाय शुद्धाय नमस्ते ज्ञानरूपिणे
14 // namo vedarahasyāya namaste vedayonaye / namo buddhāya śuddhāya namaste jñānarūpiṇe
15 ॥ नमो ऽस्त्वानन्दरूपाय साक्षिणे जगतां नमः । अनन्तायाप्रमेयाय कार्याय करणाय च
15 // namo 'stvānandarūpāya sākṣiṇe jagatāṃ namaḥ / anantāyāprameyāya kāryāya karaṇāya ca
16 ॥ नमस्ते पञ्चबूताय पञ्चभूतात्मने नमः । नमो मूलप्रकृतये मायारूपाय ते नमः
16 // namaste pañcabūtāya pañcabhūtātmane namaḥ / namo mūlaprakṛtaye māyārūpāya te namaḥ
17 ॥ नमो ऽस्तु ते वराहाय नमस्ते मत्स्यरूपिणे । नमो योगाधिगम्याय नमः सकर्षणाय ते
17 // namo 'stu te varāhāya namaste matsyarūpiṇe / namo yogādhigamyāya namaḥ sakarṣaṇāya te
18 ॥ नमस्त्रिमूर्तये तुभ्यं त्रिधाम्ने दिव्यतेजसे । नमः सिद्धाय पूज्याय गुणत्रयविभाविने
18 // namastrimūrtaye tubhyaṃ tridhāmne divyatejase / namaḥ siddhāya pūjyāya guṇatrayavibhāvine
19 ॥ तमो ऽस्त्वादित्यवर्णाय नमस्ते पद्मयोनये । नमो ऽमूर्ताय मूर्ताय माधवाय नमो नमः
19 // tamo 'stvādityavarṇāya namaste padmayonaye / namo 'mūrtāya mūrtāya mādhavāya namo namaḥ
20 ॥ त्वयैव सृष्टमखिलं त्वय्येव लयमेष्यति । पालयैतज्जगत् सर्वं त्राता त्वं शरणं गति
20 // tvayaiva sṛṣṭamakhilaṃ tvayyeva layameṣyati / pālayaitajjagat sarvaṃ trātā tvaṃ śaraṇaṃ gati
21 ॥ इत्थं स भगवान् विष्णुः सनकाद्यैरभिष्टुतः । प्रसादमकरोत् तेषां वराहवपुरीश्वरः
21 // itthaṃ sa bhagavān viṣṇuḥ sanakādyairabhiṣṭutaḥ / prasādamakarot teṣāṃ varāhavapurīśvaraḥ
22 ॥ ततः संस्थानमानीय पृथिवीं पृथिवीपतिः । मुमोच रूपं मनसा धारयित्वा प्रिजापतिः
22 // tataḥ saṃsthānamānīya pṛthivīṃ pṛthivīpatiḥ / mumoca rūpaṃ manasā dhārayitvā prijāpatiḥ
23 ॥ तस्योपरि जलौघस्य महती नौरिव स्थिता । विततत्वाच्च देहस्य न मही याति संप्लवम्
23 // tasyopari jalaughasya mahatī nauriva sthitā / vitatatvācca dehasya na mahī yāti saṃplavam
24 ॥ पृथिवीं तु समीकृत्य पृथिव्यां सो ऽचिनोद् गिरीन् । प्राक्सर्गदग्धानखिलांस्ततः सर्गे ऽदधन्मनः
24 // pṛthivīṃ tu samīkṛtya pṛthivyāṃ so 'cinod girīn / prāksargadagdhānakhilāṃstataḥ sarge 'dadhanmanaḥ